Oddział II Informacyjno-Wywiadowczy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii

Oddział II (informacyjno-wywiadowczy) Komendy Głównej SZP/ZWZ/AK zajmował się wywiadem, kontrwywiadem, sprawami bezpieczeństwa, legalizacją i łącznością polskiego ruchu oporu (od września do listopada 1939 roku – Służby Zwycięstwa Polski, 1939–1942 – Związku Walki Zbrojnej, ostatecznie do 1942–1945 – Armii Krajowej).

Historia Polski
Kotwica

Ten artykuł jest częścią cyklu:
Polskie Państwo Podziemne

Działalność[edytuj | edytuj kod]

Oddział II Komendy Głównej SZP/ZWZ/AK dysponował siatkami agentów, które rozpracowywały zarówno front wschodni, jak i okupowane ziemie polskie oraz terytorium III Rzeszy. Wywiad ZWZ dostarczył Brytyjczykom szczegóły niemieckich przygotowań do ataku na Związek Radziecki (Plan Barbarossa). Informacje te przedstawiono przywódcy ZSRR, Józefowi Stalinowi, lecz ten – podobnie jak informacje własnego wywiadu zlekceważył.

Jednym z większych sukcesów wywiadu AK było dotarcie w 1943 roku do niemieckiego ośrodka rakietowego w Peenemünde i przesłanie na ten temat raportów do Londynu. Równie ważne było rozpoznanie prac budowlanych na poligonie Pustków-Blizna, związanych z podjęciem prób z pociskiem V-2. 20 maja 1944 roku wywiad AK zdobył elementy tego pocisku, który rozbił się w pobliżu Sarnak. Niewybuch pocisku V-2 wraz z ekspertami, przesłano drogą powietrzną do Londynu (operacja „Most III”) .

Struktura organizacyjna[edytuj | edytuj kod]

Oddział II A (wywiad ofensywny)

  • Wydział Wywiadu Ofensywnego „Stragan”
    • Referat Zachód „WW-72”
    • Referat Wschód „Pralnia”
    • Referat Generalna Gubernia „Arkadiusz”
    • Wydział Techniki i Legalizacji „Agaton”

Oddział II B (kontrwywiad)

  • Referat 991 – Aparat szefa wydziału
  • Referat 992 –
  • Referat 993[1]
    • 993 I – centralna sieć informacyjna oparta na zespole TAP (Tajna Armia Polska) zajmująca się katalogowaniem osób współpracujących z okupantem oraz kolaborantów nazistowskich.
    • 993 E
    • 993/W – „Wykonawczy" zajmujący się wykonywaniem wyroków śmierci na konfidentach i zdrajcach. Kryptonim „Wapiennik” był natomiast nazwą oddziału bojowego działającego przy referacie. tzw. „wapiennik”, zajmujący się planowaniem i wykonywaniem wyroków na zdrajcach i konfidentach.
  • Referat 994-Sonda (994-CS) – mjr Stanisław Sławiński ps. „Gustaw”, „Litwin”[2]
  • Referat 995
  • Referat 996
  • Referat 997 – zajmujący się działalnością obcych wywiadów
  • Referat 998 – zajmujący się łącznością
  • komórka 999 „Korweta” – zajmujący się działalnością komunistów w okupowanej Polsce.

pomorska ekspozytura II Komendy AK – „Bałtyk”

Szefowie Oddziału II Komendy Głównej SZP/ZWZ/AK[edytuj | edytuj kod]

Obsada personalna Oddziału w lipcu 1944 roku[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Kazimierz Leski, Życie niewłaściwie urozmaicone. Wspomnienia oficera wywiadu i kontrwywiadu AK, Tomasz Szarota (oprac.), Warszawa: PWN, 1989, ISBN 83-01-08351-4, OCLC 834665247.
  2. Ney-Krwawicz 1990 ↓, s. 105.
  3. Film dokumentalny KRYPTONIM „SYNTEZA”. Reżyseria: Andrzej E. Androchowicz, Polska 1972

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Struktura Organizacyjna Armii Krajowej, Marek Ney-Krwawicz w: Mówią Wieki nr 9/1986.
  • Lesław Marian Bartelski: AK. T. 1, Podziemna armia 27.IX.1939-30.VI.1943. Warszawa: „Tekst”, 1990. ISBN 83-85188-00-2.
  • Marek Ney-Krwawicz: Komenda Główna Armii Krajowej 1939–1945. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX, 1990. ISBN 83-211-1055-X.
  • Polmar N., Allen T. B., Księga szpiegów. Encyklopedia. Wydawnictwo Magnum, Warszawa 2000, ISBN 83-85852-27-1

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]