Cervus
| Cervus | |
| Linnaeus, 1758 | |
Jeleń szlachetny (Cervus elaphus) |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | strunowce |
| Podtyp | kręgowce |
| Gromada | ssaki |
| Podgromada | ssaki żyworodne |
| Infragromada | łożyskowce |
| Rząd | parzystokopytne |
| Podrząd | przeżuwacze |
| Rodzina | jeleniowate |
| Podrodzina | Cervinae |
| Rodzaj | Cervus |
Cervus – rodzaj ssaków parzystokopytnych z rodziny jeleniowatych.
Spis treści |
Występowanie [edytuj]
Azja, Europa, Afryka Północna oraz zachodnia część Ameryki Północnej.
Systematyka [edytuj]
Zaliczane do rodzaju Cervus jelenie i sambary były w tradycyjnej klasyfikacji dzielone na podrodzaje Rusa, Rucervus, Sika i Cervus, w nowszych klasyfikacjach zostały podniesione do rangi rodzajów[1]. Według tej klasyfikacji w rodzaju Cervus pozostały dwa gatunki: Cervus elaphus (jeleń szlachetny) i Cervus nippon (jeleń wschodni, sika). Dalsze badania wykazały wyraźne różnice występujące pomiędzy licznymi podgatunkami jelenia szlachetnego. Północnoamerykańskie i syberyjskie podgatunki określane jako wapiti zostały zgodnie uznane przez badaczy jako odrębny gatunek Cervus canadensis. Analiza filogenezy przeprowadzona dla 50 populacji większości żyjących gatunków i podgatunków z rodzaju Cervus wykazała, że w Europie, zachodniej Azji i północnej Afryce (grupa zachodnia) występuje Cervus elaphus, natomiast we wschodniej i północnej Azji oraz Ameryce Północnej (grupa wschodnia) – Cervus canadensis. Nie zostały potwierdzone hipotezy o istnieniu jednego gatunku jelenia z licznymi, szeroko rozprzestrzenionymi podgatunkami.
W grupie populacji Cervus elaphus wyodrębniono cztery duże podgrupy: zachodnioeuropejską, bałkańską, bliskowschodnią i północnoafrykańską – potwierdzając tym samym wcześniejsze analizy na podstawie ubarwienia i cech morfologicznych.
Populacje Cervus canadensis podzielone są na trzy grupy: północnoazjatycko-amerykańską, południowoazjatycką i wschodnioazjatycką.
Odrębną grupę stanowią populacje z Azji Środkowej bliżej spokrewnione z C. elaphus.
Wyniki badań sugerują, że wspólny przodek współczesnych przedstawicieli rodzaju Cervus wyewoluował w Azji Środkowej, w pobliżu pasma Hindukusz.
Jeleń sika i jeleń białowargi są blisko spokrewnione z jeleniem szlachetnym (w znaczeniu grupy zachodniej).
Gatunki [edytuj]
- Cervus affinis[2]
- Cervus albirostris – jeleń białowargi
- Cervus alfredi – jeleń Alfreda
- Cervus canadensis – wapiti
- Cervus duvaucelii – barasinga
- Cervus elaphus – jeleń szlachetny
- Cervus eldii – jeleń Elda
- Cervus mariannus – sambar filipiński
- Cervus nippon – jeleń wschodni, sika
- Cervus timorensis – sambar sundajski
- Cervus unicolor – sambar indyjski
oraz wymarły
- †Cervus schomburgki – jeleń Schomburgka (1938)
Przypisy
- ↑ Wilson, D. E., and D. M. Reeder [editors]. 2005. Mammal Species of the World (3rd Edition). Johns Hopkins University Press
- ↑ Christian J. Ludt: Mitochondrial DNA phylogeography of red deer (Cervus elaphus). W: Molecular Phylogenetics and Evolution 31 (2004) 1064–1083 [on-line]. [dostęp 2006-10-06].
Bibliografia [edytuj]
- Komosińska Halina, Podsiadło Elżbieta: Ssaki kopytne. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2002. ISBN 83-01-13806-8.
- Ludt et al.: Mitochondrial DNA phylogeography of red deer (Cervus elaphus) (format pdf). W: Molecular Phylogenetics and Evolution 31 (2004) 1064–1083 [on-line]. Elsevier. [dostęp 3 grudnia 2007].