Bitwa pod Lepanto (1571)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Na mapach: 38°12′00″N 21°18′00″E/38,200000 21,300000

Bitwa pod Lepanto
Battle of Lepanto 1571.jpg
Bitwa pod Lepanto, autor nieznany
Czas 7 października 1571
Miejsce Zatoka Patraska, Morze Jońskie
Terytorium obecnie Grecja Grecja
Wynik pełne zwycięstwo floty Ligi Świętej
Strony konfliktu
Estandarte Liga Santa.gif Liga Święta:
Hiszpania Hiszpania
Flag of Most Serene Republic of Venice.svg Republika Wenecka
Flag of the Papal States (pre 1808).svg Państwo Kościelne
Flag of Genoa.svg Republika Genui
Savoie flag.svg Księstwo Sabaudii-Piemontu
Suwerenny Rycerski Zakon Szpitalników św. Jana, z Jerozolimy, z Rodos i z Malty Zakon maltański
Naval Ensign of the Ottoman Empire (1453–1793).svg Imperium osmańskie
Dowódcy
Juan de Austria Ali Pasza
Siły
206 galer,
6 galeasów
230 galer,
56 galeot
Straty
9 tys. zabitych i rannych,
12 galer straconych
30 tys. zabitych i rannych,
137 okrętów zdobytych,
50 okrętów zatopionych
Podboje Turcji Osmańskiej

DidymotykaAdrianopolMaricaDubravnicaBilećaPlocznikKosowe Pole (1389)RowinaTyrnowo (1393)NikopolisAnkaraPowstanie w Bułgarii (1403)GallipoliTransylwania (1438)Jałomica (1442)WarnaKosowe Pole (1448)Albulena (1457)Serbia (1458)KonstantynopolBelgradTârgovişte (1462)Kruja (1466)BaşkentVaslui (1475)Valea Albă (1476)Chlebowe PoleKrbavsko PoljeSapienzaCzałdyranMardż DabikAr-RajdanijjaRodosMohaczWiedeńPrevezaDżerba (1560)MaltaCyprFamagustaLepanto

Bitwa pod Lepanto (obecnie Nafpaktos) – bitwa morska stoczona 7 października 1571 na południowy zachód od Lepanto pomiędzy Imperium osmańskim a Ligą Świętą, zakończona zwycięstwem chrześcijan. Bój pod Lepanto był jedną z najkrwawszych bitew morskich w dziejach świata[1].

Podłoże[edytuj | edytuj kod]

W 1570 r. Turcja zażądała od Wenecji przekazania Cypru. Wenecjanie zignorowali groźbę turecką. W rezultacie Cypr został najechany przez wojska tureckie. Po upadku Nikozji papież Pius V zorganizował dla obrony Famagusty (maj 1571) wśród państw chrześcijańskich Ligę Świętą, w której główne role odgrywały Hiszpania i Wenecja.

Pod Lepanto po obu stronach wzięło udział po ok. 200 okrętów. Siłami chrześcijańskimi dowodził książę Juan de Austria, nieślubny syn cesarza Karola V Habsburga, zaś muzułmańskimi – Ali Pasza.

Przebieg bitwy[edytuj | edytuj kod]

Starcie rozpoczęła flota turecka, próbując oskrzydlić flotę chrześcijan, ale potężne galeasy weneckie miały wielką przewagę ogniową, która pozwalała im łatwo zniszczyć osmańskie galery. W tej sytuacji Turkom pozostał jedynie abordaż. Tymczasem okręty chrześcijańskie, szybsze od galer tureckich, nie przyjęły taktyki przeciwnika, lecz starały się ustawiać doń burtami, wykorzystując całą siłę swych dział. Walczono z ogromną determinacją, ale z wolna jęła się zarysowywać przewaga po stronie floty europejskiej. W rezultacie niemal cała turecka flota została zatopiona.

Pokłosie[edytuj | edytuj kod]

Zwycięstwo sił chrześcijańskich podniosło morale w Europie, jednak nie zostało wykorzystane militarnie. Sułtan Selim II miał powiedzieć po bitwie „Pod Lepanto chrześcijanie mnie ogolili. Na Cyprze ja odciąłem im ramię. Moja broda odrośnie...”. I miał poniekąd rację: wkrótce Liga Święta rozpadła się, Cypr pozostał w rękach tureckich, a w 1574 r. Hiszpania musiała opuścić Tunis – jednakże flota turecka straciła pod Lepanto setki doświadczonych, zaprawionych w boju marynarzy.

Zwycięstwo Ligi Świętej w bitwie pod Lepanto papież Pius V przypisał wstawiennictwu Najświętszej Maryi Panny i w 1572 dzień 7 października ogłosił świętem Matki Boskiej Zwycięskiej, zmienionym w 1573 przez jego następcę, papieża Grzegorza XIII, na święto Matki Boskiej Różańcowej[2].

Ciekawostki[edytuj | edytuj kod]

Uczestnikiem bitwy był słynny w późniejszym czasie pisarz hiszpański Miguel de Cervantes autor Don Kichota z La Manchy

Przypisy

  1. Edmund Kosiarz, Bitwy morskie, Wydawnictwo Morskie, wyd. I, 1964.
  2. Ogłoszenie święta „Matki Boskiej Różańcowej (ang.).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Wikimedia Commons