Aston Villa F.C.

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Aston Villa FC
Aston Villa FC
Pełna nazwa Aston Villa Football Club
Przydomek The Villans
The Lions (Lwy)
Barwy bordowo-niebiesko-białe
Data założenia 1874
Liga Championship
Adres Birmingham, B6 6HE
Stadion Villa Park,
Birmingham
Właściciel Tony Xia
Trener Steve Bruce
Asystent trenera Stephen Clemence, Colin Calderwood
Stroje
domowe
Stroje
wyjazdowe
Strona internetowa

Aston Villa Football Club (znany także jako The Villa, Villa lub The Villans) – angielski klub piłkarski występujący w Championship. Drużyna swoje mecze rozgrywa w dzielnicy Aston w mieście Birmingham. Zespół powstał w roku 1874. Od roku 1897 swoje pojedynki toczy na Villa Park. Aston Villa była jednym z założycieli The Football League w 1888 i Premier League w 1992. Klub został wprowadzony na giełdę przez jego poprzedniego właściciela i prezesa Douga Ellisa, w roku 2006 został kupiony przez Randy’ego Lernera.

Aston Villa jest jednym z najstarszych i najbardziej utytułowanych klubów w Anglii, siedem razy została mistrzem Anglii, a także siedem razy zdobyła Puchar Anglii. Villa w sezonie 1981/82 wygrała Puchar Europy jako jeden z pięciu angielskich klubów, które to uczyniły. Klub z 20 ważniejszymi trofeami jest czwartym najbardziej utytułowanym klubem w historii angielskiej piłki, chociaż większość z nich zdobył przed II wojną światową.

Największym rywalem klubu jest Birmingham City. Derby Birmingham pomiędzy Aston Villą i Birmingham City rozgrywane są od roku 1879.

Tradycyjnymi strojami klubu są bordowe koszulki z błękitnymi rękawami, białymi spodenkami i niebieskimi skarpetami. Na herbie widoczny jest złoty lew na jasnoniebieskim tle, a pod nim napis Prepared (Gotowi), który jest klubowym motto; taka wersja herbu została przyjęta w roku 2007.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Aston Villa pod koniec XIX wieku

Aston Villa Football Club został założony w marcu 1874 przez członków Wesleyowskiej kaplicy o nazwie Villa Cross w Aston, obecnie części miasta Birmingham. Założycielami byli Jack Hughes, Frederick Matthews, Walter Price oraz William Scattergood[1]. Aston Villa pierwszy mecz rozegrała z lokalną drużyną rugby o nazwie Aston Brook St Mary's. Pierwsza połowa meczu była grana w rugby, zaś druga w piłkę nożną[2]. Villa szybko stała się jedną z najlepszych ekip w Midlands, pierwszy sukces odniosła w roku 1880, wygrywając Puchar Birmingham[3]. Kapitanem drużyny był wówczas George Ramsay[3].

Klub pierwszy raz zdobył Puchar Anglii w roku 1887, gdy kapitanem zespołu był Archie Hunter. Aston Villa była jednym z 12 zespołów, które założyły Football League w roku 1888, a sam dyrektor drużyny, William McGregor był założycielem ligi. Aston Villa w Epoce wiktoriańskiej była jednym z najbardziej utytułowanych klubów, zdobywając liczne mistrzostwa Anglii oraz Puchary kraju[4]. W roku 1897 Villa zdobyła dublet oraz przeniosła się na nowy stadion - Aston Lower Grounds[5]. Obiekt nie posiadał oficjalnej nazwy, ale kibicie wkrótce zaczęli nazywać go „Villa Park”.[6].

Aston Villa zdobyła w roku 1920 po raz szósty Puchar Anglii; wkrótce po tym klub stracił miejsce w czołówce i w roku 1936 spadł do drugiej ligi. Villa pobiła przy tym ponury rekord: straciła 110 goli, w tym siedem na rzecz gracza Arsenalu, Teda Drake’a w porażce 1:7 na Villa Park[7]. Podobnie jak wszystkie angielskie drużyny, klub stracił siedem sezonów z powodu II wojny światowej, w efekcie czego wielu piłkarzy było zmuszonych przedwcześnie zakończyć kariery[8]. Aston Villa została przebudowany pod wodzą jej byłego piłkarze, Alexa Massiego i w roku 1957 drużyna zdobyła swoje pierwsze trofeum od 37 lat. Klub zdobył wówczas Puchar Anglii, po pokonaniu w finale Manchesteru United prowadzonego przez Matta Busby'ego[9]. Dwa lata później Aston Villa spadła do Second Division. W roku 1960 powrócił do pierwszej ligi, zaś w następnym sezonie zdobył Puchar Ligi Angielskiej[10].

Świętowanie po zdobyciu Pucharu Europy w 1982 roku.

Późne lata 60. były okresem zamieszania wewnątrz klubu. Pod presją kibiców zmieniono właściciela klubu, odeszło również kilku członków sztabu szkoleniowego. Chaos ten został zapoczątkowany poprzez degradację w roku 1967. Rok później fani wezwali zarząd drużyny do dymisji, ponieważ klub zajął 16 miejsce w tabeli Second Division. Początkowo zwolniono trenera Tomy'ego Cummingsa, następnie rezygnację ogłosił cały zarząd[11]. Po tym zamieszaniu kontrolę nad klubem przejął Pat Matthews, który na stanowisko prezesa powołał Douga Ellisa[11]. Mimo to drużyna w sezonie 1969/70 spadła do Third Division. Dwa lata później awansowała jednak do drugiej ligi, kończąc rozgrywki na pierwszej pozycji z 70 punktami na koncie, co było wówczas rekordem[12]. W roku 1973 szkoleniowcem zespołu został Ron Saunders i w ciągu czterech lat doprowadził Aston Villę do pierwszej ligi i do europejskich pucharów[13].

Villa powróciła do elity i pod wodzą Saundersa świętowała kolejne sukcesy, w tym mistrzostwo kraju w sezonie 1980/81. Saunders w połowie tego sezonu zrezygnował jednak ze swej funkcji, po kłótni z prezesem. Klub dotarł w tym czasie do ćwierćfinału Pucharu Europy. Następcą Saundersa został Tony Barton, który doprowadził drużynę do finału tych rozgrywek, w którym The Villans zagrali z Bayernem Monachium. Podopieczni Bartona wygrali to spotkanie 1:0 i sięgnęli po raz pierwszy po europejskie trofeum. Do dziś Villa jest jednym z pięciu angielskich klubów, które zdobyły Puchar Europy. W następnych latach Villa grała jednak słabiej. W roku 1987 spadła do drugiej ligi[14], szybko jednak awansowała z powrotem do najwyższej klasy rozgrywkowej[15].

Paul Lambert.

W roku 1992 klub był jednym z założycieli Premier League i w inauguracyjnym sezonie zajął drugą lokatę w tabeli. Późne lata 90. były okresem nierównej gry drużyny, w tym czasie grali pod kierunkiem trzech różnych szkoleniowców, przez co mieli znaczne wahania formy oraz pozycji w tabeli. Mimo to, Aston Villa świętowała dwa razy zdobycie Pucharu Ligi. W roku 2000 po raz pierwszy od 43 lat dotarli do finału Pucharu Anglii, w którym przegrali 0:1 z Chelsea. Na początku XXI wieku pozycja ligowa drużyny również bardzo się wahała. Kolejni trenerzy nie mogli ustabilizować formy zespołu. W roku 2006 szkoleniowcem zespołu przestał być David O’Leary[16], zaś jego miejsce zajął Martin O’Neill. Zmieniono również współwłaściciela. Po 23 latach Doug Elis sprzedał swoje 38% udziałów w klubie Randy'emu Lernerowi[17]. Klubowy herb również uległ zmianie. Latem 2007 roku do klubu wszedł nowy sponsor[18]. W sezonie 2007/08 Aston Villa zajęła 6. miejsce w lidze oraz wygrała Puchar Intertoto i awansowała do Pucharu UEFA. W lutym 2010 roku klub wystąpił w finale Pucharu Ligi, w którym przegrał z Manchesterem United[19].

2 czerwca 2012 roku klub ogłosił, że nowym szkoleniowcem zostanie Paul Lambert[20]. Pod jego wodzą do klubu dołączyli tacy piłkarze jak: Ron Vlaar, Brett Holman, Ashley Westwood, Christian Benteke i Karim El Ahmadi. W debiucie jego drużyna przegrała 1:0 z West Ham United. 11 grudnia 2012 Lambert poprowadził The Villians, przeciwko swojemu byłemu klubowi, Norwich City. W półfinale Carling Cup, klub przegrał dwumecz z czwartoligowym Bradford City 4:3. Ostatecznie rozgrywki zakończył na 15. miejscu. Najlepszym strzelcem zespołu został Christian Benteke. W sezonie 2013/14 do klubu dołączyli: Aleksandyr Tonew[21], Jores Okore, Jed Steer, Antonio Luna Rodríguez[22], Leandro Bacuna[23], Libor Kozák i Nicklas Helenius[24], odeszli zaś: Richard Dunne, Andy Marshall, Eric Lichaj[25], Brett Holman i Derrick Williams.

Podobnie jak w poprzednich rozgrywkach Aston Villa zajęła 15. miejsce z dorobkiem 38 punktów. Po jego zakończeniu klub na sprzedaż wystawił właściciel Randy Lerner[26].

13 września 2014 po zwycięstwie nad Liverpoolem na Anfield, The Villans po raz po raz pierwszy od 1998 roku, zdobyli 10 punktów po 4 kolejkach[27]. 11 lutego 2015 po przegranej 2-0 z Hull City Paul Lambert rozstał się z klubem za porozumieniem stron.

14 lutego 2015 nowym szkoleniowcem został Tim Sherwood podpisując trzyipółletni kontrakt[28]. 19 kwietnia 2015 Aston Villa pokonała Liverpool w półfinale Pucharu Anglii i po raz pierwszy od 15 lat uzyskała awans do finału tych rozgrywek[29]. W sezonie 2015/2016 po przegranym meczu z Manchesterem United 16 kwietnia 2016 roku klub potwierdził swój spadek z Premier League.

Właściciel[edytuj | edytuj kod]

Randy Lerner, właściciel Aston Villi.

Pierwsze podziały w klubie nastąpiły pod koniec 19. wieku i zostały spowodowane ustawą, która miała na celu kodyfikację rosnącej liczby zawodowych drużyn i piłkarzy w Piłkarskim Związku ligi. Drużyny te zostały zobowiązane rozprowadzać udziały dla inwestorów, jako ułatwienie handlowe pomiędzy klubami znoszące konieczność udziału związku piłkarskiego w transakcjach. Pierwszym istotniejszym udziałowcem w historii Aston Villi był Doug Ellis. Zaczął wykupywać udziały od 1960 roku, by stać się prezesem w 1968 roku i głównym udziałowcem w latach 1982-2006. W 1996 roku klub zadebiutował na Londyńskiej Giełdzie Papierów Wartościowych[1]

14 sierpnia 2006 roku zostało potwierdzone, że Randy Lerner, właściciel National Football League's Cleveland Browns, osiągnął porozumienie w sprawie kupna Aston Villi za £62.6 million. Oświadczenie wydane 25 sierpnia do Londyńskiej Giełdy informowało, że Lerner zabezpieczył 59,69% udziałów, co uczyniło go większościowym udziałowcem, a on sam mianował się prezesem.[2] W ostatnim roku władzy Douga Ellisa w Villi, klub stracił £8.2m przed opodatkowaniem, w porównaniu do £3m zysku rok wcześniej, a przychód spadł z £51.6m do £49m. [3] 18 Września Randy Lerner zwiększył swoje udziały w klubie do 89,69% i tym samym przyczynił się do rezygnacji Douga Ellisa i jego zarządu na korzyść nowego pod przewodnictwem samego Lernera już 19 września.

Sukcesy[edytuj | edytuj kod]

Aston Villa ma w swoim dorobku zarówno europejskie, jak i krajowe trofea. Ostatnim ważniejszym sukcesem był zdobyty w roku 1996 Puchar Ligi Angielskiej. Młodzieżowa drużyna zdobyła w 2002 roku Młodzieżowy Puchar Anglii[30].

Europejskie[edytuj | edytuj kod]

Krajowe[edytuj | edytuj kod]

Ligowe tytuły
  • Mistrz Anglii (7):[31]
    • 1893/94, 1895/96, 1896/97, 1898/99, 1899/1900, 1909/10, 1980/81
  • Second Division (2):[31]
    • 1937/38, 1959/60
  • Third Division (1):[31]
    • 1971/72
Puchary

Statystyki[edytuj | edytuj kod]

Zespół Aston Villi

Łącznie z sezonem 2013/14, Aston Villa spędziła 103 sezony w najwyższej klasie rozgrywkowej w Anglii, gdzie lepszym wynikiem może pochwalić się jedynie Everton (111 sezon). Mecze pomiędzy tymi dwoma drużynami były najczęściej rozgrywanymi meczami w historii całej ligi. Aston Villa jest jednym z siedmiu klubów, które występowały w każdym sezonie Premier League, pozostała szóstka to Arsenal, Chelsea, Everton, Liverpool, Manchester United i Tottenham Hotspur. Villa zajmuje piąte miejsce w tabeli wszech czasów Premier League. Aston Villa zdobywając 20 ważnych trofeów jest czwartym najbardziej utytułowanym klubem w Anglii.

Aston Villa jest rekordzistą w liczbie zdobytych goli w jednym sezonie; w sezonie 1930/31 strzeliła 128 bramek[32]. Legenda Villi, Archie Hunter jest pierwszym piłkarzem, który zdobył gola w każdej rundzie Pucharu Anglii, dokonał tego w roku 1887. W latach 1888-1901 Aston Villa nie przegrała żadnego meczu na własnym stadionie w Pucharze Anglii[33].

Aston Villa jest jednym z pięciu klubów angielskich, które zdobyły Puchar Europy/puchar Ligi Mistrzów. Pozostała czwórka to Liverpool, Manchester United, Nottingham Forest i Chelsea. Villa puchar ten zdobyła 26 maja 1982 wygrywając w finale 1:0 z Bayernem Monachium; jedynego gola w tym spotkaniu zdobył Peter Withe[34].

Stadion[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Villa Park (stadion).

Obecnym stadionem Aston Villi jest, czterogwiazdkowy w skali UEFA, Villa Park, wcześniej klub grał na Aston Park (1874–1876) i Perry Barr (1876–1897). Villa Park jest obecnie największym stadionem piłkarskim w Midlands i ósmym w całej Anglii. Na obiekcie było rozgrywanych 16 meczów międzynarodowych, pierwszy w roku 1899, ostatni zaś w 2005. Dlatego stadion ten jest pierwszym w Anglii, na którym były rozgrywane spotkania reprezentacyjne w trzech różnych wiekach[35]. Na Villi Park było rozgrywanych 55 półfinałów Pucharu Anglii, najwięcej w historii. Klub planuje rozbudować północną trybunę. Jeśli tak się stanie, to obiekt będzie mógł pomieścić 51 tysięcy kibiców.

Wnętrze stadionu.

Obecny skład[edytuj | edytuj kod]

 Z tym tematem związana jest kategoria: Piłkarze Aston Villa F.C..
Stan na 1 września 2017[36]
Nr Poz. Piłkarz
1 BR Anglia Sam Johnstone (wypożyczony z Manchesteru United)
2 OB Belgia Ritchie De Laet
3 OB Walia Neil Taylor
4 OB Kongo Christopher Samba
5 OB Walia James Chester
6 PO Irlandia Glenn Whelan
7 PO Szkocja Robert Snodgrass (wypożyczony z West Ham United)
8 PO Anglia Henri Lansbury
9 NA Anglia Scott Hogan
10 PO Anglia Jack Grealish
11 NA Anglia Gabriel Agbonlahor
13 BR Anglia Jed Steer
14 PO Irlandia Conor Hourihane
15 PO Australia Mile Jedinak
Nr Poz. Piłkarz
16 OB Anglia James Bree
17 OB Anglia Micah Richards
18 PO Anglia Josh Onomah (wypożyczony z Tottenhamu)
19 NA Anglia Andre Green
20 PO Islandia Birkir Bjarnason
21 OB Szkocja Alan Hutton
22 NA Wybrzeże Kości Słoniowej Jonathan Kodjia
24 OB Anglia Tommy Elphick
26 OB Anglia John Terry (kapitan)
27 PO Egipt Ahmed El-Mohamadi
31 BR Anglia Mark Bunn
37 NA Ghana Albert Adomah
38 PO Australia Jordan Lyden
44 NA Szkocja Ross McCormack

Piłkarze na wypożyczeniu[edytuj | edytuj kod]

Nr Poz. Piłkarz
BR Włochy Pierluigi Gollini (w Atalancie do 30 czerwca 2018)
OB Francja Jordan Amavi (w Olympique Marsylia do 30 czerwca 2018)
PO Anglia Gary Gardner (w Barnsley do 30 czerwca 2018)
PO Anglia Aaron Tshibola (w MK Dons do 30 czerwca 2018)
PO Hiszpania Carles Gil (w Deportivo La Coruña do 30 czerwca 2018)

Kapitanowie klubu[edytuj | edytuj kod]

Aston Villa w czasie swojej historii miała 36 kapitanów. Poniżej znajduje się chronologiczna lista kapitanów drużyny.

Lp. Imię i nazwisko Okres urzędowania
1.
Anglia Walter H. Price
1874
1874
2.
Szkocja George Ramsay
1876
1884
3.
Szkocja Archie Hunter
1884
1891
4.
Anglia John Devey
1891
1898
5.
Anglia Jimmy Crabtree
1898
1902
6.
Anglia Howard Spencer
1902
1906
7.
Anglia Joe Bache
1906
1914
8.
Anglia Andy Ducat
1919
1921
9.
Anglia Frank Moss
1921
1927
10.
Anglia Billy Walker
1927
1933
11.
Anglia Alec Talbot
1933
1934
12.
Anglia Eric Houghton
1934
1936
13.
Walia Tom Griffiths
1936
1937
Lp. Imię i nazwisko Okres urzędowania
14.
Szkocja Alex Massie
1937
1938
15.
Anglia George Cummings
1938
1949
16.
Anglia Dicky Dorsett
1949
1951
17.
Irlandia Północna Danny Blanchflower
1951
1955
18.
Anglia Johnny Dixon
1955
1959
19.
Walia Vic Crowe
1959
1964
20.
Anglia Alan Deakin
1964
1966
21.
Szkocja Charlie Aitken
1966
1973
22.
Irlandia Północna Chris Nicholl
1973
1974
23.
Szkocja Ian Ross
1974
1976
24.
Irlandia Północna Chris Nicholl
1976
1977
25.
Anglia Dennis Mortimer
1977
1984
26.
Szkocja Allan Evans
1984
1989
Lp. Imię i nazwisko Okres urzędowania
27.
Anglia Stuart Gray
1989
1992
28.
Anglia Kevin Richardson
1992
1995
29.
Irlandia Andy Townsend
1995
1997
30.
Anglia Gareth Southgate
1997
2001
31.
Anglia Paul Merson
2001
2002
32.
Irlandia Steve Staunton
2002
2003
33.
Szwecja Olof Mellberg
2003
2006
34.
Anglia Gareth Barry
2006
2008
35.
Dania Martin Laursen
2008
2009
36.
Bułgaria Stilijan Petrow
2009
2012
37.
Holandia Ron Vlaar
2012
2015
38.
Anglia Micah Richards
2015
2016
39.
Anglia Tommy Elphick
2016
2017
40.
Anglia John Terry
2017
obecnie

Zarząd klubu[edytuj | edytuj kod]

Obecny zarząd oraz sztab szkoleniowy drużyny[edytuj | edytuj kod]

Stan na 14 lutego 2015.[37]
Martin O’Neill - szkoleniowiec w latach 2006-2010
Rola Imię i nazwisko
Właściciel Chińska Republika Ludowa Tony Xia
Menadżer Anglia Steve Bruce
Asystent menadżera Anglia Stephen Clemence
Asystent menadżera Szkocja Colin Calderwood
Trener bramkarzy Anglia Gary Walsh
Fizjoterapeuta Anglia Stuart Walker
Dyrektor techniczny Anglia Steve Round

Lista trenerów[edytuj | edytuj kod]

 Z tym tematem związana jest kategoria: Trenerzy piłkarzy Aston Villa F.C..

Chronologiczna lista trenerów klubu od jego założenia[38]. Na liście uwzględniono tych szkoleniowców, którzy poprowadzili zespół w przynajmniej jednym oficjalnym spotkaniu.

Lp. Imię i nazwisko Okres urzędowania
1.
Szkocja George Ramsay
1884
1926
2.
Anglia W. J. Smith
1926
1934
3.
Szkocja Jimmy McMullan
1934
1936
4.
Anglia Jimmy Hogan
1936
1939
5.
Szkocja Alex Massie
1945
1950
6.
Anglia George Martin
1950
1953
7.
Anglia Eric Houghton
1953
1958
8.
Anglia Joe Mercer
1958
1964
9.
Anglia Dick Taylor
1964
1967
10.
Anglia Tommy Cummings
1967
1968
11.
Szkocja Tommy Docherty
1968
1970
12.
Walia Vic Crowe
1970
1974
13.
Anglia Ron Saunders
1974
1982
14.
Anglia Tony Barton
1982
1984
15.
Anglia Graham Turner
1984
1986
16.
Szkocja Billy McNeill
1986
1987
Lp. Imię i nazwisko Okres urzędowania
17.
Anglia Graham Taylor
1987
1990
18.
Czechosłowacja Jozef Vengloš
1990
1991
19.
Anglia Ron Atkinson
1991
1994
20.
Anglia Brian Little
1994
1998
21.
Anglia John Gregory
1998
2002
22.
Anglia Graham Taylor
2002
2003
23.
Irlandia David O’Leary
2003
2006
24.
Irlandia Północna Martin O’Neill
2006
2010
25.
Francja Gérard Houllier
2010
2011
26.
Szkocja Alex McLeish
2011
2012
27.
Szkocja Paul Lambert
2012
2015
28.
Anglia Tim Sherwood
2015
2015
29.
Francja Rémi Garde
2015
2016
30.
Szkocja Eric Black
2016
2016
31.
Włochy Roberto Di Matteo
2016
2016
32.
Anglia Steve Bruce
2016
obecnie

Aston Villa w popkulturze[edytuj | edytuj kod]

Dużo programów telewizyjnych w ostatnich kilku dekadach nawiązuje do Aston Villi. W sitcomie Porridge, Lennie Godber jest kibicem Villi[39]. W pierwszym odcinku serialu Tak jest, panie ministrze Jim Hacker mówił, że musi się zwalniać z pracy, żeby obejrzeć grę Aston Villi. Jednak w późniejszym odcinku zorganizował kampanię, żeby uratować fikcyjny lokalny klub - „Aston Wanderers”. W czasie odcinków The Fast Show, kibic Villi Mark William jest przedstawiony w koszulce w koszulce rywalów The Villans - Birminghamu City, co później zepsuło jego reputację.

Najwięksi rywale[edytuj | edytuj kod]

Głównymi rywalami Aston Villi od zawsze była ekipa innego lokalnego klubu, czyli Birmingham City. Mecze między tymi dwoma ekipami są znane jako Second City Derby[40]. Villa posiada też kilka innych lokalnych rywali, ale mecze z nimi już tak nie elektryzują fanów jak potyczki z City. Do rywali tych zaliczają się: West Bromwich Albion, Wolverhampton Wanderers i Coventry City.

Producent strojów i sponsor na koszulce.[edytuj | edytuj kod]

Lata Producent stroju[41] Sponsor na koszulce[41]
1975-1981 Umbro Brak sponsora
1981-1982 Le Coq Sportif
1982-1983 Davenports
1982-1983
1983-1985 Mita
1985-1987 Henson
1987-1990 Hummel Mita Copiers
1990-1993 Umbro
1993-1995 Asics Müller
1995-1998 Reebok AST Computer
1998-2000 LDV Vans
2001-2002 Diadora ntl:
2002-2004 Rover
2004-2006 Hummel DWS Investments
2006-2007 32red.com
2007-2008 Nike
2008-2010 Acorns
2010-2011 FxPro
2011-2012 Genting Casinos
2012-2013 Macron
2013-2015 Dafabet
2015- Quick Books

Przypisy

  1. Villa History 1874–1887 (ang.). Aston Villa F.C.. [dostęp 9 listopada 2008].
  2. Ward, Adam; Griffin, Jeremy; s.6
  3. a b Aston Villa Hall of Fame (ang.). Aston Villa F.C.. [dostęp 9 listopada 2008].
  4. Villa History 1888–1899 (ang.). Aston Villa F.C.. [dostęp 9 listopada 2008].
  5. Ward, Adam; Griffin, Jeremy; ss.33–36
  6. Hayes, Dean; s.170
  7. Arsenal Facts (ang.). Arsenal.com. [dostęp 9 listopada 2008].
  8. Ward, Adam; Griffin, Jeremy; s.75
  9. Ward, Adam; Griffin, Jeremy; ss.86–87
  10. Ward, Adam; Griffin, Jeremy; s.93
  11. a b Ward, Adam; Griffin, Jeremy; s.100
  12. Ward, Adam; Griffin, Jeremy; s.106
  13. Ward, Adam; Griffin, Jeremy; s.111
  14. Ward, Adam; Griffin, Jeremy; s.148
  15. Ward, Adam; Griffin, Jeremy; s.155
  16. O’Leary parts company with Villa (ang.). BBC Sport, 19.07.2006. [dostęp 08.08.2009].
  17. Lerner set to complete Villa deal (ang.). BBC Sport, 27.09.2006. [dostęp 08.08.2009].
  18. Villa secure new kit deal with Nike (ang.). ESPNsoccernet, 07.02.2007. [dostęp 08.08.2009].
  19. Aston Villa 1 - 2 Man Utd (ang.). BBC Sport, 2010-02-28. [dostęp 2010-05-16].
  20. Aston Villa appoint Paul Lambert from Norwich City as new boss (ang.). BBC Sport, 2012-06-02. [dostęp 2012-06-02].
  21. Aleksandyr Tonew piłkarzem Aston Villa (pol.). polskapilka.net. [dostęp 7 czerwca 2013].
  22. Aston Villa: Antonio Luna moves from Sevilla (ang.). BBC Sport. [dostęp 2013-06-21].
  23. Aston Villa sign Jores Okore and Leandro Bacuna (ang.). BBC Sport. [dostęp 2013-06-21].
  24. Helenius relishing „big opportunity” after sealing Villa move (ang.). avfc.co.uk, 2013-06-18. [dostęp 2013-06-27].
  25. Eric Lichaj: Nottingham Forest sign ex-Aston Villa defender (ang.). BBC Sport, 2013-06-19. [dostęp 2013-06-19].
  26. Aston Villa: Owner Randy Lerner puts club up for sale (ang.). bbc.com. [dostęp 24 maja 2014].
  27. Liverpool 0-1 Aston Villa (ang.). bbc.co.uk. [dostęp 14 września 2014].
  28. Sherwood menedżerem Aston Villi (pol.). transfery.info. [dostęp 14 lutego 2015].
  29. Fabian Delph fires Aston Villa into The FA Cup Final (ang.). thefa.com. [dostęp 2 maja 2015].
  30. a b Aston Villa F.C. club Honours (ang.). Aston Villa F.C.. [dostęp 9 listopada 2008].
  31. a b c Do 1992 roku najwyższą klasą rozgrywkową w Anglii była Football League First Division; następnie rozgrywki te zmieniły nazwa na FA Premier League. W tym samym czasie, druga liga (Second Division) zmieniła nazwę na First Division, a trzecia liga (Third Division) zmieniła nazwę na Second Division .
  32. Villa's record breaking goal tally of 128 top-flight goals in 1930/31 (ang.). The Guardian. [dostęp 10 listopada 2008].
  33. Goodyear, David; Matthews, Tony; s.168
  34. Ward, Adam; Griffin, Jeremy; ss.130–135
  35. England international matches at Villa Park (ang.). FA. [dostęp 10 listopada 2008].
  36. First Team (ang.). avfc.co.uk. [dostęp 12 lutego 2017].
  37. oaching Staff (ang.). Aston Villa F.C.. [dostęp 19 grudnia 2008].
  38. Manager History for Aston Villa [data dostępu: 2009-07-18] (ang.)
  39. Richard Whitehead: The soul of Aston Villa in 50 moments, page 2 (ang.). The Times, 1 września 2008. [dostęp 9 listopada 2008].
  40. Aston Villa vs Birmingham City (ang.). uk.haynes.com. [dostęp 24 maja 2014].
  41. a b Aston Villa - Historical Football Kits. www.historicalkits.co.uk. [dostęp 2015-08-20].

Europejskie puchary[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Ward, Adam; Griffin, Jeremy: The essential history of Aston Villa. Headline book publishing, 2002. ISBN 075531140X.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]