Bolesław Woytowicz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Bolesław Woytowicz
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 5 grudnia 1899
Dunajowce
Pochodzenie polskie
Data i miejsce śmierci 11 lipca 1980
Katowice
Instrumenty fortepian
Gatunki muzyka poważna
Zawód kompozytor, pianista, pedagog
Powiązania Akademia Muzyczna w Katowicach
Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Order Sztandaru Pracy I klasy Order Sztandaru Pracy II klasy Medal 10-lecia Polski Ludowej

Bolesław Woytowicz (ur. 5 grudnia 1899 w Dunajowcach, zm. 11 lipca 1980 w Katowicach)[1][2]polski kompozytor, pianista i pedagog związany m.in. z Państwową Wyższą Szkołą Muzyczną w Katowicach. Brat śpiewaczki Stefanii Woytowicz. Uczeń Witolda Maliszewskiego i Nadii Boulanger. Współtwórca śląskiej szkoły kompozytorów. Nauczyciel Tadeusza Bairda, Witolda Szalonka, Józefa Świdra i Wojciecha Kilara.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Edukacja[edytuj | edytuj kod]

Naukę gry na fortepianie rozpoczął w wieku 14 lat. Zanim rozpoczął karierę muzyczną obronił doktorat z filologii słowiańskiej na uniwersytecie w Kijowie. Studiował także prawo i matematykę w Warszawie. W latach 1920–1924 studiował grę na fortepianie w warszawskiej Wyższej Szkole Muzycznej w klasie Aleksandra Michałowskiego. Na tej samej uczelni studiował kompozycję pod kierunkiem Witolda Maliszewskiego i Felicjana Szopskiego. W latach 1929–1932 studiował kompozycję u Nadii Boulanger w Paryżu[1][2].

Działalność artystyczna[edytuj | edytuj kod]

Od 1924 koncertował jako pianista, zarówno w kraju, jak i za granicą. m.in. we Francji, Czechosłowacji, Austrii, Niemczech, Szwajcarii, Włoszech, w krajach nadbałtyckich, Holandii, Wielkiej Brytanii i Stanach Zjedn. W 1927 wziął udział w I Międzynarodowym Konkursie Pianistycznym im. Fryderyka Chopina, uzyskując w dowód uznania specjalny dyplom. Począwszy od kolejnego konkursu regularnie zasiadał w gronie jego jury[1].

W czasie wojny prowadził w Warszawie kawiarnię Salon Sztuki, w której skupiała się działalność koncertowa i konspiracyjna środowiska muzycznego[3][2]. Urządzał koncerty, pomagając w ten sposób artystom znajdującym się bez środków do życia. W kawiarni występowali m.in. Kazimierz Wiłkomirski, Eugenia Umińska, Irena Dubiska, duet fortepianowy Lutosławskiego i Panufnika, Zbigniew Drzewiecki, Jan Ekier, Ewa Bandrowska-Turska, Adam Didur, recitale dawał też sam Bolesław Woytowicz. Kawiarnia stanowiła jednocześnie miejsce spotkań muzyków prowadzących tajne nauczanie i uczestniczących w akcji oporu, była punktem kolportażu zakazanych ulotek i gazetek, „przechowalnią” dzieł sztuki, a nawet magazynem broni. 1943 Woytowicz został aresztowany przez hitlerowców i osadzony na Pawiaku. Przeżycia z tego okresu opisał w opublikowanych po wojnie wspomnieniach (W okupowanej Warszawie[4]). W powstaniu warszawskim zniszczeniu uległy 22 rękopisy jego utworów, w tym m.in. Koncert fortepianowy, Concertino na ork. i I symfonia[3].

Po wojnie kontynuował działalność koncertową. Występował do 1974, kiedy to postanowił całkowicie oddać się pracy pedagogicznej i komponowaniu. Wielokrotnie był jurorem w renomowanych międzynarodowych konkursach pianistycznych, m.in. w Bolzano, Montrealu, Budapeszcie, Paryżu i Rio de Janeiro[5].

Działalność pedagogiczna[edytuj | edytuj kod]

W 1945 rozpoczął pracę w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Katowicach, gdzie pełnił m.in. funkcję rektora (1946) i dziekana Wydziału Teorii i Kompozycji, kierował też katedrą fortepianu (1962–1963). Od 1963 wykładał także w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Krakowie (1963–1979, do 1969 roku jako kierownik tamtejszej I katedry Fortepianu[6]), a przejściowo również w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Warszawie (1958–1961)[3][7]. Pracę pedagogiczną kontynuował do przejścia na emeryturę w 1975[3].

Działał w Związku Kompozytorów Polskich, będąc wiceprezesem (1951–1954) i kilkakrotnie członkiem zarządu. Był zaangażowany w prace Rady Wyższego Szkolnictwa Artystycznego przy Ministerstwie Kultury i Sztuki, rady programowej wydawnictw na fortepian PWM, Rady Naukowej Towarzystwa im. Fryderyka Chopina, również jako autor ministerialnych programów nauczania w wyższych szkołach muzycznych Zajmował się też pracami edytorskimi, przygotował do wydania szereg utworów fortepianowych, m.in.Ludwiga van Beethovena, Claude’a Debussy’ego, Edvarda Griega, Isaaca Albéniza i Ferenca Liszta[3].

Uczniowie[edytuj | edytuj kod]

w klasie fortepianu[edytuj | edytuj kod]

w klasie kompozycji[edytuj | edytuj kod]

Nagrody i odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Nagrody[edytuj | edytuj kod]

  • Wyróżnienie na pierwszym konkursie chopinowskim (1927)
  • II nagroda na Konkursie Kompozytorskim im. Kronenberga za koncert fortepianowy (1932)
  • Państwowa Nagroda Muzyczna (1937)[8]
  • Nagroda Państwowa – dwukrotnie (1948, 1950)
  • I Nagroda na Festiwalu Muzyki Polskiej – dwukrotnie (1951, 1956)

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Wybrane kompozycje[edytuj | edytuj kod]

(na posadtawie materiałów źródłowych[3][7][5])

  • Dwa Mazurki na fortepian (1928)
  • Wariacje na fortepian (1928)
  • Dwanaście Pieśni na głos z fortepianem (1928–1930)
  • Fantazja na skrzypce i fortepian (1929)
  • Sonata na fortepian (1929)
  • Trzy Tańce na fortepian (1930)
  • Trio na flet, klarnet i fagot (1930)
  • L’enfant va dormir, kołysanka na sopran, flet, fagot i harfę (1930)
  • Oberek na fortepian (1930)
  • Mała Kantata Dziecięca na Pochwałę Bozi i Słońca na 3-głosowy chór dziecięcy a cappella (1931)
  • Kwartet Smyczkowy nr 1 (1932)
  • Koncert Fortepianowy (1932)
  • Suita Koncertowa na orkiestrę (1933)
  • Dwa Tańce Polskie na głos, skrzypce, wiolonczelę i fortepian (1933)
  • Żałobny Poemat „Pamięci Marszałka Piłsudskiego” na wielką orkiestrę symfoniczną (1935)
  • Concertino na małą orkiestrę symfoniczną (1936)
  • Powrót, balet (1937)
  • Symfonia nr 1, 20 wariacji w formie symfonii (1938)
  • Symfonia nr 2 „Warszawska” (1945)
  • Recitativo na skrzypce lub wiolonczelę i organy (1946)
  • Recitativo e arietta na fortepian (1947)
  • Dwanaście Etiud na fortepian (1948)
  • Kantata na Pochwałę Pracy na głosy solowe, chór mieszany i orkiestrę (1948)
  • Sześć Szkiców Symfonicznych na wielką orkiestrę symfoniczną (1949)
  • Nasza Pieśń wersja I na chór mieszany i małą orkiestrę symfoniczną (1950)
  • Nasza Pieśń wersja II na chór mieszany (1950)
  • Nasza Pieśń wersja III na głos i fortepian (1950)
  • Prorok, Kantata na bas, chór żeński, chór męski i orkiestrę symfoniczną (1950)
  • Pokój, wersja I, Pieśń na głos i fortepian (1951)
  • Pokój, wersja II, Pieśń na chór mieszany a cappella (1951)
  • Pokój, wersja III, Pieśń na chór mieszany i fortepian (1951)
  • Sonata na flet i fortepian (1952)
  • Kwartet smyczkowy nr 2 (1953)
  • Trzy Ludowe Pieśni Śląskie na chór mieszany (1955)
  • Lamento wersja I, wokaliza na sopran, klarnet i fortepian (1957)
  • The Great Fugue na kwartet smyczkowy i dwa zespoły smyczkowe (1958)
  • Lamento wersja II, wokaliza na sopran i orkiestrę symfoniczną (1959)
  • Dziesięć Etiud na fortepian (1960)
  • Symfonia nr 3 „Piano Concertante” na fortepian i orkiestrę (1963)
  • Miniatura wersja I na skrzypce i fortepian (1966)
  • Miniatura wersja II na skrzypce, altówkę i wiolonczelę (1966)
  • Mała Sonata na fortepian (1977)
  • De Profundis na głos i organy (1977)

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Bolesławska-Lewandowska 2012 ↓, s. 260.
  2. a b c Thomas 2004 ↓.
  3. a b c d e f Bolesławska-Lewandowska 2012 ↓, s. 261.
  4. Close Get a Copy Find a copy in the library W okupowanej Warszawie (pol.). W: worldcat.org [on-line]. [dostęp 2018-09-07]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-09-07)].
  5. a b Bolesław Woytowicz (pol.). W: Polskie Centrum Informacji Muzycznej [on-line]. [dostęp 2018-09-07]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-09-07)].
  6. Tadeusz Przybylski: Z dziejów nauczania muzyki w Krakowie od średniowiecza do czasów współczesnych. Kraków: Musica Iagellonica, 1994, s. 247. ISBN 83-7099-006-1. OCLC 169875834.
  7. a b Chodkowski 1995 ↓, s. 967.
  8. Państwowa Nagroda Muzyczna. „Gazeta Lwowska”, s. 1, nr 45 z 26 lutego 1937. 
  9. M.P. z 1952 r. Nr 70, poz. 1078.
  10. M.P. z 1955 r. Nr 96, poz. 1298.
  11. M.P. z 1950 r. Nr 6, poz. 58.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Beata Bolesławska-Lewandowska: Woytowicz Bolesław. W: Encyklopedia muzyczna PWM. Elżbieta Dziębowska (red.). Wyd. I. T. 12: W–Ż część biograficzna. Kraków: PWM, 2012, s. 260-263. ISBN 978-83-224-0935-0. (pol.)
  • Adrian Thomas: Woytowicz, Bolesław. W: The New Grove Dictionary of Music and Musicians, vol. W. Oxford University Press, 2004. ISBN 978-0-19-517067-2. (ang.)
  • Encyklopedia muzyki. Andrzej Chodkowski (red.). Warszawa: PWN, 1995. ISBN 83-01-11390-1. (pol.)

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]