Gołda Tencer
| Gołda Tencer | |
| Data i miejsce urodzenia |
2 sierpnia 1949 Łódź |
| Zawód | aktorka, reżyserka, piosenkarka |
| Odznaczenia | |
| Profil w bazie IMDb | |
| Profil w bazie filmpolski.pl | |
Gołda Tencer (jid. גאָלדע טענצער; ur. 2 sierpnia 1949 w Łodzi) – polska aktorka, reżyser i piosenkarka żydowskiego pochodzenia, od 1969 związana z Teatrem Żydowskim im. Ester Rachel i Idy Kamińskich w Warszawie, także działaczka kulturalna, popularyzatorka języka jidysz, założycielka i prezeska Fundacji Shalom, organizatorka Festiwalu Kultury Żydowskiej Warszawa Singera.
Spis treści |
[edytuj] Życiorys
Urodziła się w Łodzi w rodzinie żydowskiej, jako córka Szmula Tencera (1915–1971)[1], kaletnika ocalonego z Holocaustu i Sonii Tencer (1926–2004)[2], która przeżyła wojnę wraz z rodziną w Związku Radzieckim. Pierwsze etapy kształcenia pobierała w obecnie nieistniejącej żydowskiej szkole im. Icchoka Pereca przy ulicy Więckowskiego 13 w Łodzi. Tam stawiała pierwsze kroki na scenie teatru szkolnego. Jako dziecko występowała również na deskach Teatru Powszechnego w Łodzi.
W 1969 wyjechała do Warszawy na Studium Aktorskie przy Teatrze Żydowskim, które ukończyła w 1971. Artystycznie ukształtował ją dyrektor teatru Szymon Szurmiej. W 1984, jako stypendystka rządu Stanów Zjednoczonych, miała okazję zapoznać się z życiem teatralnym USA. Otrzymała je za wcześniejsze dokonania aktorskie.
Obecnie jest aktorką, scenarzystką oraz reżyserem w Teatrze Żydowskim im. Ester Rachel i Idy Kamińskich w Warszawie. Jest również prezesem założonej przez samą siebie Fundacji Shalom. Od 2004 organizuje Festiwal Kultury Żydowskiej Warszawa Singera. Jest pomysłodawczynią nakręcenia filmu Perecowicze[3].
Gołda Tencer znana jest również publiczności z nagrań piosenek w języku jidysz i po polsku, np. Miasteczko Bełz (także w duecie ze Sławą Przybylską).
Jej mężem jest Szymon Szurmiej (ur. 1923), z którym ma syna Dawida (ur. 1985).
[edytuj] Filmografia
[edytuj] Aktorka filmowa
- 2007: Liebe nach Rezept - jako Rosha
- 2004: Alles auf Zucker! - jako Golda Zuckermann
- 1985: War and love
- 1983: The winds of war
- 1983: Haracz szarego dnia - jako Żydówka Róża
- 1982: Hotel Polan und Seine Geste - jako pani Menasze
- 1982: Austeria - jako Blanka
- 1979: Komedianci
- 1979: Gwiazdy na dachu
- 1979: Dybuk - jako Lea
- 1979: David
[edytuj] Reżyser
- 2006: Dla mnie bomba
- 2002: Cud purymowy
- 2000: Kamienica na Nalewkach (wraz z Szymonem Szurmiejem)
- 1997: Ballada o brunatnym teatrze (wraz z Szymonem Szurmiejem)
- 1993: My Żydzi polscy (wraz z Szymonem Szurmiejem)
- 1992: Trubadur z Galicji
- 1986: Pieśń o zamordowanym ... (wraz z Szymonem Szurmiejem)
[edytuj] Ordery i odznaczenia
- Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (2011)[4].
- Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (2005)[5].
- Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (2000)[6].
- Złoty Medal "Zasłużony Kulturze Gloria Artis" (2009)[7].
Przypisy
- ↑ Grób Szmula Tencera w bazie danych Cmentarza Żydowskiego przy ul. Okopowej w Warszawie
- ↑ Grób Soni Tencer w bazie danych Cmentarza Żydowskiego przy ul. Okopowej w Warszawie
- ↑ Perecowicze nie zawiedli - uml.lodz.pl
- ↑ Prezydent wręczył odznaczenia na Zamku Królewskim. prezydent.pl, 3 maja 2011.
- ↑ M.P. z 2006 r. Nr 3, poz. 37
- ↑ M.P. z 2001 r. Nr 2, poz. 43
- ↑ Rozdanie Medali „Gloria Artis”. mkidn.gov.pl, 7 grudnia 2009.
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Aktorki związane z Warszawą
- Ludzie związani z Łodzią
- Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita)
- Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita)
- Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita)
- Odznaczeni Złotym Medalem Zasłużony Kulturze Gloria Artis
- Polscy działacze kulturalni
- Polscy reżyserzy
- Polscy scenarzyści
- Polskie aktorki żydowskiego pochodzenia
- Urodzeni w 1949