Deimos (księżyc)
| Deimos | |
 Zdjęcie Deimosa zrobione przez sondę Mars Reconnaissance Orbiter |
|
| Planeta | Mars |
| Odkrył | Asaph Hall |
| Data odkrycia | 12 sierpnia 1877 |
| Charakterystyka orbity | |
| Półoś wielka | 23 458,0[1] km |
| Mimośród | 0,00024[1] |
| Perycentrum | 23 452,4 km |
| Apocentrum | 23 463,6 km |
| Okres obiegu | 1,262441[1] d |
| Prędkość orbitalna | 1,351 |
| Nachylenie do ekliptyki | 27,58° |
| Nachylenie do płaszczyzny Laplace'a | 1,7878[1]° |
| Długość węzła wstępującego | 24,5123[1]° |
| Argument perycentrum | 266,2085[1]° |
| Anomalia średnia | 319,7342[1]° |
| Własności fizyczne | |
| Wymiary | 15,0 × 12 × 10,4 km |
| Powierzchnia | 452 km2 |
| Masa | 1,48×1015 kg |
| Średnia gęstość | 1,471 g/cm3 |
| Przyspieszenie grawitacyjne na powierzchni | 0,0039 m/s2 |
| Prędkość ucieczki | 0,0056 |
| Okres obrotu wokół własnej osi | synchroniczny |
| Albedo | 0,068 |
| Jasność obserwowana (z Ziemi) |
12,4 m |
| Temperatura powierzchni | ~233 K |
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|
Deimos (lub Dejmos, gr. Δείμος Deímos ‘trwoga’) – mniejszy i dalszy z dwóch księżyców Marsa. Wraz z drugim księżycem Marsa, Fobosem, został odkryty przez amerykańskiego astronoma Asapha Halla.
Spis treści |
Odkrycie[edytuj]
Deimos został odkryty przez amerykańskiego astronoma Asapha Halla 12 sierpnia 1877 w obserwatorium marynarki wojennej USA około godziny 7:48 UTC[2]. Kilka dni później (18 sierpnia) Asaph Hall odkrył również drugi księżyc Marsa, Fobos.
Charakterystyka fizyczna[edytuj]
Deimos jest prawdopodobnie dawną planetoidą, która w stronę Marsa została skierowana przez pole grawitacyjne Jowisza. Według jednej z hipotez jego początkowo silnie wydłużona orbita wokółmarsjańska zostało stopniowo obniżona i zmieniona w niemal kołową w wyniku hamowania aerodynamicznego w atmosferze podczas zbliżeń do planety. Podobnie jak większość ciał o małych rozmiarach, Deimos jest silnie niesferyczny i ma wymiary 15 × 12 × 10 km. Deimos składa się ze skał bogatych w węgiel (podobnie jak planetoidy typu C i chondryty węgliste) i lodu. Jego powierzchnia jest pokryta kraterami, ale jednocześnie jest gładsza niż u Fobosa z powodu wypełnienia kraterów grubą warstwą regolitu. Dwa największe kratery na Deimosie mają średnicę około 3 kilometrów. Upamiętniają one pisarzy, którzy wspominali o „dwóch księżycach Marsa” przed ich odkryciem. Są to kratery Swift (od nazwiska Jonathana Swifta) i Voltaire (od przydomka Woltera).
Orbita[edytuj]
Mars widziany z Deimosa, ze średnicą kątową 16,7°, jest 1000 razy większy (powierzchnia; średnica – 31 razy) i 400 razy jaśniejszy niż Księżyc w pełni. Deimos widziany z Marsa ma średnicę kątową nie większą niż 3' i gołym okiem jest trudno odróżnialny od gwiazdy. Jego maksymalna jasność widziana z Marsa jest mniej więcej taka, jak Wenus widzianej z Ziemi. Ponieważ okres obiegu Deimosa wynoszący około 30,5 godziny, prawie pokrywa się z długością marsjańskiej doby (24,5 godziny), dla obserwatora znajdującego się na równiku między wschodem i zachodem tego księżyca mija aż 2,7 dnia. Z powodu niewielkiej odległości Deimosa od Marsa i niewielkiego nachylenia jego orbity nie można go obserwować z okolic okołobiegunowych planety (z szerokości większej niż 82,7°).
Zobacz też[edytuj]
- astronomia
- chronologiczny wykaz odkryć planet, planet karłowatych i ich księżyców w Układzie Słonecznym
- satelita
- Układ Słoneczny
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 R.A. Jacobson. The orbits and masses of the Martian satellites and the libration of Phobos. „The Astronomical Journal”. 139, s. 668, 2010-01-14. The American Astronomical Society. doi:10.1088/0004-6256/139/2/668 (ang.). [dostęp 2012-07-29].
- ↑ Morley, T. A.: A Catalogue of Ground-Based Astrometric Observations of the Martian Satellites, 1877-1982 (ang.). W: Astronomy and Astrophysics Supplement Series (ISSN 0365-0138), Vol. 77, No. 2 (February 1989), pp. 209–226 [on-line]. [dostęp 14 marca 2010].
|
|||||||
