Mukaczewo

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Mukaczewo
Ilustracja
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo  Ukraina
Obwód  obwód zakarpacki
Burmistrz Zoltán Lengyel
Powierzchnia 27,9 km² km²
Populacja (2012)
• liczba ludności
• gęstość

82 544
2958 os./km² os./km²
Nr kierunkowy +380 3131
Kod pocztowy 89600
Położenie na mapie obwodu zakarpackiego
Mapa lokalizacyjna obwodu zakarpackiego
Mukaczewo
Mukaczewo
Położenie na mapie Ukrainy
Mapa lokalizacyjna Ukrainy
Mukaczewo
Mukaczewo
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Mukaczewo
Mukaczewo
Ziemia 48°26′29″N 22°42′49″E/48,441389 22,713611
Strona internetowa
Portal Portal Ukraina

Mukaczewo (dawniej Munkacz, ukr. Мукачеве – Mukaczewe lub Мукачів – Mukacziw, węg. Munkács, niem. Munkatsch, rus. Мукачoвo – Mukaczowo, ros. Мyкaчeвo – Mukaczewo, słow. i cz. Mukačevo, jidysz מונקאטש (czyt. Munkacz lub Minkacz), rum. Munceag) – miasto rejonowe w obwodzie zakarpackim Ukrainy. Liczba mieszkańców – 82,3 tys. 2001, powierzchnia – 28 km².

Mukaczewo leży nad Latoricą, na Nizinie Zakarpackiej. Składa się z sześciu dzielnic – Roswyhow, Pidmonastyrie, Pałanok, Pidzamok, Pidhorod i Mukaczewo-centrum. Obecnie miasto zamieszkują głównie Ukraińcy (60%), Węgrzy i Rosjanie. W Mukaczewie mieści się wydział Uniwersytetu Podkarpackiego. Miasto jest siedzibą biskupów katolickich obrządku greckiego i łacińskiego, jak również prawosławnej eparchii mukaczewsko-użhorodzkiej Ukraińskiego Kościoła Prawosławnego Patriarchatu Moskiewskiego[1].

Historia[edytuj]

Pomnik świętych Cyryla i Metodego
Najstarszy, zachowany fragment zamku
Pałac, zbudowany wewnątrz nowszej części zamku

Mukaczewo istniało już w IX wieku, za czasów Wielkich Moraw. W X wieku należało do Rusi Kijowskiej. W 1018 zostało opanowane przez Węgry. W 1086 miasto ucierpiało od napadu Połowców. W 1241 miasto i okolice zostały spustoszone przez najazd mongolski. W XIII wieku na rozkaz króla Beli IV Wielkiego zbudowano zamek Palanka, który miał strzec wschodnich rubieży Królestwa Węgier. W latach 1396-1414 na mukaczewskim zamku z nadania króla Zygmunta Luksemburskiego miał siedzibę litewski książę Fiodor Koriatowicz, który osadził w okolicy miasta licznych Rusinów. W 1445 Mukaczewo zostało ogłoszone wolnym miastem królewskim; leżało wówczas w komitacie Bereg. W XVI wieku Mukaczewo stało się regionalnym ośrodkiem handlu i rzemiosła. Po upadku Węgier w I połowie XVI wieku Mukaczewo przypadło Księstwu Siedmiogrodzkiemu. Było przedmiotem walk między Siedmiogrodem a Habsburgami, których wojska w 1567 zniszczyły miasto. Mukaczewo stanowiło ośrodek kolejnych powstań węgierskich przeciw Habsburgom. Od 1633 panowali nad Mukaczewem Rakoczy, który stracili je na rzecz cesarzy habsburskich dopiero po pokoju satmarskim w 1711. W 1726 cesarz nadał włości mukaczewskie austriackiej rodzinie Schönborn. Zamek mukaczewski stał się jedną z kluczowych twierdz monarchii habsburskiej. W XVIII wieku osiedliło się w mieście wielu Niemców. Miasto rozwijało się gospodarczo i terytorialnie. W 1919 zostało zajęte przez wojska czechosłowackie i w 1920 na mocy traktatu w Trianon włączone do nowo powstałej Czechosłowacji. Po pierwszym arbitrażu wiedeńskim miasto wraz z nadgranicznym pasem Rusi Zakarpackiej 2 listopada 1938 zostało anektowane przez Węgry. W dniach 22-24 września 1939 roku w koszarach w Mukaczewie została rozbrojona i rozwiązana Grupa „Stryj”.

W 1944 przeważająca część żydowskiej ludności miasta, tworzącej wówczas większość jego mieszkańców, została wywieziona do obozów koncentracyjnych i wymordowana. 26 października 1944 Mukaczewo zostało zajęte przez Armię Czerwoną[2]. W 1945 miasto zostało włączone do sowieckiej Ukrainy.

Od 2002 roku Mukaczewo jest stolicą rzymskokatolickiej diecezji mukaczewskiej.

Zabytki[edytuj]

  • zamek Palanka (Palanok) górujący nad miastem jest największym zabytkiem Mukaczewa
  • gotycka kaplica pw. świętego Marcina z XIV wieku
  • biały pałac z połowy XVII wieku
  • Pałac Kownera z XIX w.
  • arsenał z 1624
  • prawosławna katedra
  • żeński klasztor pw. świętego Mikołaja
  • drewniany kościół przeniesiony ze wsi Szelestowe
  • oryginalny ratusz
  • katolicka katedra św. Marcina.

Transport[edytuj]

Mukaczewo jest ważnym węzłem transportowym. Przez miasto przebiega ukraińska droga krajowa M06 (międzynarodowa E50) oraz linia kolejowa CzopStryj. W Mukaczewie kończy się normalnotorowa linia kolejowa biegnąca z Węgier. Niedaleko miasta leży wielkie lotnisko wojskowe; istnieją plany utworzenia tam portu lotniczego. Ośrodek przemysłu spożywczego i drzewnego.

Urodzeni[edytuj]

  • Ludvík Ráža (1929-2000) urodził się w Mukaczewie, czeski reżyser filmowy.

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj]

Miasta partnerskie[edytuj]