Rębiszów

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Rębiszów
Budynek stacji kolejowej od strony torów
Budynek stacji kolejowej od strony torów
Państwo  Polska
Województwo dolnośląskie
Powiat lwówecki
Gmina Mirsk
Liczba ludności (III 2011) 703[1]
Strefa numeracyjna (+48) 75
Kod pocztowy 59-624
Tablice rejestracyjne DLW
SIMC 0191359
Położenie na mapie gminy Mirsk
Mapa lokalizacyjna gminy Mirsk
Rębiszów
Rębiszów
Położenie na mapie powiatu lwóweckiego
Mapa lokalizacyjna powiatu lwóweckiego
Rębiszów
Rębiszów
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Rębiszów
Rębiszów
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Rębiszów
Rębiszów
50°57′03″N 15°26′57″E/50,950833 15,449167
Strona internetowa miejscowości

Rębiszów (niem. Rabishau) – duża wieś (sołectwo, 703 mieszkańców[1]) w południowo-zachodniej Polsce, w woj. dolnośląskim, w powiecie lwóweckim, w gminie Mirsk, na Dolnym Śląsku, położona nad potokiem Mrożynka i jego prawym dopływem Skitnicą, na Pogórzu Izerskim – w zachodniej części Przedgórzu Rębiszowskim oraz we wschodniej części Kotliny Mirskiej[2][3][4].

Podział administracyjny[edytuj]

W latach 1945-1954 siedziba gminy Rębiszów. W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie jeleniogórskim.

Nazwa[edytuj]

Według niemieckiego językoznawcy Heinricha Adamy nazwa wiąże się z karczowaniem drzew w procesie deforestacji i pochodzi od polskiego określenia czynności "rąbania" siekierą[5] W swoim dziele o nazwach miejscowych na Śląsku wydanym w 1888 roku we Wrocławiu jako najstarszą zanotowaną nazwę miejscowości oraz wcześniejszą od niemieckiej wymienia "Rąbyn" podając jej znaczenie "Holzschalg" czyli po polsku "Rąbanie drzewa"[5]. Niemcy zgermanizowali nazwę na Rabishau w wyniku czego utraciła ona swoje pierwotne znaczenie[5].

W kronice łacińskiej Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis (pol. Księga uposażeń biskupstwa wrocławskiego) spisanej za czasów biskupa Henryka z Wierzbna w latach 1295–1305 miejscowość wymieniona jest w zlatynizowanej formie Rabysow[6][7]. Później odnotowywana pod nazwami Rabischau, Rabishaw i Rabishau. Bezpośrednio po wojnie kilkakrotnie zmieniano nazwę: Rabsz, Rombin, Rabisz, Rębsz, Rąbin, Rębin.

Historia[edytuj]

W początkach XVI wieku wieś należała do von Schaffgotschów; była to niewielka osada, której mieszkańcy należeli do parafii w pobliskim Gierczynie.

W górnej części wsi w XVII i XVIII wieku wydobywano na niewielką skalę rudę kobaltu (głównie w pobliskiej wsi Przecznica), natomiast znajdujące się w pobliżu wsi Odarte Skały – północne zbocze góry Urwistej (przed wojną pomnik przyrody) przez pewien czas wykorzystywane były przez znajdujący się tu duży kamieniołom bazaltu; obecnie ten fragment kamieniołomu jest nieczynny.

We wsi znajduje się stacja kolejowa, na 151,8 kilometrze linii WrocławJelenia GóraZgorzelec; otwarta 20 września 1865 r., obok stacji bocznice do załadunku kamienia z pobliskiego kamieniołomu.

Zabytki[edytuj]

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są[8]:

  • cmentarz
  • Zabytkowe kościoły w Rębiszowie.

Kościół parafialny pw. św. Barbary w Rębiszowie.

Kościół pomocniczy pw. Nawiedzenia NMP w Rębiszowie.

Znane osoby związane z miejscowością[edytuj]

Budynek Szkoły podstawowej im. Świętego Floriana w Rębiszowie.

Współczesność[edytuj]

W Rębiszowie funkcjonuje Szkoła Podstawowa im. św. Floriana, kilka placówek handlowych oraz ośrodek zdrowia.

Sport[edytuj]

Klub piłkarski Skalnik Rębiszów występuje w rozgrywkach A-klasy, w grupie Jelenia Góra II. W sezonie 2004/2005 zajął w tych rozgrywkach 5. miejsce (najlepszy wynik w historii klubu).

Bibliografia[edytuj]

Linki zewnętrzne[edytuj]

Przypisy

  1. a b GUS: Ludność – struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
  2. Słownik geografii turystycznej Sudetów, tom 2 (M-Ż) Pogórze Izerskie, red. Marek Staffa, Wydawnictwo I-BiS, Wrocław 2003, ​ISBN 83-85773-61-4
  3. Góry i Pogórze Izerskie, mapa turystyczna, skala 1:100 000, PPWK, Warszawa-Wrocław, 1991, wydanie pierwsze, nr katal. 30-107-01
  4. Góry Izerskie, mapa turystyczna, skala 1:50 000, Wydawnictwo Turystyczne Plan, Jelenia Góra 2008/2009, wyd. V, ​ISBN 978-83-60975-68-8
  5. a b c Heinrich Adamy: Die Schlesischen Ortsnamen ihre entstechung und bedeutung. Breslau: Verlag von Priebotsch`s Buchhandlung, 1888, s. 41.
  6. Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis. dokumentyslaska.pl. [dostęp 2012-10-24].
  7. H. Markgraf, J. W. Schulte, Codex Diplomaticus Silesiae T.14 Liber Fundationis Episcopatus Vratislaviensis, Breslau 1889.
  8. Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. [dostęp 16.9.2012]. s. 121.