Powiat lubaczowski
| Powiat lubaczowski | |||||||||||
|
|||||||||||
 Położenie na mapie województwa |
|||||||||||
| Województwo | podkarpackie | ||||||||||
| Siedziba władz powiatu | Lubaczów | ||||||||||
| Starosta | Józef Michalik | ||||||||||
| Powierzchnia | 1308,37 km² | ||||||||||
| Ludność (2005) • liczba • gęstość |
57 267 43,77 osób/km² |
||||||||||
| Urbanizacja | 34,28% | ||||||||||
| Tablica rejestracyjna | RLU | ||||||||||
|
|||||||||||
| Adres starostwa powiatowego |
ul. Jasna 1 37-600 Lubaczów |
||||||||||
| Strona internetowa powiatu | |||||||||||
Powiat lubaczowski (w latach 1918-1922 na tym obszarze istniał powiat cieszanowski) – powiat w Polsce (województwo podkarpackie), utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Powiat położony jest w wschodniej części województwa podkarpackiego. Jest częścią makroregionu południowo-wschodniej Polski. Jego siedzibą jest miasto Lubaczów. Powierzchnia powiatu stanowi 7,3% powierzchni województwa.
Spis treści |
[edytuj] Podział administracyjny
W skład obecnego powiatu wchodzą:
[edytuj] Gminy miejskie
[edytuj] Gminy miejsko-wiejskie
[edytuj] Gminy wiejskie
[edytuj] Miasta
[edytuj] Historia
Powiat lubaczowski I Rzeczypospolitej istniał w latach 1462-1793. Jednostką nadrzędną było województwo bełskie – województwo Korony Królestwa Polskiego I Rzeczypospolitej, część Małopolski.
- Kasztelanowie lubaczowscy
- Starostowie lubaczowscy, m.in:
Jan Amor Tarnowski, Adam Mikołaj Sieniawski, Jerzy August Mniszech, Jerzy Jazłowiecki, Otto Chodecki, Jan Płaza, Jerzy Ossoliński, Jan Sebastian Szembek, Aleksander Michał Lubomirski, Józef Karol Lubomirski
W czasie okupacji powiat lubaczowski zniknął z mapy, a jego ziemie weszły w skład powiatów: Zamość, Biłgoraj i Rawa Ruska. Powiat został reaktywowany w drugiej połowie sierpnia 1944 roku. Wojewoda rzeszowski mianował starostą Andrzeja Bednarza, ludowca z Cewkowa, wicestarostą został Władysław Gustaw, nauczyciel związany z AK. W skład pierwszej Powiatowej Rady Narodowej, utworzonej w styczniu 1945 roku, weszło 38 radnych, do roku 1948 ich liczba wzrosła do 60. Przewodniczącym PRN byli kolejno: 1945/46 - Rudolf Daum, 1946 - Michał Pióro, 1947 - ks. Marian Lisowski, 1948 - Józef Argasiński. Powstały też Urząd Ziemski i Powiatowy Urząd Informacji i Propagandy.
Granice powojennego powiatu zostały zmienione w stosunku do granic sprzed 1939 roku. W 1945 roku z dawnego powiatu jaworowskiego główną, zachodnią część gminy Wielkie Oczy (8 gromad) włączono do powiatu lubaczowskiego. 4 gromady powiatu rawskiego - Dziewięcierz (z gminy Potylicz), Radruż (z gminy Wróblaczyn), Werchrata i Prusie (z gminy Siedliska) - również przyłączono do powiatu lubaczowskiego w nowo utworzonym woj. rzeszowskim. Powiat utracił na rzecz ZSRR jedną gromadę (Hruszów) i jedną w części. Po tych zmianach powiat obejmował 1133 km2 i istniał do 31 maja 1975 w kształcie obecnym.
[edytuj] Położenie geograficzne
Powiat położony jest w obrębie makroregionów geograficznych: Kotliny Sandomierskiej i Roztocza. Obszarowo dominuje wschodnia część Kotliny Sandomierskiej z mezoregionami: Płaskowyżem Tarnogrodzkim i Równiną Biłgorajską. Roztocze zajmuje prawie trzecią część powiatu z mezoregionami: Roztoczem Wschodnim, zwanym też Południowym lub Rawskim i Roztoczem Środkowym.
Płaskowyż Tarnogrodzki wyodrębniający się z Kotliny Sandomierskiej obejmuje płaski obszar wyżyn osiągających od 220-180 m n.p.m. Budują go iły mioceńskie, na których zalegają gliny i piaski czwartorzędowe, a na dość znacznej powierzchni utwory pylaste typu lessów. Ukształtowanie powierzchni i żyzność gleb sprawiają, że region ten ma charakter rolniczy. Piaszczysta Równina Biłgorajska pochyla się w kierunku zachodnim, urozmaicona jest licznymi wydmami i podmokłymi zagłębieniami. Wzdłuż południowej granicy Równiny płynie rzeka Tanew. Występują tam duże kompleksy leśne. Fragment makroregionu Roztocze zbudowany jest głównie z piasków oraz wapieni. Na terenie powiatu lubaczowskiego występują najwyższe - po stronie polskiej - wzniesienia Roztocza: Wielki Dział – 390,4 m n.p.m. i Długi Goraj – 391,5 m n.p.m. Mają one charakter ostańców, pokryte są piaszczystymi i wapiennymi osadami morza mioceńskiego, a poprzecinane rozległymi dolinami wysłanymi grubą warstwą piasków polodowcowych.
[edytuj] Demografia
Liczba ludności (dane z 30 czerwca 2005):
| Ogółem | Kobiety | Mężczyźni | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| osób | % | osób | % | osób | % | |
| Ogółem | 57 267 | 100 | 28 671 | 50,1 | 28 596 | 49,9 |
| Miasto | 19 640 | 100 | 10 070 | 51,3 | 9570 | 48,7 |
| Wieś | 37 627 | 100 | 18 601 | 49,4 | 19 026 | 50,6 |
[edytuj] Religia
[edytuj] Sąsiednie powiaty
Powiat lubaczowski zajmuje przygraniczne północno-wschodnie tereny województwa podkarpackiego. Od wschodu graniczy z Ukrainą (obwód lwowski, rejony Żółkiew i Jaworów), od północy z województwem lubelskim (powiaty Tomaszów Lubelski i Biłgoraj), od południa i zachodu z powiatem jarosławskim i przeworskim.
[edytuj] Zobacz też
- Strona Starostwa Powiatowego w Lubaczowie
- Szlak architektury drewnianej (województwo podkarpackie) - trasa nr VI (lubaczowska)
- Rys historyczny sądownictwa powszechnego na Ziemi Lubaczowskiej
|
|||||||
|
||||||||||||||||
|
||||||||||
