Płoć

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy ryby. Zobacz też: Płoć (ujednoznacznienie).
Płoć
Rutilus rutilus[1]
(Linnaeus, 1758)
Płoć
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada promieniopłetwe
Rząd karpiokształtne
Rodzina karpiowate
Rodzaj Rutilus
Gatunek płoć
Synonimy
  • Cyprinus jaculus Jurine, 1825
  • Cyprinus lacustris Pallas, 1814
  • Cyprinus rubellio Leske, 1774
  • Cyprinus rutilus Linnaeus, 1758
  • Cyprinus ruttilus Linnaeus, 1758
  • Gardonus pigulus Bonaparte, 1845
  • Gardonus ruboculus Walecki, 1863
  • Leuciscus jurinii Dybowski, 1862
  • Leuciscus lividus Heckel, 1843
  • Leuciscus pallens Blanchard, 1866
  • Leuciscus pausingeri Heckel, 1843
  • Leuciscus pigus dojranensis Karaman, 1928
  • Leuciscus prasinus Agassiz, 1835
  • Leuciscus rutiloides Selys-Longchamps, 1842
  • Leuciscus rutilus (Linnaeus, 1758)
  • Leuciscus rutilus aurata Fatio, 1882
  • Leuciscus rutilus auratus Yakovlev, 1873
  • Leuciscus rutilus bolmensis Malm, 1877
  • Leuciscus rutilus communis Rossikov, 1895
  • Leuciscus rutilus communis Yakovlev, 1873
  • Leuciscus rutilus daugawensis Dybowski, 1862
  • Leuciscus rutilus fluviatilis Yakovlev, 1873
  • Leuciscus rutilus terekensis Rossikov, 1895
  • Leuciscus rutilus vobla Dikson, 1909
  • Leuciscus selysii Selys-Longchamps, 1842
  • Leucos cenisophius Bonaparte, 1845
  • Leucos pigulus Bonaparte, 1844
  • Rutilus rutilus aralensis Berg, 1916
  • Rutilus rutilus bucharensis Nikolsky, 1933
  • Rutilus rutilus carpathorossicus Vladykov, 1930
  • Rutilus rutilus fluviatilis (Berg, 1949)
  • Rutilus rutilus frici Misik, 1957
  • Rutilus rutilus goplensis Stangenberg, 1938
  • Rutilus rutilus lacustris Pallas, 1814
  • Rutilus rutilus mariza Drensky, 1926
  • Rutilus rutilus rutilus (Linnaeus, 1758)
  • Rutilus rutilus schelkovnikovi Derjavin, 1926
  • Rutilus rutilus sucharensis Stangenberg, 1938
  • Rutilus rutilus uzboicus Berg, 1932
  • Rutilus rutilus vegariticus Stephanidis, 1950
  • Rutilus vegariticus Stephanidis, 1950
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikisłownik Hasło płoć w Wikisłowniku

Płoć[3], płotka[4] (Rutilus rutilus) – gatunek ryby z rodziny karpiowatych (Cyprinidae).

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Występuje w całej Europie z wyjątkiem Półwyspu Iberyjskiego, zlewiska Adriatyku, Grecji oraz północnej Skandynawii, na wschodzie sięga daleko w głąb Azji. Występuje we wszystkich wodach słodkich w Polsce (w rzekach, jeziorach i stawach , z wyjątkiem gór), także w wodach przybrzeżnych Bałtyku.

Inne, dawne nazwy płoci to: wandrówka, srebrzatka, ramiennica.[potrzebne źródło]

Tryb życia[edytuj | edytuj kod]

Płocie w warunkach naturalnych (Park Narodowy Bory Tucholskie)

Żyją w stadach, żerują gromadnie. Ryby te są płochliwe i bardzo ostrożne. Osiągają: 30–40 (maksymalnie 50) cm długości, 0,5–2 kg masy ciała. Niektóre z płoci żerują w morzu, a trą się w wodach słodkich – jest to anadromiczna forma płoci występująca w Bałtyku. Stanowi pokarm dla szczupaków, sandaczy, sumów oraz boleni.

Cechy morfologiczne[edytuj | edytuj kod]

Głowa płoci

Ciało krótkie, wysoko wygrzbiecone, bocznie ścieśnione, w wodach ubogich w pokarm bardziej wysmukłe. Głowa krótka, szczęka nieco wysunięta przed mały, końcowo położony otwór gębowy. Płetwy piersiowe najdłuższymi promieniami sięgają nasad płetw brzusznych. Grzbiet ciemnobrązowy lub szaroczarny z niebieskawym lub zielonkawym połyskiem, boki jasnosrebrzyste, brzuch biały. Płetwa grzbietowa i ogonowa są szare z czerwonawym odcieniem, inne płetwy czerwonawe. Tęczówka oka czerwona.

Odżywianie[edytuj | edytuj kod]

Zjada zarówno pokarm roślinny jak i zwierzęcy. Rodzaje pokarmu i żerowiska zmienia kilkakrotnie. Narybek żywi się planktonem skorupiakowym na płyciznach; roczniaki przechodzą na pokarm denny – skorupiaki, mniejsze larwy owadów oraz glony i inne rośliny. Przy długości około 20 cm płoć zaczyna odżywiać się mięczakami, głównie racicznicami.

Podgatunki[edytuj | edytuj kod]

Wyróżniono liczne podgatunki płoci, m.in.:

Rozród[edytuj | edytuj kod]

Samice osiągają dojrzałość płciową w 3–4 roku życia, przy długości około 10 cm, samce o rok wcześniej. Tarło odbywa się zazwyczaj na przełomie kwietnia i maja przy temperaturze 15–16 °C. Ikra ginie przy temperaturze poniżej 8 °C. Składana jest na różnym podłożu, zazwyczaj są to rośliny podwodne, stare liście i łodygi trzcin; z ich braku mogą to być kamienie. Ikra trzyma się podłoża dzięki specjalnym kosmkom. Samica o długości 10 cm składa około 2500 ziaren ikry. Wylęg następuje po upływie około 12 dni. Po około 20 dniach wylęg napełnia pęcherz pławny i rozpoczyna aktywne życie. Ciało pokrywa się łuską przy długości około 5 cm. Płoć rośnie wolno, w wieku 10 lat osiąga długość 22 cm. Żyje 15–18 lat. W warunkach naturalnych często krzyżuje się z leszczem, krąpiem, wzdręgą, kleniem i ukleją[potrzebne źródło].

Znaczenie gospodarcze[edytuj | edytuj kod]

W niektórych regionach ma dość duże znaczenie gospodarcze. Chętnie poławiana przez wędkarzy na spławik i grunt.

Płocie na wystawie Subaqueous Vltava w Pradze

Ochrona[edytuj | edytuj kod]

Wymiar ochronny brak lub 15 cm w zależności od okręgu PZW[6]
Okres ochronny brak

Wędkarski Rekord Polski wagowy: 2,20kg 53cm (1963)[7]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Rutilus rutilus w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Rutilus rutilus. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 G. Nikolski: Ichtiologia szczegółowa. Tłum. Franciszek Staff. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1970.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 Krystyna Kowalska, Jan Maciej Rembiszewski, Halina Rolik Mały słownik zoologiczny, Ryby, Wiedza Powszechna, Warszawa 1973
  5. 5,0 5,1 Eugeniusz Grabda, Tomasz Heese: Polskie nazewnictwo popularne krągłouste i ryby - Cyclostomata et Pisces. Koszalin: Wyższa Szkoła Inżynierska w Koszalinie, 1991.
  6. Okręg PZW Sieradz
  7. Wiadomości Wędkarskie

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Josef Reichholf, Gunter Steinbach, Claus Militz: Wielka encyklopedia ryb : słodkowodne i morskie ryby Europy. Wiśniewolski Wiesław (tłum.). Warszawa: Muza, 1994. ISBN 83-7079-317-7.
  2. Fritz Terofal, Claus Militz: Ryby słodkowodne. Leksykon przyrodniczy. Henryk Garbarczyk, Eligiusz Nowakowski i Jacek Wagner. Warszawa: Świat Książki, 1997. ISBN 83-7129-441-7.
  3. Rutilus rutilus. (ang.) w: Froese, R. & D. Pauly. FishBase. World Wide Web electronic publication. www.fishbase.org [dostęp 20 czerwca 2009]