Humbert I

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Humbert I
Humbert I, z Bożej łaski, król Włoch, król Sardynii, Cypru, Jerozolimy, Armenii, książę Sabaudii, hrabia Maurienne, etc.
ilustracja
Umberto I di Savoia.jpg
wizerunek herbu
Król Włoch
Okres panowania od 9 stycznia 1878
do 29 lipca 1900
Poprzednik Wiktor Emanuel II
Następca Wiktor Emanuel III
Dane biograficzne
Dynastia sabaudzka
Data i miejsce urodzenia 14 marca 1844
Turyn
Data i miejsce śmierci 29 lipca 1900
Monza
Ojciec Wiktor Emanuel II
Matka Maria Adelajda Habsburg
Żona Małgorzata Sabaudzka
Dzieci Wiktor Emanuel III
Odznaczenia
Najwyższy Order Zwiastowania Najświętszej Marii Panny (Order Annuncjaty) Order Sabaudzki Wojskowy I Klasy Kawaler Krzyża Wielkiego Orderu Świętych Maurycego i Łazarza (Królestwo Włoch) Kawaler Krzyża Wielkiego Orderu Korony Włoch Wielki Mistrz Sabaudzkiego Orderu Cywilnego Złoty Medal Waleczności Wojskowej (Włochy, 1833–1946) Medal Pamiątkowy za Wojnę o Niepodległość (Włochy) Medal Pamiątkowy Zjednoczenia Włoch Order Złotego Runa (Hiszpania) Order Czarnego Orła (Prusy) Order Podwiązki (Wielka Brytania)

Humbert I, wł. Umberto I, właśc. Umberto Ranieri Carlo Emanuele Giovanni Maria Ferdinando Eugenio di Savoia (ur. 14 marca 1844 w Turynie, zm. 29 lipca 1900 w Monzy) – król Włoch od 1878. Syn Wiktora Emanuela II.

Życie[edytuj | edytuj kod]

Od roku 1858 służył w armii piemonckiej. Jako kapitan uczestniczył w bitwie pod Solferino (1859). Podczas wojny z Austrią (1866) wyróżnił się w przegranej bitwie pod Custozzą, kiedy osłaniał odwrót wojsk włoskich. Po zakończeniu wojny był komendantem Neapolu, a po przyłączeniu Rzymu do Włoch – komendantem wojskowym stolicy (1870).

Po objęciu tronu podejmował starania, by jego państwo dołączyło do grona mocarstw europejskich i kontynuował politykę zbliżenia do Austro-Węgier i Prus. W 1882 roku zawiązał z nimi w Wiedniu trójprzymierze, skierowane głównie przeciw Francji. Podróże po całym państwie i zaangażowanie króla podczas klęsk żywiołowych (powódź w Wenecji i w Weronie w 1882, trzęsienie ziemi w Ischii w 1883, epidemia cholery w Neapolu w 1884 roku), gdy kierował operacjami ratowniczymi i udzielał pomocy finansowej ofiarom, przyniosły mu sporą popularność. Wspólnie z prawicowymi rządami zainicjował i wspierał podbój kolonialny w Afryce. Wówczas jego sława zaczęła się zmniejszać. Klęska w bitwie pod Aduą w Etiopii (1896) zaostrzyła sytuacje polityczne i konflikty społeczne w kraju. Pogłębiający się kryzys ekonomiczny wywołał falę demonstracji. Poparta przez władcę masakra w Mediolanie (1898) spowodowała wzrost nastrojów opozycyjnych, co skłoniło go do nieudanej próby umocnienia władzy monarszej z pominięciem parlamentu, którą podjął w latach 1899–1900.

W roku 1878 Humbert I został zaatakowany nożem przez anarchistę Giovanniego Passannantego. Kolejny zamach w 1900 roku był udany – monarcha został zastrzelony przez innego anarchistę, Gaetana Bresciego.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Małgorzata Hertmanowicz-Brzoza, Kamil Stepan: Słownik władców świata. Kraków: Wydawnictwo Zielona Sowa, 2005, s. 293. ISBN 83-7435-077-6.
Poprzednik
Wiktor Emanuel II
Król Włoch
1878–1900
Następca
Wiktor Emanuel III
Poprzednik
nowy tytuł
Książę Piemontu
1844–1900
Następca
Humbert II