Sunderland A.F.C.

Sunderland A.F.C.

Sunderland Association Football Club
Państwo	Wielka Brytania
Data założenia	1879
Właściciel	Kyril Louis-Dreyfus
Prezes	Kyril Louis-Dreyfus
Barwy
czerwono-biało-czarne
I zespół
Przydomek	The Black Cats (Czarne Koty) The Mackems
Liga	Premier League
Stadion	Stadium of Light Sunderland
Trener	Régis Le Bris
Stroje domowe Stroje wyjazdowe
Strona internetowa

Sunderland Association Football Club (wymowa: /ˈsʊndərlənd/) – angielski klub piłkarski z siedzibą w Sunderlandzie, założony w 1879 roku. Sunderland AFC to sześciokrotny mistrz Anglii i wieloletni angielski pierwszoligowiec, który obecnie występuje w Premier League.

Historia

XIX wiek

Klub został założony w październiku 1879 roku przez Jamesa Allana, nauczyciela Hendon Board School. Początkowo klub nosił nazwę Sunderland and District Teachers’ Association Football Club, gdyż tylko nauczyciele mogli być zrzeszeni w organizacji. Po roku do klubu mogli już dołączyć nie tylko nauczyciele i nazwę zmieniono na Sunderland AFC. Początkowo klub grał w Blue House Pole w Hendon. Następnie boiska zmieniali czterokrotnie by w 1886 roku przenieść się na Newcastle Road (15 tys. widzów). W 1884 roku klub zdobył Durham Senior Cup, pierwsze trofeum w kolekcji. W 1887 klub był bliski zniknięcia ze piłkarskiej sceny. James Allan opuścił klub i stworzył konkurencyjny Sunderland Albion. Wraz z nim odeszła większość najlepszych piłkarzy. Między klubami była ostra rywalizacja o prymat w mieście, która ostatecznie zakończyła się rozwiązaniem Albion w 1892 roku. Klubem ostatecznie zajęli się stoczniowiec Robert Thompson i potentat węglowy Samuel Tyzack. Do Sunderlandu zostali sprowadzeni utalentowani gracze ze Szkocji co spowodowało dobre wyniki w meczach towarzyskich z zespołami ligowymi. Po wygranym meczu z Aston Villą (7:2) William McGregor (założyciel ligi), powiedział, że Sunderland to drużyna, która ma utalentowanego gracza na każdej pozycji. Rok później Sunderland rozpoczął grę w lidze.

W 1890 roku Sunderland wziął udziału w rozgrywkach The Football League i w pierwszej lidze grał przez 68 lat. Klub zastąpił Stoke, który został relegowany do Football Alliance. Sunderland w debiucie uległ na swoim stadionie klubowi Burnley 3:2. Pierwszy sezon zakończyli na 7 miejscu. Sezon 1891/92 zakończyli na pierwszym miejscu zdobywając pierwszy tytuł. Następny sezon (1892/93) także okazał się zwycięski. Trzeci tytuł zdobyli w sezonie 1894/95. Dodatkowo Sunderland w sezonie 1892/93 jako pierwszy zespół zdobył 100 goli w sezonie. Pod koniec XIX wieku Sunderland wybudował nowy stadion. Roker Park otworzono w 1898 roku. W pierwszym meczu na nowym stadionie Sunderland pokonał Liverpool 1:0.

XX wiek

Wiek XX Sunderland rozpoczął od wywalczenia mistrzostwa w sezonie 1901/02. W 1905 roku do Middlesbrough sprzedał swojego zawodnika. Alf Common został sprzedany za £1000. Jest to pierwsza czterocyfrowa kwota za transfer w angielskiej lidze. Następnym rekordem jaki pobił Sunderland na początku wieku jest najwyższa wygrana na wyjeździe. W 1908 roku na St James’ Park Sunderland pokonał Newcastle United 9:1. Ten rekord widnieje w tabelach do dziś. W sezonie 1912/13, Sunderland po raz kolejny zdobył tytuł mistrzowski. Było to ich piąte mistrzostwo w ciągu 22 lat gry w najwyższej klasie rozgrywkowej w Anglii. W tym samym roku klub po raz pierwszy dotarł do finału FA Cup w którym został pokonany przez Aston Villę (1:0).

Bramka Portefielda w finale FA Cup w 1973 roku

W sezonie 1927/28 Sunderland do końca sezonu walczył o pozostanie w najwyższej lidze. W ostatnim meczu decydującym o pozostaniu w First Division Sunderland spotkał się Middlesbrough. Drużyna, która przegra mecz miała zostać relegowana o poziom niżej. Sunderland pokonał rywali 3:0 i pozostał w najwyższej lidze. W następnym sezonie padł rekord pod względem ilości zdobytych goli w jednym sezonie. Na kartach historii Sunderlandu zapisał się Dave Holliday, który strzelił 43 gole w 42 meczach. Do tej pory nie udało się nikomu pobić tego osiągnięcia. W sezonie 1935/36 Sunderland sięgnął po swój kolejny tytuł, pobijając swój rekord zdobytych goli w jednym sezonie. Tym razem bramkarza rywali pokonali 109 razy. Rok później po raz pierwszy wywalczyli FA Cup. W finale pokonali 3:1 drużynę Preston North End.

Przez resztę lat drużyna Sunderlandu plasowała się w połowie tabeli. W sezonie 1957/58 nadszedł koniec długoletniej ery w pierwszej lidze. Na koniec sezonu Sunderland uzbierał 32 punkty (podobnie jak Newcastle United i Portsmouth) jednak spadł z First Division, gdyż miał najgorszy bilans bramkowy. Ponownie w najwyższej lidze znaleźli się w sezonie 1964/65. Poprzedni sezon ukończyli na drugim miejscu w Second Division i uzyskali promocję po sześciu latach. Przez kolejne lata gry w First Division ani razu nie udało się Sunderlandowi wyjść z dolnej połowy tabeli na koniec sezonu. Mimo to udało im się wygrać FA Cup. 5 maja 1973 roku w rozgrywanym na Wembley finale Sunderland pokonał Leeds United (1:0).

W sezonie 1969/70 po raz kolejny zostali zdegradowani o poziom niżej. W Second Division, Sunderland grał przez kolejne sześć sezonów. W 1976 roku, Sunderland zdobył mistrzostwo drugiej ligi i po raz drugi uzyskał awans do wyższej ligi. W kolejnym sezonie (1976/77) ponownie nie utrzymał się w First Division i po raz trzeci został zdegradowany o poziom niżej. Trzykrotnie spadając nie zajęli ani razu ostatniego miejsca, plasując się każdorazowo za ostatnią pozycją dającą utrzymanie.

W sezonie 1979/80, rok po obchodach 100-lecia klubu, Sunderland ponownie awansował do First Division. Po kolejnych pięciu latach w sezonie 1984/85 ponownie nie potrafili dotrzymać kroku rywalom. Zajęli przedostatnie miejsce w lidze i ponownie znaleźli się w drugiej lidze. Po następnych dwóch sezonach nastąpiła kolejna zmiana. Sunderland ponownie opuścił Second Division, tyle że nie uzyskali promocji do First Division a spadli o poziom niżej do Third Division. W trzeciej lidze grali tylko jeden sezon (1987/88), zdobyli mistrzostwo i ponownie znaleźli się w drugiej lidze. W sezonie 1989/90 Sunderland zajął szóste miejsce w Second Division i awansował do play-off. W meczu finałowym ulegli Swindon Town. Mimo to uzyskali awans do pierwszej ligi. Swindon Town przyznał się do 36 zarzutów o nieprawidłowości finansowe i w jego miejsce do First Division przesunięto Sunderland. Kolejny sezon zakończył się kolejną relegacją z najwyższej ligi i ponowną grą na niższym szczeblu. Do pierwszej ligi, która już po reformie nosiła nazwę Premier League, awansowali po sezonie 1995/96. Zdobycie mistrzostwa Division One (wcześniej Second Division) dało im awans i ponownie grę w pierwszej lidze. Ponowny pobyt na najwyższym szczeblu rozgrywkowym angielskiej piłki trwał tylko rok. Na koniec sezonu 1996/97 z dorobkiem 40 punktów uplasowali się na 18. miejscu i pożegnali się z Premier League.

Peter Reid prowadził drużynę w latach 1997–2002

W 1997 roku po 99 latach zespół Sunderlandu pożegnał się z Roker Park. Klub zmienił siedzibę na Stadium of Light, obiekt o pojemności 49 000 miejsc. W pierwszym sezonie po zmianie stadionu (1997/98), Sunderland ukończył rozgrywki na 3. miejscu. W walce o awans do Premier League doszedł do finału. W ostatnim meczu sezonu lepszą drużyną okazał się Charlton Athletic. W meczu na Wembley padł remis 4:4. Zwycięzcę wyłoniły rzuty karne, które zakończyły się wynikiem 7:6 dla Charltonu. Kolejny sezon drużynie ze Stadium of Light przyszło grać w drugiej lidze. W sezonie 1998/99 Sunderland zdobył mistrzostwo Division One i uzyskał awans do Premier League. Dokonali tego w imponującym stylu, ustanawiając rekord zdobytych punktów w jednym sezonie (105 punktów). W pierwszym roku po powrocie do najwyższej klasy rozgrywkowej uplasowali się na 7. miejscu (najwyższe od 45 lat).

XXI wiek

Po sezonie 2016/17 klub spadł z Premier League, uzyskując w całym sezonie zaledwie 24 punkty i plasując się na ostatnim miejscu tabeli. Po sezonie menedżer klubu David Moyes zrezygnował z pełnionej przez siebie funkcji, a bramkarz Jordan Pickford został sprzedany do Evertonu za rekordową kwotę 25 milionów funtów. Po spadku Sunderland zatrudnił Simona Graysona, a po jego zwolnieniu w październiku 2017 roku drużynę objął Chris Coleman – ówczesny selekcjoner reprezentacji Walii. Pomimo zmian klub w kolejnym sezonie ponownie zaliczył spadek, tym razem po raz pierwszy w historii do League One – trzeciego poziomu rozgrywkowego w Anglii. W maju 2018 roku nowym szkoleniowcem został Jack Ross. W sezonie 2018/19 Sunderland dotarł do finału Pucharu Ligi EFL oraz do finału baraży o awans, przegrywając jednak oba mecze na Wembley. W kolejnych latach klubowi nie udało się powrócić do Championship.

Sezon 2020/21 zakończył się dla drużyny Sunderlandu udziałem w barażach, które przegrali w półfinale z Lincoln City. W 2022 roku zespół pod wodzą Alexa Neila zajął 5. miejsce w League One i po zwycięstwie w barażach z Wycombe Wanderers wrócił na zaplecze Premier League.

Po odejściu Neila z roli menedżera jego następcą został Tony Mowbray, który w sezonie 2022/23 doprowadził klub do 6. miejsca w Championship i gry w barażach, zakończonych porażką w półfinale z Luton Town. W 2024 roku stanowisko trenera objął francuski trener Régis Le Bris, wcześniej prowadzący zespół FC Lorient. W sezonie 2024/25 Sunderland zajął 4. miejsce w ligowej tabeli i zakwalifikował się do finału baraży po zwycięstwie nad Coventry City. W finale z wynikiem 2:1 pokonał Sheffield United, tym samym zapewniając sobie powrót do Premier League po ośmiu latach przerwy.

Po awansie do najwyższej klasy rozgrywkowej klub znacząco wzmocnił skład, wydając latem 2025 roku około 115 milionów euro na transfery, co stanowiło nowy rekord w historii Sunderlandu. Wśród sprowadzonych zawodników znaleźli się m.in. Granit Xhaka, Reinildo Mandava, Nordi Mukiele, Simon Adingra i Habib Diarra.

Sukcesy

• Mistrzostwo Anglii (6): 1892, 1893, 1895, 1902, 1913, 1936
• Puchar Anglii (2): 1937, 1973
• Tarcza Dobroczynności (2): 1902, 1936

Klubowe rekordy

• Najwyższe zwycięstwo: 23:0 vs Castletown (20 grudnia 1884, Durham Challenge Cup)
• Najwyższe zwycięstwo na Roker Park: 9:1 vs Newcastle United, Division 1, 5 grudnia 1908
• Najwyższa porażka: 8:0 vs Southampton, Premier League, 18 października 2014
• Najwyższa frekwencja w historii: 75 118 vs Derby County, FA Cup 6 Runda powtórka 8 marca 1933 na Roker Park
• Najwyższa frekwencja: 48 353 widzów vs Liverpool FC, Premier League, 13 kwietnia 2002
• Najwięcej meczów w lidze: Jim Montgomery, 537
• Najwięcej bramek w lidze: Charlie Buchan, 209
• Najwięcej bramek w lidze w jednym sezonie: Kevin Phillips, 35, 1997/1998
• Najdrożej kupiony zawodnik: Habib Diarra, 31.5 milionów euro, 2025/2026

Stadion

• Nazwa: Stadium of Light
• Pojemność: 49 tys.
• Inauguracja: 1997
• Wymiary boiska: 115 × 75 yd

Poprzednie stadiony:

• 1879-1882 – Blue House Field, Hendon
• 1882-1883 – Groves Field, Ashbrooke
• 1883-1884 – Horatio Street, Roker
• 1884-1886 – Abbs Field, Fulwell
• 1886-1898 – Newcastle Road, Monkwearmouth
• 1898-1997 – Roker Park, Roker
• 1997 – Stadium of Light, Monkwearmouth

Obecny skład

Stan na 29 października 2025.

Nr	Poz.	Piłkarz
1	1 bramkarzBR	Anthony Patterson
3	2 obrońcaOB	Dennis Cirkin
4	3 pomocnikPO	Dan Neil
5	2 obrońcaOB	Daniel Ballard
6	2 obrońcaOB	Lutsharel Geertruida
7	3 pomocnikPO	Chemsdine Talbi
9	4 napastnikNA	Brian Brobbey
11	3 pomocnikPO	Chris Rigg
12	4 napastnikNA	Eliezer Mayenda
13	2 obrońcaOB	Luke O'Nien
14	4 napastnikNA	Romaine Mundle
15	2 obrońcaOB	Omar Alderete
16	1 bramkarzBR	Blondy Nna Noukeu
17	2 obrońcaOB	Reinildo Mandava
18	4 napastnikNA	Wilson Isidor
19	3 pomocnikPO	Habib Diarra
20	2 obrońcaOB	Nordi Mukiele
21	1 bramkarzBR	Simon Moore

Nr	Poz.	Piłkarz
22	1 bramkarzBR	Robin Roefs
24	4 napastnikNA	Simon Adingra
25	4 napastnikNA	Bertrand Traoré
27	3 pomocnikPO	Noah Sadiki
28	3 pomocnikPO	Enzo Le Fée
29	4 napastnikNA	Ahmed Abdullahi
32	2 obrońcaOB	Trai Hume
33	2 obrońcaOB	Leo Hjelde
34	3 pomocnikPO	Granit Xhaka (kapitan)
40	2 obrońcaOB	Timothée Pembélé
41	2 obrońcaOB	Zak Johnson
42	2 obrońcaOB	Aji Alese
45	2 obrońcaOB	Joe Anderson
46	3 pomocnikPO	Abdoullah Ba
48	3 pomocnikPO	Jay Matete
49	4 napastnikNA	Ian Poveda
50	3 pomocnikPO	Harrison Jones

Wypożyczeni

Nr	Poz.	Piłkarz
	3 pomocnikPO	Adil Aouchiche (w Aberdeen do 30 czerwca 2026)
	4 napastnikNA	Luís Semedo (w Moreirense do 30 czerwca 2026)
	3 pomocnikPO	Alan Browne (w Middlesbrough do 30 czerwca 2026)
	2 obrońcaOB	Niall Huggins (w Wycombe Wanderers do 30 czerwca 2026)
	3 pomocnikPO	Patrick Roberts (w Birmingham City do 30 czerwca 2026)
	2 obrońcaOB	Jenson Seelt (w Wolfsburgu do 30 czerwca 2026)
	3 pomocnikPO	Milan Aleksić (w Cracovii do 30 czerwca 2026)
	4 napastnikNA	Nazarij Rusyn (w Arce Gdynia do 30 czerwca 2026)

Europejskie puchary

Legenda do wszystkich tabel:

• Q – runda eliminacyjna, 1/16, 1/8, 1/4, 1/2 – odpowiednia faza rozgrywek, Grupa – runda grupowa, 1r gr – pierwsza runda grupowa, 2r gr – druga runda grupowa, F – finał, R – runda, PO – play-off
• k. – rzuty karne, los. – losowanie, Dogr. – dogrywka, w. – zasada bramek strzelonych na wyjeździe

Sezon	Rozgrywki	Runda	Przeciwnik	Dom	Wyjazd	Ogólnie
1973/74	Puchar Zdobywców Pucharów	1R	Vasas SC	1–0	2–0	3–0
		2R	Sporting CP	2–1	0–2	2–3