Tłustosz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Tłustosz
Morfologia (tłustosz pospolity)
Morfologia (tłustosz pospolity)
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad astrowe
Rząd jasnotowce
Rodzina pływaczowate
Rodzaj tłustosz
Nazwa systematyczna
Pinguicula L.
Sp. Pl. 17. 1753
Mapa zasięgu
Pinguicula distribution.svg
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
Gatunek flory Polski – tłustosz zwyczajny (Pinguicula vulgaris)
Kwiaty tłustosza alpejskiego (Pinguicula alpina)

Tłustosz (Pinguicula L.) – rodzaj roślin należący do rodziny pływaczowatych. Są to rośliny owadożerne. We florze Polski występują tylko 2 gatunki. Gatunkiem typowym jest Pinguicula vulgaris L.[2].

Biologia[edytuj | edytuj kod]

Na liściach tłustoszy występują dwa rodzaje gruczołów: wydzielające lepki śluz gruczoły na trzoneczkach, których zadaniem jest zwabienie owadów i obezwładnienie ich (przez przyklejenie), oraz siedzące na liściu gruczoły wydzielające enzymy trawienne. Do tej kleistej substancji przylepiają się siadające na liściach nieduże owady. Wówczas liście powoli zaginają się do środka, a wydzielane przez nie enzymy trawią ciała owadów. Strawione składniki wchłaniane są przez liść. Po kilku dniach liść powoli rozprostowuje się.

Owady nie są jedynym źródłem pożywienia tych roślin – tłustosze przeprowadzają fotosyntezę i są w pełni autotroficzne. Owadożerność umożliwia im jedynie uzupełnianie azotu, którego zwykle brak na ubogich glebach, na których rosną.

Krajowe gatunki tłustoszów są w stanie unieruchomić tylko nieduże owady (wielkości komara).

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system system APG III z 2009)

Należy do rodziny pływaczowatych (Lentibulariaceae) Rich. in Poit. & Turpin., która jest jednym z kladów w obrębie rzędu jasnotowców (Lamiales) Bromhead z grupy astrowych spośród roślin okrytonasiennych[1].

Pozycja w systemie Reveala (1993-1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa jasnotowe (Lamiidae Takht. ex Reveal), nadrząd Lamianae Takht., rząd jasnotowce (Lamiales Bromhead), rodzina pływaczowate (Lentibulariaceae Rich. in Poit. & Turpin), plemię Pinguiculeae Dumort., rodzaj tłustosz (Pinguicula L.)[3].

Gatunki flory Polski[4]
Pozostałe gatunki[5]

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-03-24].
  2. Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-02-22].
  3. Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Pinguicula (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-02-22].
  4. Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
  5. Integrated Taxonomic Information System (ang.). [dostęp 2010-02-12].