VII Dwór

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Herb Gdańska VII Dwór
osiedle Gdańska
Gdańsk VII Dwór.JPG
Miasto Gdańsk
Status osiedle
W granicach Gdańska 1926[1]
Powierzchnia 3,01 km²
Ludność (2011)
 • liczba ludności
 • gęstość

3820[2]
1268 os./km²
Położenie na planie Gdańska
Położenie na planie Gdańska
Położenie na mapie Gdańska
Mapa lokalizacyjna Gdańska
VII Dwór
VII Dwór
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
VII Dwór
VII Dwór
Ziemia 54°23′N 18°35′E/54,386700 18,575800
Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons

VII Dwór – jedna z trzydziestu czterech jednostek pomocniczych Gdańska, położona na wzniesieniu, na skraju Lasów Oliwskich. Graniczy od wschodu z dzielnicą Strzyża (granicę stanowi pozostałość po przedwojennej linii kolejowej Wrzeszcz – Kokoszki), od południa z Wrzeszczem i Brętowem, od zachodu i północy otoczona jest dzielnicą Oliwa.

VII Dwór to osiedle mieszkaniowe głównie z niską zabudową blokową oraz domami jednorodzinnymi. Na terenie dzielnicy znajduje się meczet muzułmański z minaretem oraz kościół katolicki, 7 Szpital Marynarki Wojennej[3], Szkoła Podstawowa nr 70 i Gimnazjum nr 46[4], przychodnia zdrowia, korty tenisowe.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Na Polankach w okolicy VII Dworu znajdowało się cmentarzysko z grobami z okresu wpływów rzymskich[5].

W Gdańsku, przy obecnej ulicy Abrahama, na obrzeżu Lasów Oliwskich, u wylotu Doliny Samborowo i wylotu Zielonej Doliny znajdowała się posiadłość zwana VII Dworem. Pierwsze wzmianki o znajdującym się w miejscu obecnej dzielnicy zespole dworskim pochodzą z 1632. VII Dwór, zwany również "Dworem Clemena" (Clemenshof), stanowił między innymi własność Henryka Eppsteina, Izaaka Clemena, Dawida Schillera (od 1716) i starosty tolkmickiego Georga Wilhelma Goltza. Od 1760 był własnością Jana Gabriela Schmidta[6]. W głównym budynku tej posiadłości (albo w I Dworze[7]) w 1807 roku stacjonował Napoleon Bonaparte. Miał się podobno zachwycić malowniczym krajobrazem jaki występuje w tym miejscu[8].

W 1945 dwór został zniszczony[1] (spalili go żołnierze radzieccy na podstawie tego samego rozkazu, na mocy którego spalone zostało zabytkowe centrum w Gdańsku[9]) i poddany rozbiórce. Współcześnie pozostały i są zamieszkiwane w tym miejscu jedynie dawne zabudowania gospodarskie. Do zespołu dworskiego nawiązuje też obecnie osiedlowa ulica "VII Dwór".

VII Dwór został włączony w granice administracyjne Gdańska w 1926[1].

W 1931 został zbudowany przy ul. Polanki klinkierowy budynek tzw. Sanatorium Leśnego, wg projektu Fritza Högera. Po II wojnie światowej powstał obok gmach Szpitala Marynarki Wojennej[10] [11].

Po II wojnie światowej w VII Dworze powstało osiedle Politechniki Gdańskiej[12]. 21 marca 1959 został położony przy ulicy Rodakowskiego kamień węgielny pod budowę Osiedla Młodych[13]. Spółdzielnia Mieszkaniowa Osiedle Młodych ukończyła budowę osiedla w 1967[12].

W obrębie VII Dworu od przełomu lat 60. i 70. XX wieku znajdował się wyciąg narciarski[14], prowadzący na pobliskie wzgórze morenowe, które nosi nazwę "Lagry". Nazwa ta pochodzi od mieszczącego się tam w latach II wojny światowej obozu jenieckiego Stalag XX B/Z Danzig-Oliva, przeznaczonego głównie dla jeńców radzieckich[15]. Obóz mieścił się na miejscu obecnego osiedla przy ulicy Rodakowskiego i Norblina. Po wojnie ekshumowano stamtąd około 300 szczątków Rosjan, którzy zginęli lub zmarli w obozie[16].

W latach 1984-1990 został zbudowany meczet[17].

Od początku lat 60. XX wieku do roku 1993 na osiedlu znajdował się ustawiony tu jako pomnik samolot Jak-11[18]. Do 24 lipca 2007 na osiedlu znajdował się monumentalny pomnik Janka Krasickiego[19].

Pomniki przyrody[edytuj | edytuj kod]

Na terenie osiedla rośnie 16 pomników przyrody: 8 pojedynczych drzew, 6 grup drzew i 2 głazy narzutowe[20].

 Osobny artykuł: Pomniki przyrody w Gdańsku.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 Jednostki morfogenetyczne Gdańska
  2. Podział administracyjny Gdańska - Gdańsk - oficjalna strona miasta
  3. 7 Szpital Marynarki Wojennej. 7szmw.pl.
  4. Zespół Kształcenia Podstawowego i Gimnazjalnego nr 26 w Gdańsku. zkpig26.appspot.com.
  5. Gdańsk - miasto wielu cmentarzy. przewodnik.trojmiasto.pl, 1 listopada 2010.
  6. DWORY przy POLANKACH. historia-oliwy.trojmiasto.pl.
  7. Lasy Oliwskie. Mapa Turystyczna. Gdańsk: Wydawnictwo Via Mercatorum, 1996. ISBN 83-902628-2-7.
  8. Wędrówki przyrodnicze. Dariusz Podbereski, Marcin S. Wilga. T. 1. Gdańsk: Wydawnictwo Gdańskie, 1995, s. 29. ISBN 83-85843-48-5.
  9. Lasy Oliwskie. Mapa Turystyczna. Gdańsk: Wydawnictwo Via Mercatorum, 1996. ISBN 83-902628-2-7.
  10. Tego na pewno nie wiecie: Dwór zwany "Angielskim". trojmiasto.gazeta.pl, 18 sierpnia 2012.
  11. Przystanek pierwszy. Szpital Marynarki Wojennej, czyli socrealistyczny glamour. trojmiasto.gazeta.pl, 31 sierpnia 2012.
  12. 12,0 12,1 HISTORIA OLIWY
  13. Wydarzyło się w Gdańsku
  14. Piotr Celej "Tych miejsc już nie ma. Mała architektura blokowisk z czasów PRL" [dostęp 15.11.2013]
  15. Cmentarz Centralny "Srebrzysko" Historia. zdiz.gda.pl.
  16. OBOZY PRACY, STALAGI w GDAŃSKU 1939-1945. new.eksploracja.eu.
  17. Historia meczetu. meczetgdansk.pl.
  18. Piotr Celej "Tych miejsc już nie ma. Mała architektura blokowisk z czasów PRL" [dostęp 15.11.2013]
  19. Janek Krasicki z cokołu spadł. trojmiasto.pl, 25 lipca 2007.
  20. Wykaz i mapa lokalizacji pomników przyrody na terenie miasta Gdańska. [dostęp 15-06-2014].