Krystyna Prońko

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Krystyna Prońko
Ilustracja
Krystyna Prońko (2013)
Data i miejsce urodzenia 14 stycznia 1947
Gorzów Wielkopolski
Gatunki jazz, rock
Zawód wokalista, kompozytor, pedagog, publicysta, producent muzyczny
Aktywność od 1969
Wydawnictwo Polskie Nagrania „Muza”, Pronit, Tonpress, Wifon
Powiązania Ernest Bryll, Andrzej Mogielnicki, Zenon Słaboszewski
Zespoły
Respekt, Skaldowie, Czerwone Gitary
Odznaczenia
Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Odznaka honorowa za Zasługi dla Województwa Lubuskiego Medal Stulecia Odzyskanej Niepodległości
Strona internetowa

Krystyna Prońko (ur. 14 stycznia 1947 w Gorzowie Wielkopolskim) – polska piosenkarka i wokalistka jazzowa, kompozytorka i pedagog muzyczny. Honorowy Obywatel Gorzowa Wielkopolskiego

Krystyna Prońko (2016)

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Wczesne lata[edytuj | edytuj kod]

Jej rodzina wywodziła się z Łemkowszczyzny i przed II wojną światową mieszkała na kresach wschodnich (terenie obecnej Białorusi), a po wojnie osiedliła się w Gorzowie Wielkopolskim, gdzie Krystyna Prońko się urodziła[1].

Ukończyła technikum chemiczne (dziś: Zespół Szkół Technicznych i Ogólnokształcących w Gorzowie Wielkopolskim), następnie rozpoczęła pracę w jednym z gorzowskich laboratoriów jako chemik-analityk[2]. Później studiowała na Wydziale Jazzu i Muzyki Rozrywkowej Akademii Muzycznej w Katowicach, gdzie uzyskała dyplom magistra sztuki wraz z nagrodą rektorską rektora Mikołaja Góreckiego.

Kariera muzyczna[edytuj | edytuj kod]

Krystyna Prońko- jest absolwentką Akademii Muzycznej wydziału Jazzu i Muzyki Rozrywkowe w Katowicach (dyplom 1979 z nagrodą rektorską ówczesnego Rektora Henryka Góreckiego).

Pracę artystyczną, amatorsko, rozpoczęła od rodzinnego zespoły „Reflex” (1968r.)wraz z braćmi, Piotrem -saksofonistą i Wojtkiem -kontrabasistą i gitarzystą basowym oraz z muzykującymi kolegami.

Pierwszym profesjonalnym zespołem był zespół „Respekt” powstały w Rzeszowie w styczniu 1970r.Zespół składał się z rozbudowanej sekcji rytmicznej, sekcji dętej oraz żeńskiego chórku. W latach siedemdziesiątych współpracowała w chórku z Czesławem Niemenem, Skaldami, Czerwonymi Gitarami oraz jako solista w zespole Koman Band, prowadzonym przez Janusza Komana, a także z Warszawską Orkiestrą Polskiego Radia (Studio Jazzowe S1)

Jednym z pierwszych poważnych konkursów wokalistów jazzowych w których brała udział był Festiwal Wokalistów Jazzowych w Lublinie w 1973 r. („Biedna „J. Koman, Love For Sale” C. Porter). Została wówczas zauważona, lecz nie nagrodzona. Pierwszych poważnych nagrań dokonała z Orkiestrą Studia Jazzowego Polskiego Radia w Warszawie. W 1975 r. rozpoczęła studia w Akademii Muzycznej w Katowicach na wydziale Jazzu i Muzyki Rozrywkowej. Studia ukończyła w 1979 r. z nagroda rektorską ówczesnego rektora Akademii Mikołaja Góreckiego. Jeszcze w czasie studiów wraz z Akademickim Big-Bandem kilkakrotnie koncertowała na Festiwalu Jazz Jambore w Warszawie. Z tym big bandem dokonała także kilku nagrań (m.in. „Feel So Good” Ch.Mangione czy” Search For Peace Mc Coy Tyner’a), które zostały wydane na CD „Big Band Akademii Muzycznej w Katowicach 1975-1980 (AMK CD 001)

Głównym nurtem jaj działalności artystycznej nie był jednak jazz. Śpiewała pop, pop rock czasem easy jazz. Jednak w latach 1987–1989 ściśle współpracowała z Big-Bandem Gustawa Borma (BRNO –Słowacja) nagrywając dla radia i TV Słowackiej repertuar jazzowy w tym m.in. „God Bless The Childe”, a także biorąc udział w nagraniu Mszy Jazzowej z udziałem Chóru Brneńskich Madrygalistów.

Z tym Big Band ’ em wystąpiła na Praskim Festiwalu Jazzowym. Wcześniej w 1983 roku przygotowała jazzowy recital pt. „Koncert z pianistą” z towarzyszeniem Wojciecha Gogolewskiego i objechała z nim kluby jazzowe i studenckie w Polsce, a także zagrała w kilku klubach w byłym NRD (Drezno, Lipsk) Śpiewała wówczas m.in. „Spain „- Ch.Corea,” Children Of Sunchez”- Ch.Mangione, „Autumn Leaves „- J. Kosma,” Night Train”- J.Forrest’ a, „Around Midnight”- T. Monk’a i wiele innych.

Jest wielokrotną laureatką Festiwalu Piosenki Polskiej w Opolu. Była gościem Międzynarodowego Festiwalu Piosenki w Sopocie, w Castlebar (Irlandia), Dreźnie(wówczas NRD), Soczi (wówczas ZSRR). Wielokrotnie uczestniczyła w Festiwalu Jazz Jamboree w Warszawie, wystąpiła na Praskim Festiwalu Jazzowym (Czechy).

Prowadziła autorskie audycje radiowe i telewizyjne (1992-1995).

W latach 1989–1993 Rodzeństwo Prońko założył zespół „Prońko Band” w którym wiodącą rolę miała Krystyna. Z tym zespołem nagrała kilka piosenek do pierwszej swojej złotej płyty zawierającej piosenkę „Jesteś lekiem na całe zło”.

Od 1991 roku prowadzi firmę P. M. Krystyna Prońko, której celem jest kontynuacja pracy artystycznej pod własnym szyldem oraz wydawnictwo, w którym ukazało się wiele samodzielnie wydanych płyt. W latach 2000–2010 prowadziła klasę śpiewu w Instytucie Muzyki na Wydziale Artystycznym Uniwersytetu Marii Curie Skłodowskiej (UMCS) w Lublinie. W swoim dorobku ma niezaprzeczalne hity: „Deszcz w Cisnej”, „Niech moje serce kołysze ciebie do snu”, „Papierowe ptaki”, „Poranne łzy”, „Złość”, „Jesteś lekiem na całe zło”, „Psalm stojących w kolejce”.

Brała udział w spektaklu muzycznych „3400 lat po Ikarze” (1977) muz. Janusz Koman, teksty Bogdan Olewicz oraz oratorium „Kolęda Nocka” (1981) w roli kobiety z osiedla – muz. Wojciech Trzciński, teksty Ernest Bryll, wystawionym w Teatrze Muzycznym w Gdyni.Spektakl został zdjęty z afisza z dniem wprowadzenia Stanu Wojennego w grudniu 1982 r.

Jej dyskografia obejmuje LP, CD,DVD, i MC (kasety magnetofonowe) w tym trzy złote płyty;

LP Krystyna Prońko 1983-Pronit M004, LP „Kolęda Nocka” 1981 -SPL4017, CD „Albo inaczej” Alkopoligamia- ALK 10.

W 2012 roku została wydana płyta CD pt. „Recital Trio Live” Prońko Rabiniak Wendt, która jest zapisem koncert w 2012 r. w Radiu Opole

Album ‘Dwa Tria”, zawierający dwie płyty, został wydany w grudniu 2018 r. Składają się na niego CD Trio Grafitowe (Prońko Raminiak Wendt) i CD Trio Bursztynowe (Prońko Raczyński Serafiński). Są to nagrania studyjne z piosenkami i standardami jazzowymi, utrzymane w stylistyce „easy jazz”.

Z równą łatwością śpiewa pop i standardy jazzowe. Lubi mieszać gatunki muzyczne bo jak mówi „nużące jest śpiewanie ciągle tego samego”.

W 2008 r. otrzymała medal Gloria Artis.

W 2019 otrzymała z rąk prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Andrzeja Dudy Medal Stulecia Odzyskania Niepodległości.

Obecnie pracuje z zespołem (kwartetem lub kwintetem), w Trio lub w duecie z pianistą. Występuje z recitalami w których towarzyszy jej big band.

Kariera polityczna[edytuj | edytuj kod]

W 2014-2018 była radną Rady m.st. Warszawy. Potem odeszła z polityki.

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Mieszka w Warszawie. Uwielbia plaże w Portugalii i kocha zwierzęta, ma psa rasy rotweiler i czarno-białego kota.

Lubi prowadzić auto i zwiedzać świat.

Dyskografia[edytuj | edytuj kod]

Albumy solowe[edytuj | edytuj kod]

Albumy koncertowe[edytuj | edytuj kod]

Kompilacje[edytuj | edytuj kod]

DVD[edytuj | edytuj kod]

Single winylowe 45 obr./min.[edytuj | edytuj kod]

Płyty zawierające nagrania Krystyny Prońko (lub z jej udziałem)[edytuj | edytuj kod]

  • 1970 – EP Respekt: „Cały maj”; „Górnik gola” / „Dziura”; „Daleko przed siebie” (PN Pronit N 0611)
  • 1970 – LP różni wykonawcy Discorama m.in. Respekt: „Oboje” (PN Pronit XL 0673)
  • 1971 – LP Czesław Niemen: Niemen (1. płyta; chórek z Z. Borcą i E. Linkowską) (PN Muza XL 0710)
  • 1974 – LP różni wykonawcy: Opole ’74 – Premiery (Polskie Nagrania „Muza” SXL 1131)
  • 1975 – LP różni wykonawcy Dyskoteka Polskich Nagrań 8 m.in. Krystyna Prońko: „Biedna” (PN Muza SX 1213)
  • 1976 – LP różni wykonawcy Opole ’76 – Premiery (Polskie Nagrania Muza SX 1357)
  • 1976 – LP różni wykonawcy Zapraszamy do Trójki 1 m.in. Krystyna Prońko: „Niech moje serce kołysze ciebie do snu” (PN Muza SX 1379)
  • 1977 – LP różni wykonawcy Zbudujemy nową Polskę m.in. Krystyna Prońko: „Deszcz w Cisnej” (PN Muza SX 1517)
  • 1978 – 3 x SP różni wykonawcy: „Interkosmos 1978” S 114, strona A: Krystyna Prońko – „Homokosmos” (Tonpress S 113, 114, 115)
  • 1978 – LP różni wykonawcy: Lato Muminków (bajka muzyczna) (Pronit SLP 4001–4002)
  • 1979 – LP różni wykonawcy Zapraszamy do Trójki 2 m.in. Krystyna Prońko: „Zaprzęgnę słońce, osiodłam chmury” (PN Muza SX 1738)
  • 1980 – LP różni wykonawcy Zapraszamy do Trójki 3 m.in. Krystyna Prońko: „Poranne łzy” (PN Muza SX 1869)
  • 1981 – LP różni wykonawcy: Kolęda Nocka (Wifon / Pronit SLP 4017, złota płyta)
  • 1983 – LP Halina Frąckowiak: Serca gwiazd (duet w utworze „Tam, gdzie lekki wieje wiatr”) (Wifon LP 051)
  • 1988 – LP Big Warsaw Band: Summertime – The Best of George Gershwin (Wifon LP 129)
  • 1993 – CD różni wykonawcy Nie zadzieraj nosa – Piosenki Marka Gaszyńskiego m.in. Respekt: „Cały maj” (PN Muza PNCD 248)
  • 2005 – DVD różni wykonawcy: Honor jest Wasz – Solidarni
  • 2013 – CD różni wykonawcy: REFlekcje o miłości
  • 2015 – CD różni wykonawcy: Albo Inaczej

Notowane utwory[edytuj | edytuj kod]

Rok Tytuł Najwyższa pozycja liczba tygodni
1983
Jesteś lekiem na całe zło[4]
7
7
1983
Bożek gorzelny[5]
18
4
1983
Może pisać to palcem na wodzie[6]
28
2
1985
Firma: Ja i Ty (& Janusz Panasewicz)[7]
14
8
1997
Złość (nieprzytomny mix)[8]
23
7
1998
Opadają mi ręce[9]
46
4

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Wywiad Izy Michalewicz z Krystyną Prońko: Są Kryśki i jest Prońko, „Wysokie Obcasy” nr 49(808)/2014, 20 grudnia 2014, s. 29–33.
  2. Krystyna Prońko opowiada o swoim domu i życiu | Weranda.pl, weranda.pl [dostęp 2017-11-24].
  3. Krystyna Prońko – Krystyna Prońko, http://www.discogs.com, 17 lipca 2012.
  4. Archiwum Listy Przebojów Programu Trzeciego, lp3.pl [dostęp 2017-11-24] (pol.).
  5. Archiwum Listy Przebojów Programu Trzeciego, lp3.pl [dostęp 2017-11-24] (pol.).
  6. Archiwum Listy Przebojów Programu Trzeciego, lp3.pl [dostęp 2017-11-24] (pol.).
  7. Archiwum Listy Przebojów Programu Trzeciego, lp3.pl [dostęp 2017-11-24] (pol.).
  8. Archiwum Listy Przebojów Programu Trzeciego.
  9. Archiwum Listy Przebojów Programu Trzeciego, lp3.pl [dostęp 2017-11-24] (pol.).
  10. Spotkanie twórców i artystów polskiej estrady. „Nowiny”. 146, s. 2, 2 lipca 1979. 
  11. Warszawa. Złoty medal Gloria Artis dla Beaty Tyszkiewicz. e-teatr.pl, 15 października 2008. [dostęp 29 czerwca 2011].
  12. Uchwała nr XI/98/2007; Wykaz Osób, Instytucji i Organizacji, którym przyznano „Odznakę Honorową za Zasługi dla Województwa Lubuskiego”. lubuskie.pl. [dostęp 24 lipca 2012]. – poz. 48.
  13. Oficjalna strona Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej / Aktualności / Ordery i odznaczenia / Osoby zasłużone dla kultury odznaczone przez Prezydenta, www.prezydent.pl [dostęp 2019-10-23].