Ernest Bryll

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ernest Bryll
Ilustracja
Ernest Bryll
Warszawa, 30 czerwca 2018
Data i miejsce urodzenia 1 marca 1935
Warszawa
Narodowość polska
Dziedzina sztuki literatura piękna
Ważne dzieła
  • Kolęda-nocka
  • Rzecz listopadowa
  • Wieczernik
  • Sztuka stosowana
Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”
Nagrody

Nagroda im. W. Broniewskiego w dziedzinie poezji (1964), Nagroda II stopnia Ministerstwa Kultury i Sztuki (1965), Nagroda im. Stanisława Piętaka (1968), Nagroda II stopnia Ministerstwa Kultury i Sztuki (1973), Nagroda Miasta Warszawy (1973), Nagroda Narodowego Funduszu Kultury (1989), Nagroda im. Franciszka Karpińskiego (1998), Nagroda im. Włodzimierza Pietrzaka (2003) Medal Daniela Gabriela Richarda za krzewienie rozwoju ludowej kultury Słowacji (2004), Nagroda im. Cypriana Norwida w kategorii „Literatura” (2009), Nagroda Miasta Stołecznego Warszawy (2009)

Marcin Styczeń i Ernest Bryll (2009)
Ernest Bryll w Nowej Rudzie, 2010

Ernest Bryll (ur. 1 marca 1935 w Warszawie) – polski poeta, pisarz, autor tekstów piosenek, dziennikarz, tłumacz i krytyk filmowy, także dyplomata.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Absolwent II Liceum Ogólnokształcącego w Gdyni oraz Wydziału Filologii Polskiej Uniwersytetu Warszawskiego (1957).

Pierwszy tomik jego wierszy, Wigilie wariata, został wydany w 1958 r. Był członkiem redakcji pism społeczno-kulturalnych (m.in. w latach 1959-1960 we Współczesności). Jest członkiem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich. Został członkiem PZPR w połowie lat 60-tych[1].

W latach 1974-1978 Bryll był dyrektorem Instytutu Kultury Polskiej w Londynie, a w latach 1991-1995 ambasadorem Rzeczypospolitej w Irlandii.

Teksty piosenek pisze od 1965. Jego utwory wykonywały m.in. zespoły: 2 plus 1, Enigmatic, Pakt, Partita, Myslovitz, Skaldowie i Waganci oraz wokaliści: Stan Borys, Zofia i Zbigniew Framerowie, Halina Frąckowiak, Marek Grechuta, Jerzy Grunwald, Teresa Haremza, Edward Hulewicz, Leonard Jakubowski, Halina Kunicka, Bernard Ładysz, Urszula Narbut, Czesław Niemen, Daniel Olbrychski, Jerzy Połomski, Rudolf Poledniok, Krystyna Prońko, Łucja Prus, Danuta Rinn, Maryla Rodowicz, Andrzej Rybiński, Warren Schatz, Urszula Sipińska, Józef Sojka, Teresa Tutinas, Juliusz Wickiewicz, Adam Wojdak.

Wiele tekstów napisał do muzyki Katarzyny Gärtner. W 1968 wraz z Markiem Sartem założyli zespół Drumlersi. Sart pisał dla niego muzykę, a Bryll – teksty.

Współpracował też z takimi kompozytorami, jak m.in.: Jerzy Derfel, Antoni Kopff, Włodzimierz Korcz, Janusz Kruk, Czesław Niemen, Andrzej Zieliński.

Od 2012 jest pracownikiem Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej[2] (w tym, w latach 2012-2018, Kierownik Działu Literackiego).

Odznaczenia i nagrody[edytuj | edytuj kod]

W 1968 otrzymał Nagrodę im. Stanisława Piętaka za tom poezji Mazowsze. 22 lipca 1973 otrzymał Nagrodę Ministra Kultury i Sztuki II stopnia[3].

W 2006, w 25. rocznicę powstania „Tygodnika Solidarność[4], został odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski[5].

W 2009, w uznaniu zasług dla Stolicy Rzeczypospolitej Polskiej, uhonorowany został Nagrodą Miasta Stołecznego Warszawy[6].

W 2010 został odznaczony Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”[7].

W 2016 otrzymał Honorowe Obywatelstwo Gdyni[8].

W 2018 został laureatem Nagrody Literackiej m.st. Warszawy w kategorii „Warszawski Twórca”[9].

21.09.2018 r. podczas festiwalu Miasto Gwiazd w Żyrardowie został laureatem nagrody artRONINa 2018 [10].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Proza

  • Studium, Spółdzielnia Wydawnicza „Czytelnik”, Warszawa, 1963
  • Ciotka, Spółdzielnia Wydawnicza „Czytelnik”, Warszawa, 1964
  • Gorzko, Gorzko..., Spółdzielnia Wydawnicza „Czytelnik”, Warszawa, 1965
  • Ojciec, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa, 1965
  • Jałowiec, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa, 1965
  • Drugi niedzielny autobus, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa, 1969
  • Betlejem, Pelikan, Warszawa, 1987
  • O trzeciej nad ranem. Z Ernestem Bryllem o rodzinie, życiu, poezji i spotkaniach o trzeciej nad ranem rozmawia Izabela Górnicka-Zdziech, Edycja Świętego Pawła, Częstochowa, 2009 (+ płyta CD)

Poezja

  • Wigilie wariata, Państwowe Wydawnictwo "Iskry", Warszawa, 1958
  • Autoportret z bykiem, Państwowe Wydawnictwo "Iskry", Warszawa, 1960
  • Twarz nie odsłonięta, Spółdzielnia Wydawnicza "Czytelnik", Warszawa, 1963
  • Sztuka stosowana, Spółdzielnia Wydawnicza "Czytelnik", Warszawa, 1963
  • Mazowsze, Spółdzielnia Wydawnicza "Czytelnik", Warszawa, 1967
  • Muszla, Spółdzielnia Wydawnicza "Czytelnik", Warszawa, 1968
  • Fraszka na dzień dobry, Spółdzielnia Wydawnicza "Czytelnik", Warszawa, 1969
  • Poezje wybrane, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa, 1970
  • Zapiski, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa, 1970
  • Piołunie piołunowy, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa, 1973
  • Dramaty i wiersze, Wydawnictwo Pax, Warszawa, 1973
  • Zwierzątko, Spółdzielnia Wydawnicza "Czytelnik", Warszawa, 1975
  • Ta rzeka, Spółdzielnia Wydawnicza "Czytelnik", Warszawa 1977
  • Rok Polski, Wydawnictwo Pax, Warszawa, 1978
  • Wiersze Wybrane, Wydawnictwo Literackie, Kraków, 1978
  • A kto się odda w radość, Wydawnictwo Pax, Warszawa, 1980
  • Czasem spotykam siebie, Wydawnictwo Literackie, Kraków, 1981
  • Sadza, Spółdzielnia Wydawnicza "Czytelnik", Warszawa, 1982
  • Wiersze, Biblioteka Tygodnika Stanu Wojennego, Warszawa, 1983 (II obieg wydawniczy)
  • Pusta Noc, Wydawnictwo Pax, Warszawa, 1983
  • List, Nowa, Warszawa, 1985 (II obieg wydawniczy)
  • Gołąb pocztowy, Pokolenie, Warszawa, 1986 (II obieg wydawniczy)
  • Boże uchroń nas od nienawiści, CDN, Warszawa, 1985 (II obieg wydawniczy)
  • Adwent, Aneks, Londyn, 1986
  • Wiersze, Solidarność Walcząca, Łódź, 1987
  • Kropla w wodospadzie, Interart, Warszawa, 1995
  • Kto chce znać wiatr, Wydawnictwo Pax, Warszawa, 1996
  • Widziałem jak odchodzą z nas ci ludzie dobrzy, W Drodze, Poznań, 1996
  • Rok Polski 2000, edycja w drzeworytach Marka Jaromskiego, Biblioteka Śląska, Katowice, 2000
  • Kubek tajemny, Wydawnictwo Pax, Warszawa 2000
  • Golgota Jasnogórska, nakład numerowany 500 egzemplarzy, Paulinianum, Jasna Góra, Częstochowa, 2001, wyd. I bibliofilskie.
  • Golgota Jasnogórska, Paulinianum, Jasna Góra, Częstochowa, 2001, wyd II albumowe.
  • Nie proszę o wielkie znaki, Wydawnictwo Pax, Warszawa, 2002
  • Jezioro Kałuża, Adam Marszałek, Toruń, 2003
  • Na ganeczku snu, Wydawnictwo Archidiecezji Lubelskiej GAUDIUM, Lublin, 2004
  • W ciepłym wnętrzu kolędy, Zysk i S-ka, Poznań, 2007
  • Wiośnin. Panna młodości, Zysk i S-ka, Poznań, 2008
  • Chrabąszcze, Wydawnictwo Archidiecezji Lubelskiej GAUDIUM, Lublin, 2009
  • Pod wieżą zakochanych, Wydawnictwo Anagram, Warszawa, 2012
  • Ciągle za mało stary, Zysk i S-ka, Poznań, 2015

Dramaty, oratoria, musicale, sztuki telewizyjne (daty wystawień lub publikacji)

  • Ballady lipieckie, 1967
  • Żołnierze, 1968
  • Rzecz Listopadowa, 1968
  • Kurdesz, 1968
  • Po górach po chmurach, 1969
  • Na szkle malowane, 1970
  • Kto ty jesteś, 1971
  • Wołaniem wołam cię, 1972
  • Zagrajcie nam dzisiaj... , 1973
  • Życie- jawą, 1974
  • Doświadczyński, 1978
  • Słowik, 1978
  • Ballada Łomżyńska, 1978
  • Kolęda-Nocka (musical), 1980
  • Wieczernik, 1984
  • Wieczernik, Krąg Warszawa 1988
  • Dybuk, KOS Warszawa 1988
  • Wieczernik, PAX Warszawa 1990
  • Tristan, 1996
  • Cyrano, 1997
  • A kto się odda w radość, 1998
  • Wołał nas Pan, 1999
  • Bo duszę ma nasz dom, 2004
  • Przejście przez morze, 2005
  • Jajokracja, 2007

Tłumaczenia

  • Miodopój (VI-XII), wraz z Małgorzatą Goraj, PAX, Warszawa, 1978
  • Irlandzki tancerz (XII-XIX), wraz z Małgorzatą Goraj, PAX, Warszawa, 1981
  • Tain, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa, 1983
  • Historia Irlandii, wraz z Małgorzatą Goraj, Zysk i S-ka, Poznań, 1998
  • Doire Aniołów Pełne, wraz z Małgorzatą Goraj, W drodze, Poznań, 1998
  • Anthony Cronin, Koniec współczesnego świata, wraz z Małgorzatą Goraj, Motivex i Wydawnictwo Nakom, Poznań, 2003
  • Eire, wiersze irlandzkie VI-XIX wiek, wraz z Małgorzatą Goraj, ISC Sc & Biblioteka Telgte, Warszawa-Poznań, 2004
  • Prorok, Drzewo Babel, Warszawa, 2006
  • Al Pacino, Rozmawia Lawrence Grobel, wraz z Magdaleną Bryll, Wydawnictwo Axis Mundi, Warszawa, 2007

Nagrania dźwiękowe

Najważniejsze piosenki[edytuj | edytuj kod]

  • Góry, chmury, doliny
  • Hej, baby, baby
  • Hej, kurniawa, kolęda
  • Kolibajka
  • Kołysanka matki
  • Miłości mojej mówię do widzenia
  • Na sianie
  • Nie zmogła go kula
  • Pieśń Kronika
  • Po górach, po chmurach
  • Psalm stojących w kolejce
  • Wołaniem wołam cię
  • Peggy Brown
  • Wszystkie koty w nocy czarne
  • A te skrzydła połamane

Ciekawostki[edytuj | edytuj kod]

Wystąpił w roli docenta Wojciecha Wieczorka w szóstym odcinku serialu telewizyjnego Tulipan.

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Dzieciństwo spędził w Komorowie oraz w Gdyni. Obecnie wraz z żoną i dwiema córkami mieszka w Warszawie. Przez wiele lat mieszkał także w Otwocku, o czym często wspomina w swoich zapiskach[11].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Janusz Maciejewski, Cenzura w Polsce w latach 1957-1980 i sposoby jej omijania przez pisarzy, w: Napis, Seria XV (2009), s. 333.
  2. Dział Literacki PISF - kto i za co odpowiada?. www.portalfilmowy.pl. [dostęp 2015-11-02].
  3. „Dziennik Polski”, rok XXIX, nr 172 (9145), s. 2.
  4. Waldemar Żyszkiewicz: Prezydent i ludzie Tysola. Tygodnik Solidarność, nr 26 (927) 30 czerwca 2006. [dostęp 2011-03-29].
  5. To było wielkie zdarzenie w historii walki o wolność polskich mediów. prezydent.pl, 19 czerwca 2006. [dostęp 2011-03-29].
  6. Uchwała nr LVI/1664/2009. BIP m. st. Warszawy, 28 maja 2009. [dostęp 2011-03-29].
  7. Galowy Wieczór Wydawców. ksiazka.net.pl, 14 maja 2010. [dostęp 2012-12-18].
  8. Net P.C., Gdynia - Aktualności - Wydarzenia, www.gdynia.pl [dostęp 2016-02-29].
  9. Laureaci 11. edycji Nagrody Literackiej m.st. Warszawy - Nagroda Literacka m.st. Warszawy - Kulturalna Warszawa, www.kulturalna.warszawa.pl [dostęp 2018-06-08] (pol.).
  10. nagroda artRonina 2018. żyrardowskie.pl. [dostęp 2018-09-22].
  11. Wspomnienia Archive - Oficjalna Strona Ernesta Brylla, bryll.pl [dostęp 2017-11-23] (pol.).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]