Varius Manx

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Varius Manx
Ilustracja
Varius Manx (2012)
Rok założenia 1989
Pochodzenie Polska, Łódź
Gatunek pop, pop-rock, chanson, soft rock
Aktywność 1990–1998, 2000–2006, od 2010
Wydawnictwo muzyczne Zic Zac, PolyGram Polska, Pomaton EMI, Sony Music Entertainment Poland
Skład
Kasia Stankiewicz (1996–2000, od 2015)
Robert Janson (od 1989)
Paweł Marciniak (od 1989)
Michał Marciniak (od 1989)
Sławomir Romanowski (od 1991)
Byli członkowie
Anita Lipnicka (1993–1995)
Robert Amirian (1991–1993)
Rafał Kokot (1995–1998)
Jakub Raczyński (2001–2005)
Marcin Jędrych (1996–2005)
Monika Kuszyńska (2000–2010)
Anna Józefina Lubieniecka (2010–2013)
Edyta Kuczyńska (2013–2015)
Współpracownicy
Michał Kobojek (2001, od 2005)
Strona internetowa

Varius Manxpolski zespół muzyczny założony w 1989 w Łodzi przez Roberta Jansona oraz braci Michała i Pawła Marciniaków.

Historia zespołu[edytuj | edytuj kod]

1989–1993: Instrumentalne początki[edytuj | edytuj kod]

Zespół został założony pod koniec 1989 z inicjatywy członków łódzkiej grupy muzycznej Skewer: Roberta Jansona oraz braci Michała i Pawła Marciniaków. W marcu 1990, przy współpracy z Piotrem Sobczakiem i Tomaszem Ziółkiewiczem, powstała instrumentalna płyta pt. The Beginning, wydana dopiero rok później przez wytwórnię Polskie Nagrania. Album charakteryzują gatunki muzyczne, takie jak muzyka ilustracyjna, jazz czy ambient[1][2]. W 1991 do zespołu dołączyli: Sławomir Romanowski – perkusista oraz śpiewający gitarzysta, Robert Amirian. W 1992 rozpoczęli prace nad nagrywaniem drugiego albumu pt. The New Shape, który został wydany w kwietniu 1993 dzięki wytwórni fonograficznej SPV Poland. W przeciwieństwie do pierwszego albumu, płyta została wzbogacona o partie wokalne, nagrane głównie przez Jansona. Wokalnie na płycie udzielił się również Amirian, a do chórków w utworze „Memphis” gościnnie zaproszono Edytę Bartosiewicz[3]. Oba pierwsze albumy nie odniosły sukcesu komercyjnego.

1993–1995: Wokal Lipnickiej i fala sukcesów komercyjnych[edytuj | edytuj kod]

Na przełomie listopada i grudnia 1993 do składu zespołu dołączyła Anita Lipnicka, z którą muzycy nagrali materiał na trzecią płytę studyjną. Na początku 1994 podpisali kontrakt z wytwórnią Zic Zac, a w marcu do rozgłośni radiowych trafił utwór „Zanim zrozumiesz”. Singiel odniósł wielki sukces komercyjny, trafiając na szczyty wielu krajowych list przebojów (m. in. plebiscyt Muzycznej Jedynki), co zapewniło zespołowi ogromną sławę i wielu miłośników. W kwietniu do sprzedaży trafiła kaseta, natomiast w czerwcu płyta kompaktowa pt. Emu[4]. Zespół odbył w tym czasie dwa koncerty promocyjne, na dziedzińcu Starej Dziekanki w Warszawie oraz w łódzkim klubie Cytryna[5]. Latem wydali singiel „Tokyo”. W sierpniu na 31. festiwalu w Sopocie otrzymali nagrodę Grand Prix oraz nagrodę dziennikarzy za przebój „Zanim zrozumiesz”. We wrześniu liczba sprzedanych egzemplarzy albumu Emu przekroczyła 100 000 płyt. W październiku wzięli gościnnie udział w festiwalu Antena Polska w Koszalinie oraz wystąpili podczas największych w Polsce targów muzycznych Intermedia '94. 15 października 1994 rozpoczęli trasę koncertową wraz z zespołem De Mono, która obejmowała występy w 12 największych miastach w Polsce. Trwała ona do listopada i zakończyła się koncertem w warszawskiej Sali Kongresowej, na którym otrzymała złotą płytę za ok. 200 tys. sprzedanych egzemplarzy albumu. Został również zrealizowany przez TVP1 film o zespole. Pod koniec 1994 uplasowali się w czołówkach licznych podsumowań list przebojów, zdobywając przy tym kilka prestiżowych wyróżnień (np. Indywidualność roku, Nadzieja roku, itp.) przyznawanych przez słuchaczy radiowych, czytelników pism muzycznych (m.in. Bravo, Popcorn, Sukces, Tylko Rock) i dziennikarzy. Anita Lipnicka została uznana przez wiele pism za największy talent i odkrycie 1994, a „Piosenka księżycowa”, trzeci singiel promujący album Emu, zajęła pierwsze miejsce w plebiscycie Muzycznej Jedynki.

Anita Lipnicka, wokalistka zespołu w latach 1993–1995 (2005)

Na początku 1995 wydali utwór „Mój przyjaciel”, promujący jedną ze składanek Radia Zet. W marcu otrzymali platynową płytę, w wyniku przekroczenia sprzedaży 270 tys. egzemplarzy. Kilka miesięcy później, podczas gali rozdania nagród muzycznych Fryderyki 1994, odebrali za utwór „Zanim zrozumiesz” nagrody w kategoriach: Piosenka roku i Najlepszy teledysk. 24 kwietnia 1995 wydali album pt. Elf[6]. Materiał na płytę był nagrywany z nowym członkiem zespołu, saksofonistą Rafałem Kokotem, natomiast gościnnie w chórkach pojawiło się żeńskie trio wokalne, De Su. Premierze albumu towarzyszyło ogromne zainteresowanie mediów i publiczności, a w dniu wydania płyta przekroczyła liczbę 120 tys. sprzedanych egzemplarzy. Pierwszym utworem promującym wydawnictwo był utwór „Zabij mnie[7], wydany na singlu wraz z utworem „Pocałuj noc”. Album promowały również utwory: „Oszukam czas”, „Zamigotał świat” oraz „Wstyd”. Kilka tygodni później, ukazała się również ścieżka dźwiękowa do filmu Młode wilki w reżyserii Jarosława Żamojdy[8], która składa się w większości z kompozycji Roberta Jansona i utworów z albumu Elf. Wydawnictwo promowane m.in. przez utwór „Wolne ptaki”. W sierpniu pojawili się na festiwalu w Sopocie, gdzie za album Elf odebrali platynową płytę. Jesienią wyruszyli w trasę koncertową promującą płytę, której łączna suma sprzedanych kopii ostatecznie wyniosła ponad pół miliona egzemplarzy.

1995–1998: Nowy wokal i zawieszenie działalności zespołu[edytuj | edytuj kod]

Robert Janson, założyciel zespołu (2012)

Pod koniec 1995 Lipnicka odeszła z zespołu, by rozpocząć karierę solową. Ostatni wspólny koncert zagrali 15 grudnia w klubie Tango. Nową wokalistką Varius Manx została wówczas 18-letnia Katarzyna Stankiewicz, zwyciężczyni programu Szansa na sukces. Wiosną 1996 wydali pierwszy singiel z nową wokalistką, „Orła cień”, który stał się wielkim przebojem. W międzyczasie, podczas rozdania nagród Fryderyki 1995, otrzymali nagrody w kategoriach: Zespół roku, Album roku (Elf), natomiast Janson otrzymał miano Kompozytora roku. 21 czerwca wydali piąty album studyjny pt. Ego[9], który promowali singlami „Orła cień”[10], „Ten sen[11] i „Dom – gdzieś blisko mnie”. Płyta uzyskała wynik ponad 500 tys. sprzedanych egzemplarzy.

W 1997 Janson przygotował oficjalną ścieżkę dźwiękową do filmu Nocne graffiti w reżyserii Macieja Dutkiewicza[12]. 8 września wydali kolejny album studyjny pt. End[13], który osiągnął wynik ponad 130 tys. sprzedanych kopii. Krążek promowali sinlami „Pilnujcie marzeń[14], „Najmniejsze państwo świata[15] i „Kiedy mnie malujesz[16].

W kolejnych latach członkowie zespołu pracowali nad solowymi projektami; w 1997 na rynku ukazała się debiutancka płyta solowa Jansona pt. Trzeci wymiar[17], a dwa lata później – album pt. Nowy świat[18]. W tym samym roku premierę miała także pierwsza solowa płyta Stankiewicz, zatytułowana po prostu Kasia Stankiewicz[19] oraz album pt. Emphasis, nagrany przez pozostałych muzyków zespołu pod szyldem Sigma.

2000–2005: Powrót, jubileusz 10-lecia i spadek popularności[edytuj | edytuj kod]

W marcu 2000 muzycy powrócili do wspólnego grania, jednak już bez saksofonisty Rafała Kokota, który opuścił zespół. Wydali pierwszy album kompilacyjny pt. Najlepsze z dobrych, na której umieścili najpopularniejsze piosenki w dorobku oraz cztery premierowe utwory[20]. Wydawnictwo promowali singlami „Teraz i tu” i „Wolni w niewoli”, który jednocześnie promował film fabularny pt. Pierwszy milion w reżyserii Waldemara Dzikiego. Kilka miesięcy później Stankiewicz opuściła zespół, a jej miejsce zajęła Monika Kuszyńska. Wraz z nową wokalistką, grupa rozpoczęła pracę nad kolejnym albumem pt. Eta[21], który ukazał się wiosną 2001. Album promowali singlami „Maj[22] i „Jestem Twoją Afryką[23]. Zostali wyróżnieni brylantową płytą za największą liczbę złotych i platynowych płyt.

Monika Kuszyńska, wokalistka zespołu w latach 2000–2010 (2012)

W lipcu 2002 zdobyli pierwszą nagrodę na Festiwalu Piosenki Krajów Nadbałtyckich organizowanym w Karlshamn za utwór „Moje Eldorado[24], który zapowiadał ich kolejną płytę pt. Eno[25]. Album promowali także singlami „Jest w nim[26] i „Znów być kochaną[27].

W styczniu 2003 wzięli udział z utworem „Sonny[28] w krajowych eliminacjach do 48. Konkursu Piosenki Eurowizji[29]. Wcześniej wyruszyli w krótką trasę koncertową promującą ich konkursową propozycję[30]. Nagrali również „Kilka sekund”, polskojęzyczny cover zagranicznego przeboju „7 Seconds” autorstwa Youssou N’Dour i Neneh Cherry, który znalazł się na składance płytowej radia RMF FM pt. RMF FM – Moja i Twoja Muzyka. Tekst do polskiej wersji utworu został napisany przez Andrzeja Ignatowskiego. Pod koniec roku nagrali utwór „Ja z nim, Ty z nią”, który znalazł się na składance Polskiego Radia pt. Święta, święta. 31 maja 2004 wydali kolejny album studyjny pt. Emi[31]. Na albumie znalazły się m.in. single „Sonny”, „Pamiętaj mnie[32] i „Stay in My Heart”, nagrany z raperem Ernestem „Redem” Ivandą[33]. Również w 2004 zagrali recital w Opolu z okazji 15-lecia istnienia[34]. W maju 2005 wydali singiel „Bezimienna”, który znalazł się na koncercie „Premier” podczas 42. KFPP w Opolu.

2006: Symfoniczny album i wypadek pod Miliczem[edytuj | edytuj kod]

8 kwietnia 2006 w Muzycznym Studiu Polskiego Radia im. Agnieszki Osieckiej zagrali koncert, na którym wykonali swoje największe przeboje w symfonicznych aranżacjach. Występ odbył się z udziałem orkiestry smyczkowej pod kierownictwem Marcina Wolniewskiego. Fragmenty koncertu zostały zarejestrowane i wydane na płycie pt. Varius Manx Symfonicznie. Tyle siły mam. Album uzupełniały trzy premierowe nagrania studyjne: „Tyle siły mam”, „Bezimienna” i „Carry”. Również w 2006 nagrali utwór pt. „Piłka w grze”, który znalazł się na składance Hit na Mundial 2006.

28 maja 2006 zespół uległ wypadkowi drogowemu pod Miliczem (woj. dolnośląskie). Samochód, który prowadził Janson, wypadł na zakręcie z drogi i uderzył w drzewo. Poszkodowani odnieśli poważne obrażenia wewnętrzne i zewnętrzne. Ludzi z wraku wyciągnięto dopiero po rozcięciu karoserii. Najbardziej poszkodowana została Monika Kuszyńska, która z urazem kręgosłupa trafiła na oddział neurochirurgii szpitala wojskowego we Wrocławiu. Janson miał złamany prawy bark, złamane żebra i stłuczone płuco. Kolejny z poszkodowanych, Michał Marciniak, miał złamany obojczyk. Z wypadku bez większych obrażeń wyszedł realizator dźwięku zespołu[35].

2010–2013: Powrót z czwartą wokalistką i nowy album[edytuj | edytuj kod]

Anna Józefina Lubieniecka, wokalistka zespołu w latach 2010–13 (2011)

W lutym 2010 Kuszyńska oficjalnie zakończyła współpracę z Varius Manx, aby skupić się na karierze solowej. Jej miejsce zajęła Anna Józefina Lubieniecka, która po raz pierwszy wystąpiła z zespołem 27 lutego na gali urodzinowej radia RMF FM[36]. W 2011 wydali album studyjny pt. Eli[37].

2013–2015: Nowoczesne brzmienia[edytuj | edytuj kod]

W czerwcu 2013 wokalistką zespołu została Edyta Kuczyńska występująca pod pseudonimem Edi Ann. Zaśpiewała „Bardzo kochać chcemy” wykorzystany w ścieżce dźwiękowej filmu Wojna żeńsko-męska. W tym samym roku wzięli udział w koncercie SuperPremiery podczas 50. KFPP w Opolu z utworem „Mamy teraz siebie”[38]. W 2014 wystąpili w akcji Radia RMF FM „Ja Cię Kręcę” z okazji 25-lecia stacji, nagrywając razem z Kacprem Gołdą (zwycięzca wybrany przez zespół) nową wersję utworu Toto „Africa”. W kolejnych miesiącach wydali single: „Wierzę w miłość”, „Cudowne dni” i „Spokój”.

Od 2015: Obchody 25-lecia istnienia zespołu[edytuj | edytuj kod]

W 2016 wraz z Katarzyną Stankiewicz, byłą wokalistką zespołu, wyruszyli w ogólnopolską, jubileuszową trasę koncertową z okazji 25-lecia istnienia[39]. Ich pierwszy występ miał miejsce 31 grudnia 2015 podczas koncertu sylwestrowego TVP2 we Wrocławiu, podczas którego zaprezentowali „Orła cień”, „Ruchome piaski” oraz „Set Fire to the Rain” z repertuaru Adele[40]. Pierwszy oficjalny koncert rozpoczynający jubileuszową trasę koncertową zagrali 9 kwietnia we Wrocławiu[41]. Kilka dni później zaprezentowali premierowy singiel „Ameryka”, zaśpiewany przez Stankiewicz[42]. W czerwcu pojawili się na 53. KFPP w Opolu, gdzie zostali ciepło powitany przez publiczność. Wystąpili w kilku koncertach, a za utwór „Ameryka” odebrali nagrodę SuperPremiery[43]. 21 lipca 2016 nagrali koncert w Studiu Koncertowym Polskiego Radia im. Witolda Lutosławskiego, który został zarejestrowany i wydany na albumie pt. 25 Live, który ukazał się 21 października 2016[44]. Album promowali singlem „Piątek”[45]. 10 czerwca 2017 w programie Pytanie na śniadanie zaprezentowali premierowo utwór „Biegnij”, który powstał w dwóch wersjach językowych: polskiej i angielskiej (jako „Run”). Piosenka została oficjalnym hymnem promującym Światowe Igrzyska Sportowe The World Games 2017, odbywające się w dniach 20-30 lipca we Wrocławiu.

13 kwietnia 2018 wydali z Kasią Stankiewicz wspólny album studyjnyn pt. Ent. Niedługo później ruszyli w trasę koncertową, rozpoczynając ją 23 kwietnia 2018 koncertem w Teatrze Palladium.

Muzycy[edytuj | edytuj kod]

Obecny skład zespołu[edytuj | edytuj kod]

Współpracownicy[edytuj | edytuj kod]

Byli członkowie i współpracownicy[edytuj | edytuj kod]

Dyskografia[edytuj | edytuj kod]

Albumy studyjne[edytuj | edytuj kod]

Rok Dane dot. albumu Najwyższa pozycja na liście Certyfikat
POL
[48]
1991 The Beginning
  • Data: 5 marca 1990 – powstanie albumu[49][50];
    1991 – oficjalne wydanie[5]
  • Wydawca: SPV Poland
1993 The New Shape
  • Data: 3 maja 1993[49][51]
  • Wydawca: SPV Poland
1994 Emu
  • Data: kwiecień 1994 (kaseta)/
    6 czerwca 1994 (płyta)[49][52]
  • Wydawca: Zic Zac
1995 Elf
  • Data: 24 kwietnia 1995[54]
  • Wydawca: Zic Zac
  • POL: 5× platynowa płyta[53]
1996 Ego
  • Data: 21 czerwca 1996[55]
  • Wydawca: Zic Zac
  • POL: 2× platynowa płyta[53]
1997 End
  • Data: 8 września 1997[55]
  • Wydawca: Zic Zac
  • POL: platynowa płyta[53]
2001 Eta
  • Data: 27 sierpnia 2001[56]
  • Wydawca: Pomaton
13
2002 Eno
  • Data: 21 września 2002[57]
  • Wydawca: Pomaton EMI
15
2004 Emi
  • Data: 31 maja 2004[58]
  • Wydawca: Pomaton EMI
2011 Eli
  • Data: 21 marca 2011[59]
  • Wydawca: Sony Music
7
2018 Ent
  • Data: 13 kwietnia 2018
  • Wydawca: Agora
2
  • POL: złota płyta[60]
„–” oznacza, że album nie był notowany na danej liście.

Albumy koncertowe[edytuj | edytuj kod]

Rok Dane dot. albumu Najwyższa pozycja na liście
POL
[61]
2016 25 Live 5

Kompilacje[edytuj | edytuj kod]

Rok Dane dot. albumu
2000 Najlepsze z dobrych
  • Data: 2000[62]
  • Wydawca: Zic Zac
2006 Varius Manx Symfonicznie. Tyle siły mam
  • Data: 20 listopada 2006[63]
  • Wydawca: Polskie Radio

Ścieżki dźwiękowe[edytuj | edytuj kod]

Rok Dane dot. albumu Certyfikat
1995 Młode wilki
  • Data: 1995
  • Wydawca: EMI Music Poland
  • POL: platynowa płyta[53]
1997 Nocne graffiti
  • Data: 1997
  • Wydawca: PolyGram Polska

Single[edytuj | edytuj kod]

Rok Tytuł Najwyższe pozycje na listach Certyfikat Sprzedaż Album
POL
[65]
LP3
[66]
SLiP
[67]
WiR
[68]
RMF
[69]
1993 „Dream Time Song” 30 The New Shape
„Blind Fate” 16
1994 Zanim zrozumiesz 1 5 Emu
„Tokyo” 4
Piosenka księżycowa 1 6
1995 „Mój przyjaciel” 5 2
Zabij mnie 1 1 Elf
„Pocałuj noc” 1 1
„Wolne ptaki” 2
„Oszukam czas” 5 5
„Zamigotał świat” 9 24
„Wstyd” 11
1996 Orła cień 1 1 Ego
Ten sen 16 6
„Mówią mi” 13 21 1
1997 „Dom – gdzieś blisko mnie” 33 32 2
Ruchome piaski 5 4 2 Nocne graffiti
„Kiedy mnie malujesz” 12 30 1 End
„Najmniejsze państwo świata” 22
„Pilnujcie marzeń”
2000 „Teraz i tu” 61 2 Najlepsze z dobrych
„Wolni w niewoli” 34 23 5
2001 Maj 42 30 8 Eta
„Jestem Twoją Afryką” 44 2 13
„Jestem Tobą” 53 12
2002 Moje Eldorado 2 3 Eno
„Jest w nim” 28 3 5
2003 „Znów być kochaną” 13
„Kilka sekund” 66 2 RMF FM – Moja I Twoja Muzyka
Sonny 67 6 Emi
2004 „Pamiętaj mnie” 3
„Stay In My Heart” (gościnnie: Red)
„Carry” Varius Manx Symfonicznie. Tyle siły mam
2005 „Bezimienna” 42 11 1
2006 „Tyle siły mam” 21 3
2011 „Przebudzenie” 4 1 1 Eli
„Tak to ja” 6 2 7
„Jednym ruchem serca” 2
„Hej, ludzie, idą święta” 41 22 2
2013 „Mamy teraz siebie” 1
2014 Wierzę w miłość 15 5 2 2
„Cudowne dni” 22 2 4
2015 „Spokój” 50 1
2016 „Ameryka” 37 4 25 Live
Piątek 15 50 13 4 6
2017 „Biegnij” 44 1 Ent
2018 „Mgła nad Warszawą” 32 43 36 2
„Kot bez ogona” 16 24 4 6 2
„Przed epoką wstydu” 15 42 12 3 1
„Księżyc się zmęczył” 31
2019 „Śliwkowy deszcz” 46 4
„–” oznacza, że singel nie był notowany na danej liście.

Inne notowane utwory[edytuj | edytuj kod]

Rok Tytuł Najwyższa pozycja na liście Album
WiR
[68]
1996 „Brak słów” 8 Ego

Teledyski[edytuj | edytuj kod]

Rok Tytuł Reżyseria Album Źródło
1993 „Blind Fate” The New Shape [72]
„Distant Heartbeat”
„Say Me Today” [73]
1994 „Zanim zrozumiesz” Janusz Kołodrubiec Emu [74]
„Tokyo” [75]
„Piosenka księżycowa” Bolesław Pawica [76]
„The Gardeners” [77]
„This Kind Of Days” [78]
„In Spite Of All” [79]
1995 „Mój przyjaciel” [80]
„Zabij mnie” Jerzy Krysiak Elf [81]
„Pocałuj noc” [82]
„Zamigotał świat” [83]
„Deadpans parade” [84]
„Wstyd” [85]
1996 „Orła cień” Janusz Kołodrubiec Ego [86]
„Ten sen” Janusz Kołodrubiec [87]
„Mówią mi” Bartłomiej Maj [88]
1997 Ruchome piaski Nocne graffiti [89]
„Kiedy mnie malujesz” Janusz Kołodrubiec End [90]
„Najmniejsze państwo świata” [91]
„Czy tak chcesz” [92]
2000 „Teraz i tu” Najlepsze z dobrych [93]
„Wolni w niewoli” [94]
2001 „Jestem Twoją Afryką” Eta [95]
„Jestem Tobą” [96]
2002 „Moje Eldorado” Eno [97]
„Jest w nim” [98]
2003 „Kilka sekund” RMF FM – Moja i Twoja Muzyka [99]
„Sonny” Emi [100]
2004 „Pamiętaj mnie” [101]
„Stay in my heart” [98]
2005 „Bezimienna” Varius Manx Symfonicznie. Tyle siły mam [102]
2006 „Tyle siły mam” [103]
2011 „Przebudzenie” Eli [104]
„Jednym ruchem serca” [105]
2013 „Mamy teraz siebie” [106]
2014 „Wierzę w miłość” Adam Romanowski [107]
„Cudowne dni” Mikołaj Kaczorowski [108]
2016 „Ameryka” Michał Pańszczyk 25 Live [109]
„Piątek” [110]
2017 „Biegnij” Ent [111]
2018 „Breath”
„Kot bez ogona”
„Księżyc się zmęczył” Michał Pańszczyk

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Varius Manx – The Beginning (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  2. Varius Manx – The Beginning (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  3. Varius Manx – The New Shape (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  4. Varius Manx – Emu (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  5. a b Amirian i inni, Do ciebie, Warszawa: "Ad Oculos", 1996, ISBN 83-901534-8-3, OCLC 830285512.
  6. Varius Manx – Elf (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  7. Varius Manx – Zabij Mnie / Do Ciebie (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  8. Various – Muzyka Z Filmu Młode Wilki (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  9. Varius Manx – Ego (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  10. Varius Manx – Orła Cień (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  11. Varius Manx – Ten Sen (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  12. Grzegorz Kszczotek: RECENZJA: Robert Janson "Nocne Graffiti" (pol.). W: Teraz Rock [on-line]. www.terazrock.pl. [dostęp 2015-05-06].
  13. Varius Manx – End (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  14. Varius Manx – Pilnujcie Marzeń (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  15. Varius Manx – Najmniejsze Państwo Świata (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  16. Varius Manx – Kiedy Mnie Malujesz (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  17. Robert Janson – Trzeci wymiar (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  18. Robert Janson – Nowy Świat (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  19. Kasia Stankiewicz* – Kasia Stankiewicz (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  20. Varius Manx – Najlepsze Z Dobrych (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  21. Varius Manx – Eta (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  22. Varius Manx – Maj (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  23. Varius Manx – Jestem Twoją Afryką (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  24. Varius Manx – Moje Eldorado (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  25. Varius Manx – Eno (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  26. Varius Manx – Jest W Nim (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  27. Varius Manx – Znów Być Kochaną (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  28. Varius Manx – Sonny (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  29. Eurowizja 2003 – kandydaci TVP (pol.). W: Wirtualne Media [on-line]. wirtualnemedia.pl, 2002-11-21. [dostęp 2015-05-07].
  30. Varius Manx: koncerty i plebiscyt (pol.). W: Wirtualna Polska [on-line]. www.muzyka.wp.pl, 2002-11-27. [dostęp 2015-05-08].
  31. Varius Manx – Emi (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  32. Varius Manx – Pamiętaj Mnie (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  33. Varius Manx Feat. Red (9) – Stay In My Heart (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  34. Opole 2004: Zespół Varius Manx odcisnął dłonie w Alei Gwiazd (pol.). W: Wirtualna Polska [on-line]. www.wiadomosci.wp.pl, 2004-05-28. [dostęp 2015-05-07].
  35. Muzycy zespołu Varius Manx w ciężkim stanie. wiadomosci.wp.pl. [dostęp 2011-01-02].
  36. Kielczanka solistką Varius Manx. gazeta.pl, 2010-02-28. [dostęp 2010-02-28].
  37. Varius Manx – Eli (ang.). www.discogs.com. [dostęp 2015-05-06].
  38. Varius Manx potwierdza: Mamy teraz siebie (pol.). W: Interia.pl [on-line]. www.muzyka.interia.pl, 2013-06-04. [dostęp 2015-05-07].
  39. Jubileuszowa trasa Varius Manx z Kasią Stankiewicz (pol.). W: WP Gwiazdy [on-line]. gwiazdy.wp.pl, 2015-11-27. [dostęp 2015-12-25].
  40. „Mam te piosenki wkodowane w organizm”. Sylwester z Dwójką i 25-lecie zespołu Varius Manx (pol.). wroclaw.tvp.pl. [dostęp 2016-01-14].
  41. Varius Manx na pierwszych koncertach trasy z okazji 25-lecia (pol.). W: Onet.pl [on-line]. muzyka.onet.pl, 2016-04-12. [dostęp 2016-06-12].
  42. Varius Manx i Kasia Stankiewicz "Ameryka": premiera już dziś w RMF FM! (pol.). W: RMF FM [on-line]. www.rmf.fm, 2016-04-14. [dostęp 2016-06-12].
  43. Festiwal w Opolu 2016: Mesajah z SuperPremierą, Varius Manx z workiem nagród (pol.). W: Interia.pl [on-line]. muzyka.interia.pl, 2016-06-04. [dostęp 2016-06-06].
  44. Varius Manx & Kasia Stankiewicz i goście na płycie "25 Live" (pol.). W: Onet.pl [on-line]. muzyka.onet.pl, 2016-10-17. [dostęp 2016-11-02].
  45. Piątek – Single by Varius Manx (pol.). W: iTunes [on-line]. itunes.apple.com, 2016-09-30. [dostęp 2016-11-02].
  46. Michal Kobojek (pol.). www.myspace.com. [dostęp 2011-04-01].
  47. a b c d Zmiany muzyków w Varius Manx (pol.). lodz.gazeta.pl. [dostęp 2011-04-01].
  48. OLiS – sprzedaż w okresie 10.09.2001 – 16.09.2001 (pol.). olis.onyx.pl. [dostęp 2015-09-10].
    OLiS – sprzedaż w okresie 28.10.2002 – 03.11.2002 (pol.). olis.onyx.pl. [dostęp 2015-09-10].
    OLiS – sprzedaż w okresie 21.03.2011 – 27.03.2011 (pol.). olis.onyx.pl. [dostęp 2015-09-10].
    OLiS – sprzedaż w okresie 26.04.2019 – 02.05.2019 (pol.). olis.onyx.pl. [dostęp 2019-05-09].
  49. a b c Varius Manx – Emu | 1994 | ZIC 0027 | Archiwum Polskiego Rocka 1961 – 2017, Varius Manx – Emu | 1994 | ZIC 0027 | Archiwum Polskiego Rocka 1961 – 2017 [dostęp 2017-04-09] (pol.).
  50. Grupa Wirtualna Polska, The Beginning – Varius Manx, „muzyka.wp.pl” [dostęp 2017-07-20] (pol.).
  51. Grupa Wirtualna Polska, The New Shape - Varius Manx, „muzyka.wp.pl” [dostęp 2017-07-20] (pol.).
  52. Grupa Wirtualna Polska, Emu - Varius Manx, „muzyka.wp.pl” [dostęp 2017-07-20] (pol.).
  53. a b c d e Związek Producentów Audio-Video: platynowe płyty (pol.). www.zpav.pl. [dostęp 2011-04-01].
  54. Varius Manx – „Elf” (pol.). muzyka.dlastudenta.pl. [dostęp 2011-07-10].
  55. a b Varius Manx – „Ego” (pol.). muzyka.dlastudenta.pl. [dostęp 2011-07-10].
  56. Varius Manx – „Eta” (pol.). muzyka.onet.pl. [dostęp 2011-04-01].
  57. Varius Manx – „Eno” (pol.). muzyka.onet.pl. [dostęp 2011-04-01].
  58. Varius Manx – „Emi” (pol.). muzyka.onet.pl. [dostęp 2011-04-01].
  59. Varius Manx – „Eli” (pol.). muzyka.onet.pl. [dostęp 2011-04-01].
  60. Złote płyty CD (przyznane w 2019 roku) (pol.). bestsellery.zpav.pl. [dostęp 2019-05-30].
  61. OLiS – sprzedaż w okresie 21.10.2016 – 27.10.2016 (pol.). olis.onyx.pl. [dostęp 2016-11-03].
  62. Varius Manx – „Najlepsze z dobrych” (pol.). muzyka.onet.pl. [dostęp 2011-07-10].
  63. Varius Manx – „Tyle siły mam” (pol.). muzyka.onet.pl. [dostęp 2011-04-01].
  64. Związek Producentów Audio-Video: złote płyty (pol.). www.zpav.pl. [dostęp 2011-04-01].
  65. Varius Manx – Wierzę w miłość (Top AirPlay: 15.02. – 21.02.2014) (pol.). bestsellery.zpav.pl. [dostęp 2016-02-29].
    Varius Manx & Kasia Stankiewicz – Piątek (Top AirPlay: 26.11. – 02.12.2016) (pol.). bestsellery.zpav.pl. [dostęp 2016-12-05].
    Varius Manx – Hej, ludzie, idą święta (Top AirPlay: 17.12. – 23.12.2016) (pol.). bestsellery.zpav.pl. [dostęp 2016-12-27].
    Varius Manx & Kasia Stankiewicz – Mgła nad Warszawą (AirPlay Top: 12.05. – 18.05.2018) (pol.). bestsellery.zpav.pl. [dostęp 2018-05-21].
    Varius Manx & Kasia Stankiewicz – Kot bez ogona (AirPlay Top: 15.09. – 21.09.2018) (pol.). bestsellery.zpav.pl. [dostęp 2018-09-24].
    Varius Manx & Kasia Stankiewicz – Przed epoką wstydu (AirPlay Top: 08.12. – 14.12.2018) (pol.). bestsellery.zpav.pl. [dostęp 2018-12-17].
  66. LP3 – statystyki dla wykonawcy Varius Manx (pol.). lp3.pl. [dostęp 2011-04-01].
    LP3 – statystyki dla wykonawcy Varius Manx & Kasia Stankiewicz (pol.). lp3.pl. [dostęp 2016-09-30].
  67. SLiP – statystyki dla wykonawcy Varius Manx (pol.). radio.szczecin.pl. [dostęp 2011-04-01].
    SLiP – statystyki dla wykonawcy Varius Manx & Kasia Stankiewicz (pol.). radio.szczecin.pl. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Dom – gdzieś blisko mnie (Notowanie 313) (pol.). radio.szczecin.pl. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Teraz i tu (Notowanie 460) (pol.). radio.szczecin.pl. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Jestem Twoją Afryką (Notowanie 538) (pol.). radio.szczecin.pl. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Jestem Tobą (Notowanie 551) (pol.). radio.szczecin.pl. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Sonny (Notowanie 609) (pol.). radio.szczecin.pl. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Kilka sekund (Notowanie 615) (pol.). radio.szczecin.pl. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Spokój (Notowanie 1239) (pol.). radio.szczecin.pl. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx & Kasia Stankiewicz – Ameryka (Notowanie 1299) (pol.). radio.szczecin.pl. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx & Kasia Stankiewicz – Biegnij (Notowanie 1360) (pol.). radio.szczecin.pl. [dostęp 2016-06-25].
    Varius Manx & Kasia Stankiewicz – Mgła nad Warszawą (Notowanie 1404) (pol.). radio.szczecin.pl. [dostęp 2018-04-28].
  68. a b Varius Manx – Zanim zrozumiesz (Notowanie 51) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Wolne ptaki (Notowanie 86) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Brak słów (Notowanie 145) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Mówią mi (Notowanie 161) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Ruchome piaski (Notowanie 183) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Dom (gdzieś blisko mnie) (Notowanie 198) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Kiedy mnie malujesz (Notowanie 208/209) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Teraz i tu (Notowanie 332) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Wolni w niewoli (Notowanie 360) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Maj (Notowanie 395) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Jestem Twoją Afryką (Notowanie 414) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Moje Eldorado (Notowanie 454) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Jest w nim (Notowanie 470) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Pamiętaj mnie (Notowanie 552) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Bezimienna (Notowanie 604) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Tyle siły mam (Notowanie 674) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Przebudzenie (Notowanie 914) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Tak to ja (Notowanie 926) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Mamy teraz siebie (Notowanie 1027) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Wierzę w miłość (Notowanie 1062) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Cudowne dni (Notowanie 1085) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Spokój (Notowanie 1110) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx – Ameryka (Notowanie 1174) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-03].
    Varius Manx & Kasia Stankiewicz – Piątek (Notowanie 1201/1202) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2016-11-21].
    Varius Manx & Kasia Stankiewicz – Biegnij (Notowanie 1236) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2017-07-14].
    Varius Manx & Kasia Stankiewicz – Mgła nad Warszawą (Notowanie 1280) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2018-05-21].
    Varius Manx & Kasia Stankiewicz – Kot bez ogona (Notowanie 1291) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2018-08-27].
    Varius Manx & Kasia Stankiewicz – Przed epoką wstydu (Notowanie 1311) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2018-12-26].
    Varius Manx & Kasia Stankiewicz – Śliwkowy deszcz (Notowanie 1334) (pol.). wietrzneradio.com. [dostęp 2019-06-25].
  69. Jestem Twoją Afryką – Varius Manx (pol.). rmf.fm. [dostęp 2016-11-03].
    Jestem tobą – Varius Manx (pol.). rmf.fm. [dostęp 2016-11-03].
    Moje Eldorado – Varius Manx (pol.). rmf.fm. [dostęp 2016-11-03].
    Jest w nim – Varius Manx (pol.). rmf.fm. [dostęp 2016-11-03].
    Znów być kochaną – Varius Manx (pol.). rmf.fm. [dostęp 2016-11-03].
    Kilka sekund – Varius Manx (pol.). rmf.fm. [dostęp 2016-11-03].
    Sonny – Varius Manx (pol.). rmf.fm. [dostęp 2016-11-03].
    Przebudzenie – Varius Manx (pol.). rmf.fm. [dostęp 2016-11-03].
    Tak to ja – Varius Manx (pol.). rmf.fm. [dostęp 2016-11-03].
    Jednym ruchem serca – Varius Manx (pol.). rmf.fm. [dostęp 2016-11-03].
    Hej, ludzie, idą święta – Varius Manx (pol.). rmf.fm. [dostęp 2016-11-03].
    Wierzę w miłość – Varius Manx (pol.). rmf.fm. [dostęp 2016-11-03].
    Cudowne dni – Varius Manx (pol.). rmf.fm. [dostęp 2016-11-03].
    Piątek – Varius Manx & Kasia Stankiewicz (pol.). rmf.fm. [dostęp 2016-11-03].
    Kot bez ogona – Varius Manx (pol.). rmf.fm. [dostęp 2018-07-23].
    Przed epoką wstydu – Varius Manx (pol.). rmf.fm. [dostęp 2018-11-27].
  70. Platynowe płyty CD (przyznane w 2018 roku) (pol.). bestsellery.zpav.pl. [dostęp 2018-12-05].
  71. Regulamin przyznawania wyróżnień (pol.). bestsellery.zpav.pl. [dostęp 2018-12-05].
  72. Varius Manx - " Blind Fate " (ang.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  73. Varius Manx - " Say Me Today" (ang.). youtube.com. [dostęp 2016-07-13].
  74. Varius Manx - Zanim zrozumiesz (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  75. Varius Manx - "Tokyo".mp4 (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  76. Varius Manx - Piosenka księżycowa (Moon Song) (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  77. Varius Manx - " The Gardeners " (ang.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  78. Varius Manx - " This Kind Of Days " (ang.). youtube.com. [dostęp 2016-07-13].
  79. Varius Manx - " In Spite Of All " (ang.). youtube.com. [dostęp 2016-07-13].
  80. Varius Manx Mój przyjaciel (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  81. Varius Manx - Zabij mnie (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  82. Varius Manx - Pocaluj noc (Do ciebie) (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  83. Varius Manx Zamigotal swiat (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  84. Varius Manx - Deadpans parade (ang.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  85. Varius Manx - Wstyd (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  86. Varius Manx - Orla Cien (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  87. Varius Manx - Ten sen (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  88. Varius Manx - Mowia mi (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  89. Varius Manx - Ruchome piaski HQ (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  90. Varius Manx - Kiedy mnie malujesz (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  91. Varius Manx - Najmniejsze Panstwo Swiata (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  92. Varius Manx - Czy tak chcesz HQ (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  93. Varius Manx – Teraz i tu (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  94. Varius Manx - Wolni w niewoli (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  95. Varius Manx - Jestem Twoją Afryką (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  96. Varius Manx - Jestem Toba [Official Music Video] (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  97. Varius Manx - Moje Eldorado (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  98. a b Varius Manx - Jest W Nim [Official Music Video] (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  99. varius manx - kilka sekund.flv (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  100. Varius Manx - Sonny [Official Music Video] (ang.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  101. Varius Manx - Pamietaj mnie (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  102. Varius Manx - " Bezimienna " (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  103. Varius Manx - Tyle siły mam.mp4 (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  104. Varius Manx - Przebudzenie [Official Music Video] (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  105. Varius Manx - Jednym ruchem serca Oficial Video (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  106. Varius Manx - Mamy Teraz Siebie [Official Music Video] (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  107. Varius Manx - Wierze w milosc (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  108. Varius Manx - Cudowne Dni (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  109. Varius Manx - Ameryka (official video) (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-06-29].
  110. Varius Manx & Kasia Stankiewicz - Piątek (official video) (pol.). youtube.com. [dostęp 2016-11-03].
  111. Varius Manx & Kasia Stankiewicz - Biegnij - (THE WORLD GAMES 2017) (pol.). youtube.com. [dostęp 2017-07-20].