Koczkodan rudy
| Koczkodan rudy | |
| Erythrocebus patas[1] | |
| (Schreber, 1775) | |
 samiec |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | strunowce |
| Podtyp | kręgowce |
| Gromada | ssaki |
| Podgromada | ssaki żyworodne |
| Infragromada | łożyskowce |
| Rząd | naczelne |
| Podrząd | Haplorrhini |
| Nadrodzina | makakokształtne |
| Rodzina | makakowate |
| Rodzaj | Erythrocebus Trouessart, 1897[2] |
| Gatunek | koczkodan rudy |
| Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3] | |
 |
|
| Zasięg występowania | |
 |
|
 Systematyka w Wikispecies |
|
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|
Koczkodan rudy inaczej patas, huzar zwykły lub huzar rudy (Erythrocebus patas) – afrykańska małpa wąskonosa o stosunkowo ciężkiej budowie ciała, jeden z największych koczkodanów. Jedyny gatunek sklasyfikowany w rodzaju Erythrocebus Trouessart, 1897.
Jest to gatunek szeroko rozprzestrzeniony. Zamieszkuje suche tereny sawannowe i półpustynie, również niewielkie zarośla, np. akacjowe w Afryce Zachodniej i Środkowej. Jest to najszybsza małpa wąskonosa, mogąca przemieszczać się z prędkością do 55 km/h. Potrafi poruszać się na dwóch kończynach, podpierając się ogonem. Grupa rodzinna liczy zwykle około 20 osobników, areał zajmowany przez stado ma powierzchnię około 4 tys. ha. W ciągu jednego dnia małpy penetrują w poszukiwaniu pożywienia obszar o średnicy około 5 km. Odżywiają się żywicą drzew, kwiatami, mrówkami i innymi stawonogami, których poszukują na sawannie.
W niewoli koczkodany rude dożywają 20 lat, jednakże przeciętna samica na wolności umiera w wieku 4 lat. Są to zwierzęta o znacznej śmiertelności, rekompensowanej przez przyspieszone wkraczanie w okres rozrodczy. Gotowość do rozrodu samice osiągają w wieku 2,5 roku. Brak sezonu rozrodczego, długość cyklu płciowego 30 dni.
- Długość ciała: do 85 cm.
- Długość ogona: 75 cm.
- Masa dorosłego samca: ok. 13 kg.
- Masa dorosłej samicy: ok. 6 kg.
Wyróżniane dotychczas podgatunki były błędnie opisane, wymagane są dalsze badania dla ich poprawnego określenia.
Przypisy
- ↑ Erythrocebus patas w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
- ↑ Erythrocebus. w: Integrated Taxonomic Information System (ang.) [dostęp 9 września 2010]
- ↑ Erythrocebus patas. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
Bibliografia [edytuj]
- Patas monkey Erythrocebus patas (ang.). Primate Info Net. [dostęp 2 stycznia 2009].
- Mały słownik zoologiczny: ssaki. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1978.
- Erythrocebus patas. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.) [dostęp 2 stycznia 2009]
- Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Erythrocebus patas. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 2 stycznia 2009]
