Zygmunt Marszewski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Zygmunt Marszewski
„Kazimierz”
Ilustracja
Podpułkownik Zygmunt Marszewski, komendant Obszaru Warszawskiego Armii Krajowej.
pułkownik kawalerii pułkownik kawalerii
Data i miejsce urodzenia 10 kwietnia 1897
Orzeł
Data i miejsce śmierci 19 października 1982
Warszawa Polska
Przebieg służby
Lata służby 1915-1945
Siły zbrojne Armia Imperium Rosyjskiego
Wojsko Polskie
Armia Krajowa
Jednostki 4 Pułk Strzelców Konnych
Obszar Warszawski AK
Stanowiska Inspektor Południowej Grupy Szwadronów KOP
dowódca pułku kawalerii
p.o. komendanta obszaru
Główne wojny i bitwy I wojna światowa
wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa
Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Walecznych (1920-1941, dwukrotnie) Krzyż Niepodległości Order św. Anny kl. IV

Zygmunt Marszewski ps. „Kazimierz” (ur. 10 kwietnia 1897 w Orle, zm. 19 października 1982 w Warszawie) – pułkownik kawalerii Polskich Sił Zbrojnych.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Był synem Emanuela, nauczyciela i Elżbiety z Hryniewskich. W latach 1906–1913 uczył się w gimnazjum w Orle, a po uzyskaniu świadectwa dojrzałości rozpoczął studia na Wydziale Medycznym Uniwersytetu w Moskwie.

W lutym 1915 roku powołany do armii rosyjskiej, gdzie ukończył Aleksandrowską Szkołę Piechoty w Moskwie. Następnie, kolejno był dowódcą kompanii w 33 pułku piechoty, oddziału łączności 673 pułku piechoty oraz oficer łączności w sztabie 169 Dywizji Piechoty.

W lipcu 1917 roku wstąpił do I Korpusu Polskiego w stopniu porucznika. W sierpniu został dowódcą oddziału automobilowego w 1 Dywizji Strzelców Polskich, od października oficer do zleceń dowódcy dywizji, od lutego 1918 roku oficer w oddziale konnej eskorty sztabu dywizji a następnie w Legii Oficerskiej. Po demobilizacji korpusu internowany przez Niemców w Kijowie. W sierpniu 1918 roku wstąpił do 4 Dywizji Piechoty gen. Żeligowskiego, gdzie kolejno pełnił służbę w I dywizjonie ułanów, a od stycznia był dowódcą plutonu w 1 pułku ułanów 4 Dywizji Piechoty. Po rozwiązaniu dywizji w lipcu 1919 roku wrócił do Polski.

W sierpniu 1919 roku wstąpił do Wojska Polskiego i został dowódcą plutonu w 14 pułku ułanów. W kwietniu 1920 roku ukończył Oficerską Szkołę Jazdy w Przemyślu i został oficerem łączności w sztabie Dywizji Jazdy gen. Romera, a następnie dowódca plutonu i p.o. dowódcy szwadronu w 14 pułku ułanów, brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej. Ranny we wrześniu 1920 roku i do listopada przebywał w szpitalu w Warszawie. W styczniu 1921 roku został dowódcą szwadronu w 26 pułku ułanów.

W lata 1924–1925 ukończył kurs doszkolenia młodszych oficerów w Centralnej Szkole Kawalerii w Grudziądzu. W lipcu 1927 roku został instruktorem w Obozie Szkolnym Kawalerii, a w lipcu 1928 roku instruktorem w Szkole Podchorążych Rezerwy Kawalerii w Grudziądzu. We wrześniu 1930 roku został przesunięty w Centrum Wyszkolenia Kawalerii w Grudziądzu ze stanowiska dowódcy 1 szwadronu szkolnego podchorążych rezerwy kawalerii na stanowisko kwatermistrza[1]. W kwietniu 1934 roku został zastępcą dowódcy 7 pułk Ułanów Lubelskich w Mińsku Mazowieckim, a w kwietniu 1937 roku został Inspektorem Południowej Grupy Szwadronów Kawalerii KOP.

18 lipca 1939 roku został dowódcą 4 pułku strzelców konnych. Pułkiem tym dowodził w czasie kampanii wrześniowej w składzie Nowogródzkiej Brygadzie Kawalerii. 25 września 1939 roku został dwukrotnie rany i umieszczony w szpitalu polowym w miejscowości Podklasztor. Po zakończeniu działań bojowych i wyleczeniu ran uznany za inwalidę wojennego.

W konspiracji od czerwca 1940 roku. Od kwietnia 1941 roku organizator odtworzonej w ramach Armii Krajowej Mazowieckiej Brygady Kawalerii. Od sierpnia 1941 roku pracuje pod własnym nazwiskiem jako urzędnik w Towarzystwie Kredytowym Ziemskim w Warszawie.

W lipcu 1943 roku został inspektorem do zleceń komendanta Obszaru Warszawskiego AK gen. Skroczyńskiego. W lipcu 1944 roku w związku z planowanym wybuchem powstania przeniósł się wraz z sztabem Podokręgu Zachód Obszaru Warszawskiego AK do Milanówka i 14 sierpnia został wyznaczony komendantem tego podokręgu, choć faktycznie podokręgiem nadal dowodził ppłk. Franciszek Jachieć.

Po upadku Powstania Warszawskiego i pójściu do niewoli gen. A. Skroczyńskiego w dniu 4 października 1944 roku został wyznaczony pełniącym obowiązki komendanta Obszaru Warszawskiego AK. Funkcję tę pełnił do momentu rozwiązania Armii Krajowej. 1 stycznia 1945 roku został awansowany na pułkownika, a w 1950 roku zweryfikowany w tym stopniu.

W lutym 1945 roku został aresztowany i przebywał w więzieniu w Warszawie od 26 lutego do 21 listopada 1945 roku. Po zwolnieniu z więzienia pracował w różnych przedsiębiorstwach na stanowiskach urzędniczych. W 1964 roku przeszedł na rentę starczą, lecz nadal pracował w na niepełnym etacie. Zmarł 19 października 1982 roku w szpitalu w Warszawie. Został pochowany na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie[2].

Awanse[edytuj | edytuj kod]

Ordery i odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 14 z 20 września 1930 roku, s. 306
  2. Warszawskie Zabytkowe Pomniki Nagrobne [1].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]