Piątek trzynastego (przesąd)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Piątek trzynastego jest uznawany za dzień pechowy w krajach anglojęzycznych, francuskojęzycznych i portugalskojęzycznych. Taki sam status posiada w takich krajach jak: Polska, Estonia, Niemcy, Finlandia, Austria, Irlandia, Szwecja, Dania, Słowacja, Norwegia, Czechy, Słowenia, Bułgaria, Islandia, Belgia i Filipiny.

W Grecji, Rumunii i Hiszpanii za pechowy jest uznawany wtorek trzynastego, zaś we Włoszech piątek siedemnastego.

Strach przed piątkiem trzynastego jest nazywany paraskewidekatriafobią. Słowo to powstało z greckiego słowa paraskevi (piątek), dekatreis co oznacza trzynasty, zaś fobia to po grecku strach.

Istnieje nieuzasadniony pogląd, że feralność tej daty bierze początek od faktu, że w ten dzień (13 października 1307) aresztowano Templariuszy, kłamliwie oskarżonych przez króla Francji Filipa IV m.in. o herezję, sodomię i bałwochwalstwo (w rzeczywistości był on u nich ogromnie zadłużony i chciał się pozbyć wierzycieli). Według tej hipotezy Ostatni Wielki Mistrz Zakonu, Jacques de Molay, tuż przed spłonięciem na stosie przeklął Filipa IV i papieża Klemensa V, a rok później obaj nie żyli. Przekonanie o pechowości tej daty pojawiło się dopiero na początku XX w.[1]

Data pt. 13. może w ciągu jednego roku przypaść co najmniej 1 raz i maksymalnie 3 razy. Nie jest możliwe, aby w ciągu całego roku ani jeden piątek nie wypadł trzynastego dnia miesiąca[2].

Wypadanie piątków 13 w zależności od pierwszego dnia roku[edytuj | edytuj kod]

Lata zwykłe

  • poniedziałek: 13 kwietnia, 13 lipca (ostatni rok: 2007, najbliższy: 2018)
  • wtorek: 13 września, 13 grudnia (ostatni rok: 2013, najbliższy: 2019)
  • środa: 13 czerwca (ostatni rok: 2014, najbliższy: 2025)
  • czwartek: 13 lutego, 13 marca, 13 listopada (ostatni rok: 2009, najbliższy: 2015)
  • piątek: 13 sierpnia (ostatni rok: 2010, najbliższy: 2021)
  • sobota: 13 maja (ostatni rok: 2011, najbliższy: 2022)
  • niedziela: 13 stycznia, 13 października. (ostatni rok: 2006, najbliższy: 2017)

Lata przestępne

  • poniedziałek: 13 września, 13 grudnia (ostatni rok: 1996, najbliższy: 2024)
  • wtorek: 13 czerwca (ostatni rok: 2008, najbliższy: 2036)
  • środa: 13 marca, 13 listopada (ostatni rok: 1992, najbliższy: 2020)
  • czwartek: 13 lutego, 13 sierpnia (ostatni rok: 2004, najbliższy: 2032)
  • piątek: 13 maja, (ostatni rok: 1988, najbliższy: 2016)
  • sobota: 13 października. (ostatni rok: 2000, najbliższy: 2028)
  • niedziela: 13 stycznia, 13 kwietnia, 13 lipca (ostatni rok: 2012, najbliższy: 2040)

Przypisy

  1. David V. Barrett, The Atlas of Secret Societies
  2. Piątek trzynastego, artykuł w czasopiśmie Matematyka w Szkole

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]