Stop metali

Stal jest stopem żelaza, z węglem w ilości od 0,02% do 2,11% masy

(zobacz – stop Fe–Fe₃C)

Stop metali (dawniej także: aliaż) – tworzywo o właściwościach metalicznych, w którego strukturze metal jest osnową, a poza nim występuje co najmniej jeden dodatkowy składnik, zwany dodatkiem stopowym. Dodatki są wprowadzane w celu poprawienia wytrzymałościowych właściwości materiału. Zwykle pogarszają plastyczność, przewodnictwo elektryczne, przewodnictwo cieplne. Często zmniejszają również odporność na korozję.

Stopy otrzymuje się najczęściej przez stapianie składników w stanie ciekłym i odlewanie, po którym – w czasie chłodzenia i dodatkowych zabiegów obróbki cieplnej – powstaje struktura decydująca o właściwościach. Są stosowane również inne techniki wytwarzania stopów, tj. spiekanie, elektroliza lub nasycanie dyfuzyjne w stanie stałym (obróbka powierzchni wyrobów, np. azotowanie, nawęglanie, kaloryzowanie i inne).

Podział stopów ze względu na główny składnik

• stopy aluminium
  • aeral
  • duraluminium
  • hydronalium
  • magnal
  • silumin

• stopy magnezu

• stopy miedzi
  • brąz
  • cunifer
  • fosfobrąz
  • miedzionikiel
  • miedź stopowa
  • mosiądz
  • spiż
  • tombak

• stopy niklu
  • alni
  • cekasy
  • chromonikielina
  • hipernik
  • inwar
  • konstantan
  • manganin
  • melchior
  • miedzionikiel
  • monel
  • mosiądze
  • nikielina
  • nitinol
  • nowe srebro (alpaka, argentan)
  • stop K-42-B

• stopy ołowiu

• stopy rtęci
  • amalgamat

• stopy żelaza z węglem
  • stal
  • staliwo
  • żeliwo

• inne stopy
  • inmet
  • wironit (kobaltowo-chromowy)

Podział stopów ze względu na zastosowanie

• stopy czcionkowe

• stop Devardy

• stop drukarski

• stop lutowniczy

• stopy łożyskowe

• stopy niskotopliwe
  • stop Lichtenberga
  • pewter
  • stop Newtona
  • stop Rosego
  • stop Wooda (Lipowitza)

• stopy odlewnicze

Zobacz też

• dodatek stopowy