Szczur wędrowny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Szczur wędrowny
Rattus norvegicus[1]
(Berkenhout, 1769)
Szczur wędrowny
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Nadgromada żuchwowce
Gromada ssaki
Infragromada łożyskowce
Rząd gryzonie
Rodzina myszowate
Rodzaj szczur
Gatunek szczur wędrowny
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania

Szczur wędrowny (Rattus norvegicus) — gatunek gryzonia z rodziny myszowatych (Muridae).

Wywodzi się z południowo-wschodniej Azji. Pierwsze doniesienia o pojawieniu się tego gatunku w Europie pochodzą z Anglii z 1732 roku. Jako gatunek synantropijny rozprzestrzenił się na całym świecie. W wielu miastach populacja tych gryzoni może przewyższać liczbę ludzi. Najchętniej zamieszkuje piwnice, kanalizacje, wysypiska śmieci, magazyny i składy. Chętnie przebywa w okolicy wody, dobrze pływa. Jest wszystkożerny, z dużym udziałem pokarmu zwierzęcego. Aktywny całą dobę, najbardziej w nocy.

Opis[edytuj | edytuj kod]

Długość ciała nie licząc ogona: 19–28 cm. Długość ogona: 13–23 cm. Ciężar: 250–350 gramów. Grzbiet brunatnoszary, z żółtawym odcieniem; spód białawy, żółtawy lub szary. Czasem spotykane są również osobniki z całym czarnym grzbietem[3]. Ciało krępe, pysk tępo zakończony, uszy małe, gruboskórne, wyraźnie owłosione.

Rozmnażanie[edytuj | edytuj kod]

Samica ma 5–6 par sutków. Dojrzałość płciową szczur osiąga w wieku 5 tygodni, a co za tym idzie zdolność do rozrodu osiąga w tym samym czasie. Samica szczura jest w stanie rodzić jeden miot za drugim ponieważ tuż po urodzeniu młodych znowu jest gotowa do zapłodnienia. Każdy miot może liczyć od 7 do nawet 17 młodych, które otwierają oczy w 13–17 dniu. Ciąża szczurzycy trwa 21–23 dni.

Znaczenie[edytuj | edytuj kod]

Szkodnik, udomowiony jako zwierzę hodowlane. Jest ważnym zwierzęciem laboratoryjnym. Laboratoryjnie używane są między innymi szczury RCS, BBDP, -RELN lub fa/fa.

Zarówno szczur wędrowny, jak i szczur śniady boją się człowieka, są mało agresywne. Gdy widzą człowieka uciekają, lecz jeżeli nie mają dokąd – bronią się poprzez atak, rzucają się na człowieka w okolice twarzy i gryzą. Zaobserwowano wielokrotnie, iż szczur potrafi odbić się od podłoża na wysokość twarzy dorosłego człowieka. Potrafi też w ciągu doby przebyć do kilkunastu kilometrów w poszukiwaniu pożywienia.

Bywa roznosicielem wielu chorób, z których największy problem stanowi wścieklizna.

Przypisy

  1. Rattus norvegicus, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Rattus norvegicus. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  3. Szczur wędrowny (Rattus norvegicus)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • praca zbiorowa pod red. Bożeny Zasiecznej: Leksykon Zwierząt od A do Ż, Wyd. Muza, Warszawa 1992, ISBN 83-7079-055-0.