Pałac w Kopicach

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Pałac w Kopicach
Schloß Koppitz
Obiekt zabytkowy nr rej. 725/64 z 14 marca 1964[1]
Ilustracja
Ruiny pałacu w 2012 roku
Państwo  Polska
Województwo  opolskie
Miejscowość Kopice
Adres Kopice 47
Styl architektoniczny neogotyku z elementami neorenesansowymi
Architekt Hans Rudolph (projekt przebudowy w stylu klasycystycznym), Karl Lüdecke (projekt ostatniej przebudowy)
Ważniejsze przebudowy 1783
Zniszczono 07.10.1956 (pożar)
Kolejni właściciele Schaffgotschowie, Okręgowy Zarząd Lasów Państwowych w Katowicach, Adam i Violetta Koc, firma Zarmen
Obecny właściciel spółka Globucor Luxembourg Polska
Położenie na mapie gminy Grodków
Mapa lokalizacyjna gminy Grodków
Pałac w Kopicach
Pałac w Kopicach
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Pałac w Kopicach
Pałac w Kopicach
Położenie na mapie województwa opolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa opolskiego
Pałac w Kopicach
Pałac w Kopicach
Położenie na mapie powiatu brzeskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu brzeskiego
Pałac w Kopicach
Pałac w Kopicach
Ziemia50°38′46,1″N 17°26′46,4″E/50,646139 17,446222

Pałac w Kopicachpałac w ruinie z XIX wieku w Kopicach w powiecie brzeskim, wpisany do rejestru zabytków nieruchomych województwa opolskiego, część zabytkowego zespołu pałacowo-parkowego, w którego skład wchodzą ponadto: park z kaplicą grobową Schaffgotschów oraz folwark[1].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Od 1360 roku Kopice były siedzibą rodu von Borsnitz, później znajdowały się w rękach rodziny von Beess (od 1450 roku). W 1534 roku posiadał je kanonik katedry wrocławskiej Baltzar von Neckern, po nim Jan Henryk Heymann von Rosenthal, Gotfryd von Spaetgen, a od 1751 roku śląska rodzina szlachecka von Sierstorpff. Rycerska siedziba została przebudowana na rezydencję w stylu klasycystycznym w 1783 roku według projektu opolskiego architekta Hansa Rudolpha. W 1859 roku obiekt zakupiony przez Hansa Ulryka von Schaffgotscha i Joannę Gryczik von Schomberg-Godulla, właścicielkę dóbr kopickich[2]. Przebudowany w 1864 roku według projektu architekta Karla Lüdecke[3] z Wrocławia oraz mistrza budowlanego Konstantego Heidenreicha[2] z Kopic. Ogród zaaranżował Wilhelm Hampel, królewski ogrodnik[2]. Po przebudowie pałac zyskał charakter w stylu neogotyku z elementami neorenesansowymi.

Ruiny pałacu od strony południowo-zachodniej otoczone są parkiem krajobrazowym o powierzchni 70 ha zaprojektowanym przez Wilhelma Hempla. W parku jest 10 stawów oraz okazy drzewostanu liściastego i iglastego. Początkowo w parku istniało wiele budowli, m.in. Świątynia Dumania.

Do lutego 1945 roku zespół pałacowo-parkowy był we władaniu rodziny von Schaffgotsch. W 1948 roku, w ramach likwidacji mienia podworskiego, przekazano do Muzeum Powiatowemu w Nysie obraz z wyposażenia pałacu, tj. Madonnę Lombardzką z XVI wieku[4], jest to prawdopodobnie jedyny zachowany obraz z tego obiektu[5]. W 1958 roku pałac został podpalony przez nieznanych sprawców[6][3], a w latach kolejnych rozgrabiony i zdewastowany. Nominalnie należał wówczas do Okręgowego Zarządu Lasów Państwowych w Katowicach[6]. W 1990 roku zakupiony przez krakowskiego biznesmena[7] Adama Koca oraz Violettę Koc[6] za sumę 5000 złotych[3], płatne w ratach do 2014 roku. Inwestor obiecał gminie, że doprowadzi obiekt do stanu sprzed 1958 r. w ciągu 4 lat. Obietnicy nie dotrzymał. Budynek nadal ulegał dewastacjom i grabieżom. Obiekt utracił m.in.: rzeźbę świętej Elżbiety, świętej Jadwigi, rycerza Siboto, posąg Hansa Ulricha Schaffgotscha oraz fontannę; zniszczono świątynię dumania w parku[3].

W czerwcu 2008 roku pałac nabyło śląskie przedsiębiorstwo Zarmen[7], które zabezpieczyło prowizorycznie obiekt i przeprowadziło prace porządkowe.

Z zespołu została wywieziona figura św. Krzysztofa, którą po odrestaurowaniu ustawiono w pobliżu Collegium Minus w Opolu[8].

W lutym 2014 roku pałac został ponownie wystawiony na sprzedaż za sumę 5 milionów złotych. W styczniu 2017 roku zespół pałacowo-parkowy kupiła spółka Globucor Luxembourg Polska Sp. z o.o., która planuje utworzyć w pałacu muzeum[7] oraz dokonać renaturyzacji parku o powierzchni 55 ha na przestrzeni 7 lat[8].

Architektura[edytuj | edytuj kod]

Obiekt na planie litery L, o nieregularnej bryle. W części centralnej trzykondygnacyjny z wejściem głównym, z ryzalitem i portykiem. Elewacje tynkowane, gładkie we fragmentach boniowane, pierwotnie licznie zdobione architektonicznymi detalami kamieniarskimi i rzeźbami Karola Kerna z Wrocławia. Dominanty bryły pałacu stanowiły dwie wieże czworoboczne (wyższa w części wschodniej) zwieńczone wysokimi dachami wielospadowymi z iglicami. Pierwotnie w skrzydle północno-wschodnim oranżeria i rozarium. W części południowej kaplica Najświętszego Serca Pana Jezusa. Pałac przekryty był wysokim dachem wielospadowym. Od strony północno-zachodniej kamienny most nad fosą pałacową połączoną ze stawem.


Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo opolskie. 2018-09-30. s. 10. [dostęp 2018-06-14].
  2. a b c Ł: Kopice - historia pałacu na wystawie w Bibliotece Śląskiej. W: Dziennik Zachodni [on-line]. Polska Press, 2016-09-02. [dostęp 2018-06-14].
  3. a b c d Stanisław Sławomir Nicieja, Apolonia Klepacz: Oświadczenie złożone przez senatorów Stanisława Nicieję i Apolonię Klepacz. Oświadczenie skierowane do ministra kultury Waldemara Dąbrowskiego. Senat Rzeczypospolitej Polskiej. [dostęp 2018-06-14].
  4. Jolanta Dudała: Styczeń - Madonna Lombardzka (XVI w.). Muzeum Powiatowe w Nysie. [dostęp 2018-06-14].
  5. Krzysztof Strauchmann: Gdzie się podziały skarby z Rysiewic?. W: nto.pl [on-line]. Pro Media, 2007-10-19. [dostęp 2018-06-14].
  6. a b c Argestes: Pałac w Kopicach - los tragiczny zabytku. W: Wratislaviae Amici [on-line]. 2006-02-27. [dostęp 2018-06-14].
  7. a b c Jarosław Staśkiewicz: Pałac w Kopicach ma nowego właściciela. W: nto.pl [on-line]. Pro Media, 2017-01-13. [dostęp 2018-06-14].
  8. a b Pałac Kopice – Polsko-Niemieckie Muzeum Historii. TTG Dziennik Turystyczny, 2017-02-28. [dostęp 2018-06-14].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]