Brigitte Bardot

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Brigitte Bardot
Brigitte Bardot (1962)
Brigitte Bardot (1962)
Imię i nazwisko Brigitte Anne Marie Bardot
Data
i miejsce urodzenia
28 września 1934
Paryż, Francja
Zawód aktorka filmowa, modelka, działaczka społeczna
Współmałżonek 1) Roger Vadim
(1952−1957; rozwód)
2) Jacques Charrier
(1959−1962; rozwód)
3) Gunter Sachs
(1966−1969; rozwód)
4) Bernard d'Ormale
(od 1992)
Lata aktywności 1952–1973
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikicytaty Brigitte Bardot w Wikicytatach
Strona internetowa

Brigitte Bardot, właściwie Brigitte Anne Marie Bardot (ur. 28 września 1934) – francuska modelka, piosenkarka i aktorka filmowa, symbol seksu w latach 50. i 60. XX wieku, później także działaczka na rzecz ochrony praw zwierząt.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Wczesne lata[edytuj | edytuj kod]

Brigitte Bardot urodziła się jako jedna z dwóch córek Louisa Bardot i Anne Marie Mucel. Ojciec, dyplomowany inżynier, prowadził rodzinny interes. Matka zapisała córki Brigitte i Marie-Jean do szkoły baletowej. Marie-Jeanne ostatecznie zrezygnowała z lekcji tańca, natomiast Brigitte skoncentrowała się na ćwiczeniach. W 1947 roku została przyjęta do Konserwatorium Paryskiego i przez trzy lata, wraz z Leslie Caron, uczęszczała do klasy baletowej rosyjskiego choreografa Borisa Kniaziewa.

Kariera[edytuj | edytuj kod]

W 1949 roku Brigitte Bardot pozowała dla magazynu „Jardin des Modes”, którym zarządzała przyjaciółka jej matki, dziennikarka Hélène Lazareff. W 1950 roku pracowała dla marcowego wydania francuskiego „Elle[1]. Podczas sesji została zauważona przez młodego reżysera Rogera Vadima (jej późniejszego męża), który postanowił poznać ją ze scenarzystą Markiem Allégretem. Ten jednak uznał ją za niezbyt atrakcyjną[2].

Zadebiutowała w 1952 roku w komedii Wioska w Normandii (Le Trou Normand). W latach 1952–1956 pojawiła się w siedemnastu filmach. W 1953 roku zagrała rolę w sztuce Jeana Anouilh'a Zaproszenie do zamku (L'Invitation au château). Media zwróciły na nią uwagę, kiedy pojawiła się na Festiwalu Filmowym w Cannes w kwietniu 1953 roku.

Filmy, w których grała Brigitte Bardot z początku i połowy lat 50., to głównie romantyczne komedie z rolami młodych dziewcząt. Zagrała epizodyczne role w trzech filmach anglojęzycznych: brytyjskiej komedii Doctor at Sea (1955) i amerykańskich Helena Trojańska (1954) oraz Act of Love (1954) z Kirkiem Douglasem.

Aby wypromować młodą aktorkę, Vadim zrealizował w 1956 film I Bóg stworzył kobietę z Bardot i Jeanem-Louisem Trintignantem. Film o niezbyt moralnej nastolatce, prowokującej społeczność niewielkiego miasteczka odniósł światowy sukces. Charles de Gaulle mówił, że Bardot była „francuskim artykułem eksportowym równie ważnym, jak samochody Renault”[1]. Do postrzegania Brigitte Bardot jako symbolu seksu i zmysłowości w dużym stopniu przyczyniły się, poza filmami, zdjęcia, które jej robił fotograf Sam Levin. Wiele zdjęć aktorki z lat 50. i 60. wykonał również brytyjski fotograf Cornel Lucas.

29 października 1956 roku uczestniczyła (między innymi z Marilyn Monroe) w dorocznej gali z udziałem Elżbiety II w Empire Theatres w Londynie. W 1974 roku, dla uczczenia swych 40. urodzin, Bardot zdecydowała się na nagą sesję zdjęciową we włoskiej edycji magazynu „Playboy[3].

Po rozwodzie w 1957 Bardot w 1959 wyszła za mąż za Jacques'a Charriera, z którym zagrała w Babette idzie na wojnę (1959). W 1960 roku wystąpiła w filmie Prawda (La vérité) w reżyserii Henriego-Georges'a Cluzota. W następnym roku za tę rolę Włoska Akademia Filmowa przyznała jej nagrodę David di Donatello dla najlepszej aktorki zagranicznej[4]. Wkrótce potem Bardot wyjechała na południe Francji, do swego domu w Saint-Tropez. W 1963 roku zagrała w filmie Jena-Luca Godarda Pogarda.

Grała w filmach u boku takich aktorów, jak Alain Delon (Sławne miłości, Trzy kroki w szaleństwo), Jean Gabin (Na wypadek nieszczęścia), Sean Connery (Shalako), Jean Marais (Gdyby Wersal mógł mi odpowiedzieć, Przyszłe gwiazdy), Lino Ventura (Bulwar Rumu), Annie Girardot (Nowicjuszki), Claudia Cardinale (Królowe Dzikiego Zachodu), Jeanne Moreau (Viva Maria!), Jane Birkin (Don Juan). W 1973 roku oznajmiła, że rezygnuje z aktorstwa[5].

W latach 60. i 70. brała udział w różnych muzycznych spektaklach i nagrywała piosenki, współpracując głównie z takimi piosenkarzami, jak: Serge Gainsbourg, Bob Zagury i Sacha Distel. Nagrała m.in. "Harley Davidson", "Je Me Donne À Qui Me Plaît", "Guma balonowa", "Kontakt", "Je Reviendrai Toujours Vers Toi", "L'Appareil À Sous", "La Madrague", "On Déménage", "Sidonie", "Tu veux, Ou Tu veux pas?", "Le Soleil de Ma Vie "(cover hitu Steviego Wondera You Are the Sunshine of My Life) i Je t'aime ... moi non plus[6].

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

21 grudnia 1952 roku w wieku osiemnastu lat wyszła za mąż za reżysera Rogera Vadima[1]. Wystąpiła w jego filmie I Bóg stworzył kobietę. Nasycona erotyzmem scena tańca na stole przyniosła jej sławę i spowodowała istotną zmianę w podejściu do tematów erotycznych w kinie światowym. W dużej mierze do sukcesu filmu przyczyniła się jej uroda i seksapil. Dla uzyskania zgody rodziców Bardot na ślub, Vadim, który był wyznania prawosławnego, przeszedł na katolicyzm. Rozwiedli się pięć lat później (6 grudnia 1957), ale pozostali przyjaciółmi i w późniejszych latach często współpracowali[potrzebne źródło].

Podczas pracy nad filmem I Bóg stworzył kobietę Bardot miała romans z Jeanem-Louisem Trintignantem (w tym czasie mężem aktorki Stéphane Audran). Ich związek nie był łatwy z uwagi na odbywaną w tym czasie przez aktora służbę wojskową oraz romans Bardot z piosenkarzem Gilbertem Bécaud. Ostatecznie rozeszli się po dwóch latach. W dniu 18 czerwca 1959 roku Bardot poślubiła aktora Jacques'a Charriera, z którym miała swoje jedyne dziecko – syna Nicolasa-Jacques'a. Ze względu na zainteresowanie paparazzi poród miał miejsce w apartamencie Bardot w Paryżu (przy alei Paul-Doumer 71 w 16. dzielnicy Paryża) przy zamkniętych okiennicach. Po rozwodzie z Charrierem (20 listopada 1962) Nicolasem zajęła się rodzina Jacques'a, a Bardot nie utrzymywała z synem ścisłych kontaktów aż do jego pełnoletności. Inni mężowie aktorki to: niemiecki milioner Gunter Sachs (14 lipca 1966 – 1 października 1969) oraz Bernard d'Ormale (od 16 sierpnia 1992 roku). Miała również romanse z Samim Freyem, Sergem Gainsbourgiem i Sachą Distelem. W latach 70. związana była z rzeźbiarzem Miroslavem Brozkiem (była jego modelką)[7].

Działalność na rzecz praw zwierząt[edytuj | edytuj kod]

Brigitte Bardot (2002)

W 1974 roku na dzień przed swoimi 40 urodzinami (po występach w ponad 40 filmach i nagraniu kilku płyt) wycofała się z filmu i postanowiła wykorzystać swoją sławę do promowania praw zwierząt. W 1986 roku założyła fundację The Brigitte Bardot Foundation for the Welfare and Protection of Animals i została wegetarianką. Zebrała trzy miliony franków francuskich na finansowanie fundacji dzięki licytacji, wystawiając na sprzedaż wiele przedmiotów osobistych. W 1999 roku Bardot w liście do chińskiego przywódcy Jiang Zemina, opublikowanego w języku francuskim przez magazyn VSD, oskarżyła państwo o torturowanie i zabijanie niedźwiedzi, a także wykorzystywanie tygrysów i nosorożców do produkowania afrodyzjaków[potrzebne źródło].

W ciągu dwóch lat[kiedy?] przekazała ponad 140 000 dolarów na sterylizację bezpańskich psów w Bukareszcie, których liczbę szacuje się na 300 tys. W jej planach jest dom dla bezdomnych zwierząt. Całość budowy ma być sponsorowana przez aktorkę[potrzebne źródło].

Na początku 2013 roku Bardot zagroziła, że zrzeknie się obywatelstwa francuskiego, jeżeli władze nie zapobiegną uśpieniu dwóch słoni z ogrodu zoologicznego w Lyonie chorujących na gruźlicę.[8]

Polityka, kontrowersje i problemy prawne[edytuj | edytuj kod]

Bardot była pierwszą kobietą niehistoryczną, której twarz posłużyła jako wzorzec dla podobizn Marianny, emblematu Republiki Francuskiej (w 1969, rzeźbę wykonał Alain Gourdon). Wyraziła poparcie dla prezydenta Charlesa de Gaulle'a w 1960 roku. Jej mąż, Bernard d'Ormal, był doradcą prawnym partii Front Narodowy.

W książce z 1999 Le Carré de Pluton Bardot krytykowała rytualny ubój owiec podczas festiwalu muzułmańskiego Eid al-Adha. Ponadto w jednym z rozdziałów pisze: mój kraj…, Francja, moja ojczyzna, mój kraj jest ponownie atakowany przez przeludnienie cudzoziemców, zwłaszcza muzułmanów. Za te słowa francuski sąd ukarał aktorkę grzywną w wysokości 30 tys. franków w czerwcu 2000 roku.

10 czerwca 2004 została skazana za „podżeganie do nienawiści rasowej”[za co?], nałożono na nią karę w wysokości 5 tys. euro. Bardot stwierdziła, iż nie ma uprzedzeń rasowych i przeprosiła w sądzie, mówiąc: Nigdy świadomie nie chciałam nikogo skrzywdzić. Nie leży to w moim charakterze[potrzebne źródło].

Wpływ[edytuj | edytuj kod]

Posąg Brigitte Bardot w Buzios, Brazylia

W świecie mody Bardot spopularyzowała dekolt typu „odkryta szyja oraz oba ramiona”, nazwany od jej imienia „bardot”. Jest stosowany w krojach swetrów, bluzek, sukienek i topów[potrzebne źródło]. Poprzez m.in. film Kobieta bez zasłony oraz występy w Cannes i wielu sesjach zdjęciowych Bardot spopularyzowała także bikini[potrzebne źródło], wprowadziła do mody choucroute („kapusta”), fryzurę i bawełniany materiał w kratkę, który zawierał strój zaprojektowany przez Jacques'a Esterela na jej ślub z Jakiem Charrierem. Aktorka była bohaterką niektórych dzieł Andy'ego Warhola[potrzebne źródło].

Bardot przyczyniła się do promocji miasta Saint-Tropez i miejscowości Armação dos Búzios w Brazylii, którą odwiedziła w 1964 roku wraz ze swoim partnerem, brazylijskim muzykiem Bobem Zagury. Dziś stoi tam posąg Bardot, stworzony przez Christina Motta.

Była inspiracją dla młodych muzyków: Johna Lennona i Paula McCartneya, którzy planowali nakręcić film The Beatles i Bardot, podobny do Hard Day's Night. Pierwsza żona Lennona – Cynthia Powell – specjalnie rozjaśniła włosy, by upodobnić się do Bardot[potrzebne źródło]. Bob Dylan powiedział, że pierwsza piosenka, którą napisał, poświęcona była Bardot. Wspomniał o niej w piosence I Shall Be Free, znajdującej się na płycie pt. The Freewheelin' Bob Dylan[9].

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

Manina, dziewczyna bez zasłon (Manina, la fille sans voile) jako Manina
Długie zęby (Les Dents longues) jako żona mężczyzny na weselu
Wioska w Normandii (Le trou normand) jako Javotte Lemoine
Le Portrait de son père jako Domino
Ich wielka miłość (Un acte d'amour) jako Mimi
Tradita jako Anna
Gdyby Wersal mógł mi odpowiedzieć (Si Versailles m'était conté) jako mademoiselle de Rozille
Wielkie manewry (Les grandes manoeuvres) jako Lucie
Syn kochanej Karoliny (Le Fils de Caroline chérie) jako Pilar
La lumière d'en face jako Marceau
Przyszłe gwiazdy (Futures vedettes) jako Sophie
Doktor na morzu (Doctor at Sea) jako Helene Colbert
Stokrotka (En effeuillant la marguerite, reż. Marc Allégret) jako Agnes Dumont
Mój syn Neron (Mio figlio Nerone) jako Poppea
La Mariée est trop belle jako Chouchou
I Bóg stworzył kobietę (Et Dieu... créa la femme, reż. Roger Vadim) jako Juliete Hardy
Helena Trojańska (Helen of Troy) jako Andraste
Nieznośna dziewczyna (Cette sacrée gamine) jako Brigitte Latour
Paryżanka (Une Parisienne) jako Brigitte Laurier
Księżycowi jubilerzy (Les bijoutiers du clair de lune) jako Ursula
Czy chciałby pan ze mną zatańczyć? (Voulez-vous danser avec moi?) jako Virginie Dandieu
Kobieta i pajac (La femme et le pantin) jako Eva
Babette idzie na wojnę (Babette s'en va-t-en guerre, reż. Christian-Jacque) jako Babette
Prawda (La vérité) jako Dominique Marceau
Zdarzyło się pewnej nocy (L'Affaire d'une nuit) jako kobieta w restauracji, nie wymieniona w napisach
Sławne miłości (Amours célèbres) jako Agnes Bernauer
Kłopotliwa narzeczona (La bride sur le cou) jako Sophie
Życie prywatne (Vie privée) jako Jill
Odpoczynek wojownika (Le repos du guerrier) jako Genevieve
Historie niesamowite (Histoires extraordinaires]) jako Giuseppina (epizod "William Wilson")
Shalako jako Countess Irini Lazaar
Kobiety (Les femmes) jako Clara
Niedźwiedź i laleczka (L' ours et la poupée) jako Felicia
Bulwar Rumu (Boulevard du Rhum) jako Linda Larue
Królowe Dzikiego Zachodu (Les pétroleuses) jako Louise
Bardzo ładna i bardzo wesoła historia Colinota Trousse-Chemise (L'histoire tres bonne et tres joyeuse de Colinot Trousse-Chemise) jako Arabelle
Gdyby Don Juan był kobietą (Don Juan ou Si Don Juan était une femme..., reż. Roger Vadim) jako Jeanne

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 Agnes Poirier: Zakazać Bardot!. Gazeta Wyborcza, 2009-09-30. [dostęp 2012-05-16].
  2. Brigitte Bardot, polki.pl moda.
  3. John Walsh: Chic, unique: Why Brigitte Bardot is back in vogue (ang.). independent.co.uk, 2009-08-22. [dostęp 2013-01-19].
  4. Nagrody dla Brigitte Bardot IMDB. Dostęp 12 stycznia 2011
  5. Brigitte Bardot Gives Up Films At Age of 39. „The Modesto Bee”, s. 5, 1973-06-07 (ang.). 
  6. Brigitte Bardot discography (ang.). [dostęp 2012-06-16].
  7. Peter Carlson: Swept Away by Her Sadness (ang.). people.com, 1983-10-24. [dostęp 2013-01-24].
  8. Brigitte Bardot też opuści Francję? Za dwa słonie (pol.). ze-swiata.pl. [dostęp 2013-01-13].
  9. I Shall Be Free by Bob Dylan (ang.). [dostęp 2012-06-16].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Brigitte Tast, Hans-Jürgen Tast (Hrsg.) Brigitte Bardot. Filme 1953-1961. Anfänge des Mythos B.B. (Hildesheim 1982) ISBN 3-88842-109-8
  • Jeffrey Robinson Bardot – Two Lives (1994) ISBN 5-88590-749-8
  • Brigitte Bardot Initiales B.B. (GRASSET & FASQUELLE 1996) ISBN 2-246-52601-9

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]