Dzbanecznik

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Dzbanecznik
Dzbanecznik owłosiony
Dzbanecznik owłosiony
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Rząd goździkowce
Rodzina dzbanecznikowate
Rodzaj dzbanecznik
Nazwa systematyczna
Nepenthes L.
Sp. Pl. 955. 1 Mai 1753
Synonimy

Phyllamphora Lour.

Mapa zasięgu
Nepenthes distribution.svg
"(systm)" Systematyka w Wikispecies
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
Nepenthes campanulata
Nepenthes jacquelineae
Nepenthes sibuyanensis

Dzbanecznik (Nepenthes L.) – rodzaj roślin owadożernych z rodziny dzbanecznikowatych. Występują jako pnące się półkrzewy. Dzbaneczniki występują głównie w południowo-wschodniej Azji (Tajlandia, Malezja, Indonezja, Filipiny; szczególnie w tej ostatniej). Do rodzaju zalicza się ok. 140 gatunków. [2]

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Liście
Kształtu dzbankowatego z wieczkiem, napełnione płynem trawiennym, działają jak pułapki, do których wpadają owady. Wielkość dzbanka różni się w zależności od gatunku rośliny (mogą mieć od kilku do nawet kilkudziesięciu centymetrów). Dzbanek posiada tzw. kołnierzyk zwany też obrzeżem, który pokryty jest śliską, zwabiającą owady, substancją. Zwabiony owad siada na obrzeżu i zaczyna spożywać tę substancję, po czym wpada do środka pułapki i zanurza się w cieczy trawiennej, z której nie może się już wydostać. Tam jest powoli rozkładany i jego składniki odżywcze są wchłaniane przez roślinę (są to głównie azotany, które są roślinie potrzebne). Dzbanki posiadają dodatkowo klapkę (tzw. wieczko), która jest tuż nad kołnierzykiem. Dzięki wieczku dostaje się do dzbanka mniej wody deszczowej, a to zapobiega rozcieńczeniu przez nią cieczy trawiennej.

Systematyka i gatunki[edytuj | edytuj kod]

Pozycja według APweb (2001...) – aktualizowany system APG II

Należy do rodziny dzbanecznikowatych (Nepenthaceae), rzędu goździkowców (Caryophyllales) w obrębie dwuliściennych właściwych.

Pozycja w systemie Reveala (1993-1999)

Rodzina zawiera jeden tylko rodzaj – dzbanecznik (Nepenthes L.)
Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist, podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa ukęślowe (Dilleniidae Takht. ex Reveal & Tahkt.), nadrząd Nepenthanae Takht. ex Reveal, rząd dzbanecznikowce (Nepenthales Dumort.), rodzina dzbanecznikowate (Nepenthaceae Dumort.), podrodzina NepenthoideaeK. Koch, plemię Nepentheae(Dumort.) E. Spach, rodzaj dzbanecznik (Nepenthes L.)[3].

Gatunki

Uprawa[edytuj | edytuj kod]

Wymagania

Podłoże powinno mieć odczyn kwaśny, optymalnie między 3 a 5. Powinno składać się z mieszaniny torfu z perlitem i piaskiem w proporcjach 3:1:1. Nie należy stosować podłoży z dodatkiem nawozów. Nie należy narażać dzbaneczników na silne działanie promieni słonecznych, które mogłyby popalić liście rośliny. Najlepsze jest światło rozproszone. Jeśli roślina będzie miała nieodpowiednią ilość światła, dzbanki nie będą odpowiednio ubarwione, np. będą miały czerwone plamy. Temperatura nie powinna być niższa niż 18 °C i wyższa niż 38 °C.

Pielęgnacja

Ziemia powinna być stale wilgotna, ale nie mokra. Nie umieszczamy rośliny bezpośrednio w wodzie, ani na podstawce z wodą. Najlepszą wodą do podlewania jest woda destylowana lub z filtra odwróconej osmozy (RO), ale nadaje się też woda przegotowana. Nie wolno używać żadnych nawozów, bowiem optymalnym nawozem są składniki odżywcze, które roślina zdobywa po złapaniu owada. Dzbaneczniki zaliczają się do roślin, które są trudne w hodowli, ponieważ wymagają wysokiej wilgotności powietrza. Pochodzą z wilgotnych lasów równikowych, gdzie wilgotność jest zwykle wysoka. Nie powinna być ona niższa niż 60% i nie wyższa niż 90%. W pomieszczeniach mamy zwykle wilgotność 40%. Jeśli wilgotność będzie za niska, dzbanki nie będą się rozwijać i roślina będzie miała tylko liście. Liście powinny być często zraszane, około 3-4 razy dziennie. Jeśli wilgotność jest wysoka, można to robić rzadziej. Najlepiej zraszać roślinę wodą destylowaną. Można też użyć wody deszczowej (jeśli zanieczyszczenie powietrza jest niskie). Ostatecznie można użyć przegotowanej wody z kranu, jednak musi ona odstać 3 dni. Liście skropione zbyt twardą wodą pokryją się plamami soli zawartych w wodzie.

Przypisy

  1. P.F. Stevens: Caryophyllales (ang.). Angiosperm Phylogeny Website, 2001–. [dostęp 2009-10-07].
  2. Centrum Botaniki Alternatywnej - roslinyowadozerne.eu [1] Dostęp: 16 czerwca 2014
  3. James L. Reveal System of Classification. PBIO 250 Lecture Notes: Plant Taxonomy. Department of Plant Biology, University of Maryland, 1999 Systematyka rodzaju Nepenthes według Reveala
  4. Mięsożerny dzbanecznik Attenborougha. www.wyborcza.pl. [dostęp 12 sierpnia 2009].