Feliks Młynarski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Feliks Młynarski
1932
1932
Data i miejsce urodzenia 20 listopada 1884
Gniewczyna Łańcucka
Data i miejsce śmierci 13 kwietnia 1972
Kraków
Uczelnia Uniwersytet Jagielloński
Odznaczenia
Krzyż Komandorski z Gwiazdą OOP

Feliks Młynarski (ur. 20 listopada 1884 w Gniewczynie Łańcuckiej, zm. 13 kwietnia 1972 w Krakowie) – ekonomista, bankowiec.

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Syn Jana Młynarskiego, nauczyciela i organisty oraz Honoraty z domu Jędrzejowskiej. Używał pseudonimu Jan Brzoza.

Uczęszczał do Wyższego Gimnazjum w Jarosławiu, jednak w wyniku represji władz za zorganizowanie spotkania niepodległościowego był zmuszony zaliczać maturę w innej placówce, w związku z czym egzamin dojrzałości zdał eksternistycznie w Gimnazjum Męskim w Sanoku w 1903, uzyskując notę „z odznaczeniem” (w jego klasie byli m.in. Leopold Dręgiewicz, Józef Ekkert)[1][2]. Następnie ukończył filozofię na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. Był członkiem Ligi Narodowej w latach 1907-1908[3]. Nauczyciel gimnazjalny i działacz polityczny, pod pseudonimem Jan Brzoza brał udział w konspiracji niepodległościowej; w 1911 r. wydał Zagadnienie polityki niepodległości (1911). Członek Organizacji Młodzieży Niepodległościowej „Zarzewie”, Związku Strzeleckiego, Komisji Tymczasowej Skonfederowanych Stronnictw Niepodległościowych i Polskiego Skarbu Wojskowego. Wstąpił do Legionów Polskich, wkrótce potem pracownik Departamentu Wojskowego Naczelnego Komitetu Narodowego. 8 listopada 1914 został wysłany z misją do USA w celu propagowania idei Legionów wśród Polonii amerykańskiej. Był pracownikiem Biura Delegacji do Spraw Szkół Lekarsko-Dentystycznych Tymczasowej Rady Stanu[4].

Od 1921 do 1922 był dyrektorem Urzędu Emigracyjnego. Przyczynił się do przeprowadzenia w 1924 roku reformy walutowej zainicjowanej przez premiera Władysława Grabskiego bez pomocy kapitału obcego. Jako współtwórca Banku Polskiego SA był jego wiceprezesem od września 1924 do września 1929[5]. W 1929 został odznaczony Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski[6]. W latach 1933-1935 pracował w Komitecie Finansowym Ligi Narodów

W czasie II wojny światowej zgodził się z upoważnienia premiera Rządu Rzeczypospolitej na uchodźstwie Władysława Sikorskiego na objęcie stanowiska prezydenta Banku Emisyjnego w Polsce, powołanego przez generalnego gubernatora Generalnego Gubernatorstwa Hansa Franka. Stąd też od nazwiska Młynarskiego, okupacyjne banknoty złotowe były popularnie nazywane "młynarkami".

W 1945 został wybrany czynnym członkiem Polskiej Akademii Umiejętności. W latach 1945-1948 był wykładowcą ekonomii na UJ w Krakowie. Pracował jako dyrektor biblioteki krakowskiej Wyższej Szkoły Ekonomicznej.

Zamieszkiwał przy Placu Matejki 3 w Krakowie[7].

Poglądy polityczne[edytuj | edytuj kod]

Feliks Młynarski, chociaż sympatyk Frontu Morges, proponował nacjokratyzm jako ustrój państwa narodowego. Nacjokratyzm rozumiał on jako nową odmianę solidaryzmu, wychodzącą z zasady chrześcijańskiej miłości bliźniego.

W sprawach gospodarczych uważał (1936), że w kapitalizmie było coraz więcej etatyzmu, a coraz mniej liberalizmu. Postulował oddzielenie liberalizmu od kapitalizmu. Na skutek koncentracji kapitału kurczyła się rola inicjatywy prywatnej, sedna liberalizmu.

Publikacje[edytuj | edytuj kod]

Podmiotowe
  • Zagadnienie polityki niepodległości, 1911
  • Reforma ustroju pieniężnego, 1921
  • Kryzys i reforma walutowa, 1925
  • Powrót Anglii do złotej waluty, 1926
  • Międzynarodowe znaczenie spadku złotego, 1926
  • Złoto i banki biletowe, 1928
  • Gold and Central Banks, 1929
  • The Functioning of the Gold Standard, 1931
  • Funkcjonowanie złotej waluty, 1932
  • Kredyt i pokój drogą wyjścia z kryzysu 1933
  • Człowiek w dziejach. Jednostka-państwo-naród, Warszawa 1936
  • Proporcjonalizm ekonomiczny 1937
  • Totalizm czy demokracja w Polsce, Warszawa 1938
  • Socjologia wobec teorii poznania, 1939
  • Odbudowa gospodarstwa światowego, 1947
  • Pieniądz i gospodarstwo pieniężne, 1947
Przedmiotowe

Przypisy

  1. Kronika. „Gazeta Lwowska”, s. 4, Nr 156 z 1 lipca 1903. 
  2. Absolwenci. 1losanok.pl. [dostęp 2015-07-22].
  3. Stanisław Kozicki, Historia Ligi Narodowej (okres 1887-1907), Londyn 1964, s. 579.
  4. Włodzimierz Suleja, Tymczasowa Rada Stanu, Warszawa 1998, s. 222.
  5. Cecylia Leszczyńska: ZARYS HISTORII POLSKIEJ BANKOWOŚCI CENTRALNEJ. Narodowy Bank Polski, 2010. [dostęp 2014-02-26]. s. 23.
  6. 27 listopada 1929 „za wybitne zasługi na polu pracy państwowej” M.P. z 1929 r. Nr 276, poz. 638
  7. Dwa dni w mieście naszej młodości. Sprawozdanie ze zjazdu koleżeńskiego wychowanków Gimnazjum Męskiego w Sanoku w 70-lecie pierwszej matury w roku 1958. Warszawa: 1960, s. 136.
  8. Feliks Młynarski 1884-1972. gajt.pl. [dostęp 26 lutego 2014].
  9. Feliks Młynarski 1884-1972. pwn.pl. [dostęp 26 lutego 2014].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]