Wielka Rawka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Panorama ze szczytu Wielkiej Rawki
Wielka Rawka
Wielka i Mała Rawka widziane z Kruhlego Wierchu (Połonina Caryńska).
Wielka i Mała Rawka widziane z Kruhlego Wierchu (Połonina Caryńska).
Państwo  Polska
Pasmo Bieszczady Zachodnie, Karpaty
Wysokość 1304 lub 1307 m n.p.m.
Wybitność 523[1] m
Położenie na mapie Bieszczadów Zachodnich
Mapa lokalizacyjna Bieszczadów Zachodnich
Wielka Rawka
Wielka Rawka
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Wielka Rawka
Wielka Rawka
Ziemia49°05′58″N 22°34′35″E/49,099444 22,576389
Wielka Rawka od południowego zachodu
Słup na szczycie Wielkiej Rawki

Wielka Rawka (według różnych źródeł 1304[2][3] lub 1307[4][5] m n.p.m.) – najwyższy szczyt pasma granicznego w Bieszczadach Zachodnich.

Masyw Wielkiej Rawki leży w środkowej części pasma granicznego; południowym stokiem biegnie granica polsko-ukraińska. Kopuła szczytowa ma charakter wyrównanego, przebiegającego w kierunku NWSE grzbietu o długości wierzchowiny ok. 700 m. Jest to boczny grzbiet odbiegający ze zwornika znajdującego się na południowo-wschodnim krańcu szczytowego wypłaszczenia, gdzie łączy się on z głównym grzbietem Karpat. Biegnie on dalej na północ, w kierunku Małej Rawki, opadając najpierw na płytką przełęcz (1254 m n.p.m.), a następnie osiągając szczyt. W głównym grzbiecie sąsiednimi kulminacjami są na południowym zachodzie Krzemieniec oddzielony przełęczą o wysokości 1137 m n.p.m., na południowym wschodzie zaś nienazwany szczyt o wysokości 1123 m n.p.m., za którym wznosi się Wielka Semenowa.

Grzbiet Wielkiej Rawki kulminuje w kilku niewyraźnych wierzchołkach. Najwyższym punktem jest wychodnia piaskowca usytuowana w jego środkowej części[6], której wysokość wynosi według różnych źródeł 1304 lub 1307 m n.p.m. Kilkadziesiąt metrów od tego miejsca stoi betonowy słup, dawny znak geodezyjny. Na mapach zaznaczany jest jeszcze wierzchołek północno-zachodni (1302 lub 1303 m n.p.m.). Stoki są dość strome, z północno-wschodnich zboczy schodzą niekiedy lawiny. Zachodnie opadają do doliny Górnej Solinki, północno-wschodnie – Rzeczycy, z kolei południowe, należące do zlewiska Morza Czarnego, odwadnia Bystry Potok w zlewni Użu.

Wielka Rawka jest najwybitniejszym, czyli odznaczającym się największą minimalną deniwelacją względną, wzniesieniem Bieszczadów Zachodnich. Wynoszącą, przyjmując wysokość szczytu 1307 m n.p.m. i przełęczy Beskid 784 m n.p.m., 523 m wybitność zawdzięcza temu, iż w okolicy nie ma wyższych szczytów, a przełęcz Beskid, względem której oblicza się ten współczynnik, leży stosunkowo nisko. Również wysokości względem den sąsiednich dolin są duże – od 450 (Górna Solinka) do 800 m (Bystry Potok).

Szczytowe partie góry pokrywa połonina, której dolna granica przebiega wyjątkowo wysoko – od ok. 1200 do ponad 1260 m n.p.m. Spowodowane jest to tym, iż ze względu na strome stoki nie prowadzono tutaj wypasu bydła[6]. Jednak ze względu na brak lasu na szczycie, a także położenie i wyniosłość nad okoliczny teren, Wielka Rawka jest atrakcyjnym miejscem widokowym. Rozciąga się stąd panorama na wszystkie masywy pasma połonin, pasmo graniczne, Bieszczady Wschodnie, Połoninę Równą oraz góry Słowacji, między innymi Wyhorlat[7].

Grzbietem Wielkiej Rawki prowadzi żółty łącznikowy szlak turystyczny z Małej Rawki, na zworniku łączący się z niebieskim (szlak Rzeszów – Grybów) wiodącym z Ustrzyk Górnych pasmem granicznym, przez Krzemieniec, aż do Nowego Łupkowa.

Z rzadkich w Polsce gatunków roślin stwierdzono występowanie czeremchy skalnej i tocji karpackiej[8].

Piesze szlaki turystyczne[edytuj]

szlak turystyczny niebieski Krzemieniec – przełęcz 1137 m n.p.m. – Wielka Rawka – Ustrzyki Górne:
  • z Krzemieńca 0.55 h (z powrotem 0.45 h)
  • z Ustrzyk Górnych 3.30 h (↓ 2.00 h)
szlak turystyczny żółty Mała Rawka – przełęcz 1254 m n.p.m. – Wielka Rawka (0.20 h, ↓ 0.15 h)[2]

Przypisy

  1. www.peaklist.org
  2. a b Bieszczady i Góry Sanocko-Turczańskie. Mapa turystyczna. Skala 1:75 000. Wydanie trzecie. Warszawa: PPWK SA. ISBN 83-7329-436-8.
  3. Wojciech Krukar: Mapa Bieszczadów wyd. Ruthenus. [dostęp 2009-01-04].
  4. Bieszczady. Mapa turystyczna. Skala 1:75 000. Warszawa: Wyd. Demart, 2007. ISBN 978-83-7440-081-7.
  5. Michał Siwicki: Bieszczady. Mapa turystyczna 1:50 000. Kraków: Wyd. Kartograficzne Polkart Anna Siwicka, 2007/2008. ISBN 978-83-7499-019-6.
  6. a b Jakub Jagiełło: Krótka wycieczka przez Rawki i Dział. [dostęp 2009-01-04].
  7. Bieszczady Wysokie. Panoramy widokowe, schematy szlaków turystycznych. Piwniczna-Zdrój: Agencja Wydawnicza WiT. ISBN 83-895-80-00-4.
  8. Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa: Czerwona księga Karpat Polskich. Kraków: Instytut Botaniki PAN, 2008. ISBN 978-83-89648-71-6.

Linki zewnętrzne[edytuj]