Pistolet maszynowy PPD

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Pistolet pulemiot Diegtariowa (PPD)
PPD-40.png
PPD-40
Dane podstawowe
Państwo  ZSRR
Rodzaj pistolet maszynowy
Historia
Prototypy pierwsza połowa lat 30. XX wieku
Produkcja seryjna 19351940
Wyprodukowano 4100 egz. (PPD-34/38)
80 000 egz. (PPD-40)
Dane techniczne
Kaliber 7,62 mm
Nabój 7,62 x 25 mm TT
Magazynek pudełkowy – 36 nabojów
bębenkowy – 71 nabojów
Wymiary
Długość 788 mm
Długość lufy 267 mm
Masa
broni 5,40 kg
Inne
Prędkość pocz. pocisku 480-490 m/s
Szybkostrzelność teoretyczna 800 strz/min
Szybkostrzelność praktyczna 30 – 40 strz/min (ogniem pojedynczym)
100 strz./min (seriami)
Zasięg skuteczny 200 m
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Pistolet maszynowy PPD (ros. Пистолет Пулемет Дегтярева ППД) – radziecki pistolet maszynowy z okresu II wojny światowej.

Historia konstrukcji[edytuj | edytuj kod]

Prace nad pistoletami maszynowymi prowadzono w ZSRR od połowy lat 20. XX w. Przez pierwszych kilka lat nie powstała żadna udana konstrukcja. Podstawowa przyczyna niepowodzeń tkwiła w rodzaju amunicji, którą próbowano je zasilać. Były to naboje kal. 7,62 × 38 mm R, używane w przepisowej broni bocznej Armii Czerwonej - rewolwerze Nagant wz. 1895. Była to amunicja teleskopowa (pocisk schowany wewnątrz łuski) z kryzą wystającą, zupełnie nie nadająca się do zasilania broni automatycznej.

Po przyjęciu do uzbrojenia w 1930 roku pistoletu TT oraz amunicji 7,62 x 25 mm prace wznowiono. Początkowo rezultaty nie były zbyt zachęcające. Nowe konstrukcje były skomplikowane i zawodne, w konsekwencji kolejno odrzucane w trakcie prób. Konstrukcją przełomową okazał się pistolet maszynowy Diegtariewa - PPD-34. Został on przyjęty do uzbrojenia w styczniu 1935 roku. Produkcja początkowo niewielka (do 1936 roku wyprodukowano tylko 67 sztuk), na większą skalę rozpoczęła się w 1937 roku. Zaczęto wtedy produkować ulepszoną wersję PPD-34/38 wyposażona między innymi w bagnet.

Produkcję PPD-34/38 zakończono w 1939 po wyprodukowaniu ok. 4100 egzemplarzy, ponieważ uznano pistolety maszynowe za broń nieperspektywiczną. Miały je zastąpić karabiny samoczynne na nabój pośredni. Decyzja okazałą się przedwczesna. Nowy nabój, ani broń nim strzelająca, nie powstały i Armia Czerwona przystąpiła do wojny z Finlandią bez indywidualnej broni maszynowej. Efekty były opłakane. O ile na dużych dystansach piechota obu stron miała porównywalną siłę ognia, to przy dystansach poniżej 200 metrów przewaga Finów, uzbrojonych w pistolety maszynowe Suomi, była olbrzymia. Z tego powodu Armia Czerwona musiała sięgnąć po wycofany z uzbrojenia w 1925 roku i zalegający w magazynach karabin Fiodorowa.

Doświadczenia wojny radziecko-fińskiej otrzeźwiły radzieckich decydentów i w styczniu 1940 roku wznowiono produkcję zmodernizowanego PPD zasilanego z magazynków identycznych z magazynkami Suomi. Pistolety PPD miały dwupozycyjne wyprowadzenie nabojów z magazynka, natomiast Suomi jednopozycyjne. Aby magazynek bębnowy mógł być zastosowany w PPD należało przekonstruować zamek lub obciąć jedną szczękę magazynka (inaczej zamek nie domykał się). Pod presją czasu Diegtariew wybrał drugie rozwiązanie, co skutkowało częstszymi zacięciami. Pomimo tej wady do końca roku wyprodukowano około 80 tysięcy pistoletów maszynowych PPD-40. Jednocześnie ogłoszono konkurs na nowy pistolet maszynowy. Nowa konstrukcja miała być łatwiejsza i tańsza w produkcji niż PPD-40. Diegtariew kolejny raz zmodernizował swój pistolet maszynowy jednak, jego broń okazała się pod każdym względem słabsza od pistoletu maszynowego skonstruowanego przez G. S. Szpagina, który został przyjęty do uzbrojenia jako PPSz. Mimo to wyprodukowane już pistolety pozostały w uzbrojeniu wojska. Niewielkie ilości PPD znalazły się nawet w uzbrojeniu polskiej 1 Dywizji Piechoty im. T. Kościuszki. Pistolet maszynowy PPD nie był eksportowany, ale zdobyczne egzemplarze tej broni znalazły się na uzbrojeniu armii fińskiej i Wehrmachtu (niemieckie oznaczenia MP 716(r) (PPD-34/38) i MP 715(r) (PPD-40)).

Opis konstrukcji[edytuj | edytuj kod]

Pistolet maszynowy PPD wz. 1940 jest indywidualną bronią samoczynno-samopowtarzalną. Zasada działania oparta o odrzut swobodny zamka. Strzelanie z zamka otwartego, ogniem pojedynczym lub seriami. Zasilanie magazynkowe (magazynki 71-nabojowe bębnowe lub 34-nabojowe łukowe). Przyrządy celownicze składają się z muszki i nastawnego celownika krzywiznowego.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Andrzej Ciepliński, Ryszard Woźniak: Encyklopedia współczesnej broni palnej (od połowy XIX wieku). Warszawa: Wydawnictwo WiS, 1994. ISBN 83-86028-01-7.