Sputnik 1

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Sputnik 1
Sputnik.jpg
Inne nazwy ISZ-1, PS-1, 1957 Alpha 2
Indeks COSPAR 1957-001B
Zaangażowani  ZSRR
Rakieta nośna Sputnik 8K71PS
Miejsce startu Bajkonur, ZSRR
Orbita
(docelowa, początkowa)
Perygeum 214 km
Apogeum 938 km
Okres obiegu 96,19 min
Nachylenie 65,1°
Mimośród 0,05201
Czas trwania
Początek misji 4 października 1957 (19:28:34 GMT)
Koniec misji 25 października 1957
Powrót do atmosfery 4 stycznia 1958
Wymiary
Kształt kulisty
Wymiary śr. 58 cm
Masa całkowita 83,6 kg
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Sputnik 1 (ros. „towarzysz podróży”) – pierwszy sztuczny satelita Ziemi. Wystrzelony przez ZSRR 4 października 1957 roku. Wraz z 3 innymi satelitami serii Sputnik, był radzieckim wkładem w Międzynarodowy Rok Geofizyki. Wyniesienie Sputnika 1 na orbitę stało się początkiem wyścigu kosmicznego między ZSRR a USA. Obserwacje wizualne i radiowe Sputnika były prowadzone na całym świecie.

Pierwszym radzieckim satelitą miał być przyszły Sputnik 3. Ponieważ nie był gotowy na czas, a Rosjanie wiedzieli już o amerykańskim programie Vanguard, za wszelką cenę chcieli przyspieszyć własne prace nad sztucznym satelitą. Zwiększano polityczne naciski na szybkie wyniesienie jakiegokolwiek satelity w przestrzeń kosmiczną. Dlatego też szef radzieckiego biura kosmicznego, Siergiej Korolow wyznaczył w jego zastępstwo Sputnika 1 – małego i prostego w budowie satelitę, który pozwoli wyprzedzić konkurencję. Wszystko wskazuje, że budowa statku przebiegała prowizorycznie, bez wstępnych szkiców i planów. Korolow nadzorował osobiście wszystkie aspekty budowy statku.

Sputnik 1 stał się pierwszym ludzkim tworem, który osiągnął orbitę okołoziemską.

Do momentu spłonięcia w atmosferze, Sputnik 1 zdążył okrążyć Ziemię 1400 razy, co oznacza, że przebył łącznie ok. 70 milionów kilometrów. Rakieta, która wyniosła Sputnika 1 również dotarła na orbitę okołoziemską. Była widziana z powierzchni Ziemi jako obiekt o jasności 1m. Sam Sputnik miał jasność 6m i był trudny do zaobserwowania. Pomimo tego obserwacje wizualne i radiowe Sputnika były prowadzone na całym świecie przez amatorów i profesjonalistów.

Kilka replik Sputnika 1 można oglądać w muzeach w Rosji. Repliki znajdują się również w Muzeum Techniki w Warszawie, Planetarium w Olsztynie i w Smithsonian National Air and Space Museum.

Budowa i działanie[edytuj | edytuj kod]

Korpus statku był sferą o średnicy 59 cm i został wykonany z wysokoodblaskowego stopu aluminium o grubości 2 mm. Był on hermetyczny i wypełniony azotem, którego ciśnienie było monitorowane – utrata gazu wskazywałaby na uderzenie meteoroidu, co byłoby pierwszą rejestracją takiego ciała niebieskiego. Zdarzenie to nie miało jednak miejsca. Do korpusu pod kątem 35° przymocowane były 4 anteny o długość 2,4–2,9 m.

Z przestrzeni kosmicznej nadawał sygnał radiowy na falach 20,005 i 40,002 MHz, trzy razy w ciągu sekundy (do wysłuchania w zasobach Wikimedia Commons). W ten sposób przesyłano na Ziemię m.in. temperaturę poszycia statku (wewnątrz i na zewnątrz). Statek pobierał 1 W mocy elektrycznej z 3 baterii srebrowo-cynkowych. Działały one przez 3 tygodnie.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]