Olga Kijowska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Święta
Olga Kijowska
księżna, równa apostołom[a] (rawnoapostolnaja)
St Olga by Nesterov (detail).jpg
Data urodzenia ok. 923/927
Wybuti k. Pskowa
Data śmierci 969
Kijów
Kościół/
wyznanie
rzymskokatolicki, Cerkiew prawosławna
Data kanonizacji 1574
przez Ruska Cerkiew Prawosławna
Wspomnienie 11 lipca[b]

24 lipca[c]

Galeria ilustracji w Wikimedia Commons Galeria ilustracji w Wikimedia Commons

Olga, wielka księżna, równa apostołom, cs. Rawnoapostolnaja Olga, wielikaja kniaginia Rossijskaja, Olga Mądra[1], Ольга, Helga (ur. ok. 923/927[2] w Wybuti koło Pskowa, zm. 969) — wielka księżna kijowska, święta Kościoła katolickiego i prawosławnego.

Żywot świętej[edytuj | edytuj kod]

Olga była żoną księcia Rusi Kijowskiej, Igora Rurykowicza i matką księcia Światosława I. Po śmierci męża (ok. 945), w imieniu małoletniego syna Światosława I, objęła jako regentka władzę w księstwie i sprawowała ją do roku 969[3].

Po śmierci jej męża (945 r.) plemię Drewlan wysłało poselstwo do księżny z propozycją małżeństwa z księciem drewlańskim Małem, starając się naprawić wyrządzoną krzywdę. Lecz wściekła Olga kazała zabić posłów. Śmierć spotkała także członków kolejnego poselstwa. W 946 Olga najechała plemię Drewlan. Zburzono główny gród Iskorosteń, zabito tysiące ludzi, wśród nich także konkurenta do ręki księżny. W ten sposób wcieliła ich ziemie do swego księstwa.

Jako regentka nieletniego syna, który spędzał głównie czas na wyprawach wojennych, zajmowała się sprawami wewnętrznymi. Chcąc uniknąć kłopotów jakie jej sprawiło plemię Drewlan, wprowadziła na Rusi Kijowskiej podatki, prawo sądowe oraz uregulowała daninę. Podporządkowała Kijowowi księstwo nowogrodzkie, odnowiła traktaty handlowe z Bizancjum. W 957 przyjęła chrzest w Konstantynopolu, jako Helena i rozpoczęła proces chrystianizacji kraju.

Kult[edytuj | edytuj kod]

Relikwie[edytuj | edytuj kod]

Za panowania księcia Włodzimierza odkryto, że ciało Olgi nie uległo rozkładowi. Na Rusi był to pierwszy przypadek otwarcia relikwii, które złożono w soborze św. Zofii Mądrości Bożej w Kijowie. Stały się one źródłem licznych cudownych uzdrowień, które opisał zakonnik Jakub w XI wieku w Pochwale księżnej Olgi. Do kultu księżnej Olgi przyczynił się metropolita kijowski Hilarion, który w swej homilii Słowo o zakonie i łasce tak wspomina Olgę, uznając ją i wnuka (Włodzimierza I Wielkiego) za postaci istotne dla chrystianizacji Rusi:

Quote-alpha.png
O naśladowco Konstantyna Wielkiego [Włodzimierzu]…

Tyś z babką swoją Olgą

Przyniósł krzyż z nowego Jeruzalem, z Carogrodu […]

Na początku XVIII w. relikwie ukryto w nieznanym miejscu i dotychczas nie odnaleziono.

W wyniku szerzącego się kultu księżnę Olgę zaliczono lokalnie do grona świętych, prawdopodobnie w II połowie XIII wieku[4], jednak dopiero w 1574 roku Ruska Cerkiew Prawosławna urzędowo zatwierdziła jej kult szerząc go na cały Kościół (prawosławny), nadając tytuł "równej apostołom"[a].

Dzień obchodów[edytuj | edytuj kod]

Kościół katolicki wspomina św. Olgę 11 lipca, natomiast Cerkiew prawosławna – 11/24 lipca[d], tj. 24 lipca według kalendarza gregoriańskiego.

Ikonografia[edytuj | edytuj kod]

W ikonografii święta przedstawiana jest jako dojrzała kobieta, ubrana w bogato zdobione czerwono-złote szaty książęce i koronę, najczęściej wyobrażana z krzyżem w prawej dłoni.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Uwagi

Przypisy

  1. Św. Olga Mądra - Przewodnik Katolicki nr 28/2004 (autor: Michał Gryczyński)
  2. Hasło Olga, (w:) Wczesna Słowiańszczyzna. Przewodnik po dziejach i literaturze przedmiotu, t. 1., red. Andrzej Wędzki, Warszawa 2008, s. 396.
  3. Andreas Ranft Der Hoftag in Quedlinburg 973 - Von den historischen Wurzeln Neuen Europa, hrsg. von A. Ranft, Berlin 2006, S. 45 (niem.); Universal History - John von Müller, Vol. II. Boston, American Stationers company, 1837, p. 213. (ang.)
  4. Niewiasta Apostoł Rusi na stronie "Bractwa Młodzieży Prawosławnej diecezji wrocławsko-szczecińskiej" (autor: Jarosław Charkiewicz) [opublikowano: 2007-04-15]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Kazimierz Lepszy (red.): Słownik biograficzny historii powszechnej do XVII stulecia. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1968.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]