Mieczysław Orłowicz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Mieczysław Orłowicz
Ilustracja
Mieczysław Orłowicz na Koskowej Górze w Beskidzie Średnim
Data i miejsce urodzenia 17 grudnia 1881
Komarno
Data i miejsce śmierci 4 października 1959
Warszawa
Narodowość  Polska
Tytuł naukowy doktor
Edukacja Kolegium Jezuickie w Chyrowie
Alma Mater Uniwersytet Lwowski
Mieczysław Orłowicz signature (1936)b.jpg
Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski
Przodownik pracy
Nagrobek Mieczysława Orłowicza
Tablica pamiątkowa na wieży widokowej na Chełmcu

Mieczysław Orłowicz (ur. 17 grudnia 1881 w Komarnie, zm. 4 października 1959 w Warszawie) – polski doktor prawa, z zamiłowania krajoznawca i popularyzator turystyki, urzędnik ministerialny II Rzeczypospolitej i Polski Ludowej.

Życiorys[edytuj]

W związku z pracą ojca, który był notariuszem, rodzina Orłowiczów często zmieniała miejsce zamieszkania, przenosząc się kolejno do Dębicy, Jarosławia, Sambora i Rymanowa. Znaczną część swojego dzieciństwa Mieczysław spędził w miasteczku Pruchnik niedaleko Jarosławia, u swojego dziadka Jana Krasickiego. Uczęszczał do gimnazjów w Jarosławiu, Samborze i do kolegium jezuickiego w Chyrowie. Podczas pobytu rodziny Orłowiczów w Rymanowie (1895–1904) młody Mieczysław rokrocznie przyjeżdżał tam na wakacje. Na ten okres przypadły jego pierwsze spotkania z mapami (austriackie mapy wojskowe w skali 1:75 000) i przewodnikami turystycznymi („Przewodnik po austriackich kolejach państwowych”)[1], z którymi planował pierwsze samodzielne wycieczki górskie i bliższe podróże krajoznawcze. Młody Orłowicz przejawiał szczególne zainteresowanie geografią, historią, architekturą i etnografią okolic, w których aktualnie przebywał.

Absolwent Uniwersytetu Lwowskiego (ukończył prawo i historię sztuki). Był współzałożycielem Akademickiego Klubu Turystycznego we Lwowie (1906), oraz organizował pierwszy Komitet Olimpijski w Polsce. Był autorem ponad stu przewodników turystycznych. Orłowicz propagował także turystykę w Bieszczadach Wschodnich, na terenach wschodnich II RP, zaprojektował też przebieg wschodniej części Głównego Szlaku Beskidzkiego. W uznaniu zasług jego imieniem nazwano przełęcz w Bieszczadach Zachodnich (przełęcz M. Orłowicza) i Główny Szlak Sudecki.

Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości został urzędnikiem ministerialnym: od czerwca 1919 do 1932 sprawował stanowisko kierownika Samodzielnego Referatu dla Spraw Turystyki w Departamencie Ogólnym Ministerstwa Robót Publicznych (od 1925 Departament Drogowy MRP), a od 1932 do 1939 w randze radcy był kierownikiem referatu w Wydziale Turystyki Ministerstwa Komunikacji i pełnił to stanowisko pełnił także po zakończeniu II wojnie światowej w pierwszych latach Polski Ludowej od 1945 do 1952.

Wydany we Lwowie w 1923 Ilustrowany przewodnik po Mazurach Pruskich i Warmii był wznowiony w 1991 w ramach Biblioteki Borussii – seria wydawnicza Wspólnoty Kulturowej Borussii w Olsztynie.Jak napisał wcześniej o pierwszym wydaniu przewodnika Tadeusz Oracki, autor biografii Orłowicza: „Wymieniony przewodnik wobec braku odpowiedniego syntetycznego opracowania dziejów Warmii i Mazur, był przez wiele lat namiastką popularnej encyklopedii poświęconej tym regionom”. Opracowanie wznowionego wydania przez Grzegorza Jasińskiego, Andrzeja Rzempołucha i Roberta Trabę sprawiło, że przewodnik ten taką podręczną encyklopedią pozostaje.

Został pochowany w Alei Zasłużonych na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie

Wybrana twórczość[edytuj]

  • Ilustrowany przewodnik po Przemyślu i okolicy (Przemyśl 1917)
  • Ilustrowany przewodnik po Galicji, Bukowinie, Spiszu, Orawie i Śląsku Cieszyńskim (Lwów 1919)
  • Jarosław. Jego przeszłość i zabytki (Lwów, Warszawa 1921)
  • Ilustrowany przewodnik po Spiszu, Orawie, Liptowie i Czadeckiem (Lwów 1921)
  • Ilustrowany przewodnik po Mazurach Pruskich i Warmii (Lwów 1923)
  • Ilustrowany przewodnik po województwie pomorskiem (Lwów 1924)
  • Ilustrowany przewodnik po Gdańsku wraz z terytorjum Wolnego Miasta (Warszawa 1928)
  • Moje wspomnienia turystyczne (wybór i opracowanie: Ferens Wanda, przedmowa: Wroczyński Ryszard; wyd. Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław – Warszawa – Kraków 1970)
  • Ilustrowany przewodnik po Wołyniu (Łuck 1929)

Odznaczenia i ordery[edytuj]

Przypisy

  1. Przewodnik liczył 33 tomy, wydane w jęz. niemieckim; Galicję obejmowały tomy nr 28–32, wydane również w języku polskim.
  2. M.P. z 1929 r. Nr 274, poz. 630
  3. M.P. z 1952 r. Nr 97, poz. 1500

Bibliografia[edytuj]

Linki zewnętrzne[edytuj]