Hideki Tōjō

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Hideki Tōjō
東條 英機
Hideki Tojo.jpg
Data i miejsce urodzenia 30 grudnia 1884
Kōjimachi (Tokio)
Data i miejsce śmierci 23 grudnia 1948
Tokio
Japonia 40. premier Japonii
Okres od 17 października 1941
do 22 lipca 1944
Przynależność polityczna Stowarzyszenie Wspierania Władzy Cesarskiej
Poprzednik Fumimaro Konoe
Następca Kuniaki Koiso
Hideki Tojo signature.svg
Odznaczenia
Wielka Wstęga Orderu Wschodzącego Słońca (Japonia) Złota i Srebrna Gwiazda Orderu Wschodzącego Słońca (Japonia) Order Złotej Kani II klasy (Japonia) Wielka Wstęga Orderu Świętego Skarbu (Japonia) (1888–2003) Złote Promienie ze Wstęgą Orderu Świętego Skarbu (Japonia) (1888–2003) Medal Wojskowy za Wojnę Rosyjsko-Japońską 1904-1905 (Japonia) Medal za I Wojnę Światową (Japonia) Medal Zwycięstwa Medal Wojskowy za Wojnę Chińsko-Japońską 1931-1934 (Japonia) Medal Wojskowy za Wojnę Chińsko-Japońską 1937-1945 (Japonia) Pamiątkowy Medal Wstąpienia na Tron Cesarza Yoshihito (Japonia) Pamiątkowy Medal Wstąpienia na Tron Cesarza Hirohito (Japonia) Pamiątkowy Medal 2600. Rocznicy Powstania Japonii Order Order Pomyślnych Chmur I klasy (Mandżukuo) Order Filarów Państwa I klasy (Mandżukuo) Medal Zasługi Ustanowienia Państwa (Mandżukuo) Pamiątkowy Medal Wzniesienia Świątyni Narodowej (Mandżukuo) Order Zasługi Japońskiego Czerwonego Krzyża Medal Japońskiego Czerwonego Krzyża dla Członka Specjalnego Order Zasługi Czerwonego Krzyża Mandżukuo Order Zasługi Orła Niemieckiego I klasy Order Chula Chom Klao I klasy (Tajlandia) Rycerz Krzyża Wielkiego Orderu Białego Słonia (Tajlandia) Kawaler Krzyża Wielkiego Orderu Świętych Maurycego i Łazarza (Królestwo Włoch) Kawaler Krzyża Wielkiego Orderu Korony Włoch

Hideki Tōjō (jap. 東條 英機 Tōjō Hideki?, ur. 30 grudnia 1884 w Tokio, zm. 23 grudnia 1948 tamże)generał Cesarskiej Armii Japońskiej i polityk, nazywany „Hitlerem Dalekiego Wschodu”. W latach 1941–1944 premier Japonii (w rzeczywistości sprawował władzę dyktatorską). Uznany za zbrodniarza wojennego, skazany na śmierć i stracony. Nosił pseudonim Kamisori Tōjō (jap. カミソリ東條 Tōjō-brzytwa?).

Droga do władzy[edytuj kod]

W 1905 ukończył Cesarską Akademię Wojskową ze stopniem podporucznika. W latach 1919–1922 przebywał w Niemczech i Szwajcarii jako attaché wojskowy. Od 1920 związał się z Toseiha (Ugrupowaniem Kontroli), będącą obok Kōdō-ha (Ugrupowaniem Cesarskiej Drogi) jedną z czołowych frakcji nacjonalistycznych w armii. W latach 1935–1937 był dowódcą Kempeitai, japońskiej żandarmerii wojskowej w Armii Kwantuńskiej, stacjonującej na półwyspie Kwantung, a następnie został jej szefem sztabu. Nie brał czynnego udziału w próbie przewrotu wojskowego zwanego incydentem z 26 lutego 1936. W 1938 otrzymał stanowisko wiceministra wojny. W latach 1940–1941 został mianowany ministrem wojny w drugim gabinecie księcia Fumimaro Konoe. W przeciwieństwie do polityki zagranicznej Konoe, Tōjō opowiadał się za wypowiedzeniem wojny Stanom Zjednoczonym. Był za ścisłym sojuszem z Państwami Osi oraz za wspólnym zwalczaniem międzynarodowego komunizmu.

Premier Japonii[edytuj kod]

Książę Fumimaro Konoe podał się do dymisji 18 października 1941. Cesarz Hirohito mianował tego samego dnia Tōjō na stanowisko premiera. Tōjō stanął na czele rządu, a zarazem pozostał w czynnej służbie wojskowej. Zyskał dzięki temu władzę dyktatorską i dowództwo nad japońskimi siłami zbrojnymi. Był pomysłodawcą ataku na Pearl Harbor, skutkiem czego Japonia przystąpiła do II wojny światowej. Tōjō ponosi odpowiedzialność za dalszą politykę ekspansji oraz za masowe ludobójstwo i zbrodnie wojenne popełniane na terenach Azji oraz Pacyfiku, wskutek których śmierć poniosło 8 milionów ludzi. Wydał m.in. rozkaz bezwzględnego traktowania wziętych do niewoli żołnierzy alianckich oraz mordowania schwytanych lotników, którzy według niego byli zbrodniarzami wojennymi. Popierał prowadzenie dalszych badań w obozach takich jak oddział 731, w których przeprowadzano eksperymenty na ludziach. W związku z niepomyślnym dla Cesarstwa Japonii przebiegiem wojny, ustąpił ze stanowiska premiera 22 lipca 1944.

Tōjō przed Trybunałem Tokijskim[edytuj kod]

Po zakończeniu II wojny światowej próbował popełnić samobójstwo, jednak udało się go uratować i został aresztowany przez aliantów. Został postawiony w 1946 przed Międzynarodowym Trybunałem Wojskowym dla Dalekiego Wschodu w Tokio i oskarżony o udział w zbrodniach wojennych. W 1948 został uznany za winnego i został skazany na karę śmierci przez powieszenie. Egzekucja odbyła się w Tokio 23 grudnia 1948.

Bibliografia[edytuj kod]

  • Encyklopedia PWN
  • Lord Russell of Liverpool, Rycerze bushidō
  • Raymond Lamont-Brown, Kempeitai – japońska tajna policja


Poprzednik
Shigenori Togo
Minister spraw zagranicznych Japonii
1942–1942
Następca
Masayuki Tani