Zbigniew Kiedacz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Zbigniew Kiedacz
Ilustracja
podpułkownik dyplomowany podpułkownik dyplomowany
Data i miejsce urodzenia 11 września 1911
Drohobycz
Data i miejsce śmierci 23 października 1944
Civitella di Romagna
Przebieg służby
Lata służby 1939–1944
Główne wojny i bitwy II wojna światowa (kampania wrześniowa, kampania francuska 1940, kampania włoska)
Odznaczenia
Krzyż Złoty Orderu Virtuti Militari Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Walecznych (1920-1941)

Zbigniew Stanisław Kiedacz (ur. 11 września 1911 w Drohobyczu, zm. 23 października 1944 pod Civitella di Romagna) – podpułkownik dyplomowany kawalerii Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Syn Mikołaja Kiedacza i Zofii z domu Strzetelskiej-Dwernickiej.

W 1938 rozpoczął studia w Wyższej Szkole Wojennej w Warszawie. Naukę zakończyć miał w roku 1940 (XIX promocja). W lipcu 1939 w stopniu porucznika skierowany na praktykę w charakterze oficera informacyjnego do sztabu Nowogródzkiej Brygady Kawalerii dowodzonej przez gen. Władysława Andersa. W kampanii wrześniowej przeszedł cały szlak bojowy Brygady (później Grupy Operacyjnej Kawalerii gen. Andersa) – od granicy polsko-niemieckiej pod Działdowem do granicy polsko-węgierskiej w okolicach Skola w Karpatach. Po najeździe sowieckim na Polskę wzięty do niewoli nad granicą polsko-węgierską przez Armię Czerwoną, zbiegł z obozu jenieckiego w Szepietówce (gdzie był przetrzymywany pomiędzy 1 a 29 października 1939). Brawurowa ucieczka Kiedacza uchroniła go przed losem kolegów – prawie w całości ofiar zbrodni katyńskiej. Przekroczył granicę polsko-rumuńską i przedostał się do Armii Polskiej we Francji. We Francji ukończył trzymiesięczny kurs sztabu w Centre d' État Major w Compiegne, otrzymując z dniem 3 maja 1940 r. awans na rotmistrza. Po klęsce Francji w czerwcu 1940 r. przedostał się do Wielkiej Brytanii, gdzie pełnił funkcje dowódcze w formowanych polskich jednostkach pancernych.

Po wybuchu wojny niemiecko-sowieckiej i zawarciu układu Sikorski-Majski w lipcu 1941 na wiadomość o rozpoczęciu tworzenia przez generała Władysława Andersa Polskich Sił Zbrojnych w ZSRR, zgłosił się na ochotnika do służby przy boku generała. Od stycznia do kwietnia 1942 r. był szefem Wydziału I w Oddziale II Dowództwa Armii Polskiej w ZSRR. W bardzo trudnych warunkach zorganizował i wyszkolił 600-osobowy elitarny oddział o doskonałych walorach bojowych – batalion „S”, który stał się fundamentem do reaktywowania 15 Pułku Ułanów Poznańskich. Kiedacz twardą ręką dowodził zarówno batalionem „S” jak i następnie – na Bliskim Wschodzie i w kampanii włoskiej – odrodzonym 15 Pułkiem Ułanów Poznańskich w składzie 2 Korpusu.

W trakcie swej oficerskiej kariery od swoich przełożonych otrzymywał zawsze oceny bardzo dobre i celujące. Przy jego uporze, zawziętości, wielkiej ambicji i kawaleryjskiej osobowości, dawało to wybuchową mieszankę. Był surowy i wymagający. Jego twarda ręka przeszła do legendy, a ułani odpłacili się swojemu dowódcy żurawiejką:

Lepiej pieszo przejść przez Irak,
Mieć na d... krwawy czyrak,
Lepiej zginąć na dnie sracza,
Niźli służyć u Kiedacza.

lub

Lepiej muchę znaleźć w zupie
Gołą d.. siąść na jeża[1]
Lepiej zginąć na dnie sracza,
Niźli służyć u Kiedacza.[2]

W 2 Korpusie w latach 1943- 1944 był najmłodszym dowódcą pułku. Zginął wskutek wybuchu miny. Został pochowany na cmentarzu Santa Sofia, później jego ciało przeniesiono na Polski Cmentarz Wojenny w Bolonii (miejsce 8-A-1)[3].

Był odznaczony Krzyżem Złotym Orderu Virtuti Militari, Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari oraz Krzyżem Walecznych.

W kruchcie kościoła pw św. Michała w Poznaniu we wrześniu 1986 została odsłonięta tablica upamiętniająca Zbigniewa Kiedacza[4].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. lub gołą d.. siąść na słupie
  2. Wersja podana przez Adama Majewskiego w Wojna ludzie i medycyna.
  3. Wykaz poległych i zmarłych żołnierzy Polskich Sił Zbrojnych na obczyźnie w latach 1939-1945. Londyn: Instytut Historyczny im. Gen. Sikorskiego, 1952, s. 199.
  4. Kronika Miasta Poznania 2/2001 s. 257, dostęp 2012-04-13

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Cezary Leżeński / Lesław Kukawski: O kawalerii polskiej XX wieku. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1991, s. 108-109. ISBN 83-04-03364-X.
  • Bartosz Kruszyński: To, co po Tobie mam najdroższego, a co jest nasze. Biografia ppłk. Zbigniewa Stanisława Kiedacza. Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek, 2004. ISBN 83-7322-793-8.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]