Guzki krwawnicze

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Guzy krwawicze odbytu
varices haemorrhoidales
żylaki odbytu zewnętrzne
żylaki odbytu zewnętrzne
ICD-10 I84
I84.0 Guzy krwawicze odbytu wewnętrzne zakrzepowe
I84.1 Guzy krwawicze odbytu wewnętrzne z innymi powikłaniami
I84.2 Guzy krwawicze odbytu wewnętrzne bez powikłań
I84.3 Guzy krwawicze odbytu zewnętrzne zakrzepowe
I84.4 Guzy krwawicze odbytu zewnętrzne z innymi powikłaniami
I84.5 Guzy krwawicze odbytu zewnętrzne bez powikłań
I84.6 Pozostałość skórna pochodzenia krwawiczego (odbytu lub odbytnicy)
I84.7 Nieokreślone guzy krwawicze odbytu zakrzepowe
I84.8 Nieokreślone guzy krwawicze odbytu z innymi powikłaniami
I84.9 Nieokreślone guzy krwawicze odbytu bez powikłań

Żylaki odbytu (łac. varices haemorrhoidales; ang. hemorrhoids), hemoroidy, guzki krwawnicze – poszerzone, często nabrzmiałe żyły splotu odbytniczego.

Choroba hemoroidalna, popularnie zwana hemoroidami lub niesłusznie żylakami odbytu to schorzenie częste i dotyczy obu płci, objawy wystąpić mogą w każdym wieku. Same hemoroidy to anatomiczna część odbytu człowieka, dopiero ich stopniowe powiększanie prowadzi do objawów. Najczęstsze objawy choroby hemoroidalnej to: krwawienia z odbytu, dyskomfort, świąd i pieczenie wokół odbytu. Czasami z odbytu wychodzą guzki i nie dają innych subiektywnych objawów. Nierzadko pierwsze objawy związane są z powikłaniami choroby hemoroidalnej takim jak zakrzepica w uwięźniętych guzkach hemoroidalnych czy zakrzepica guzka zewnętrznego (popularnie zwane „hemoroidami zewnętrznymi”) co objawia się nagle powstałym w okolicy odbytu bolesnym guzkiem podskórnym.[1]

Podział[edytuj | edytuj kod]

  • żylaki odbytu wewnętrzne – znajdują się powyżej linii grzebieniastej, nie są widoczne na zewnątrz odbytnicy.
  • żylaki odbytu zewnętrzne – znajdują się poniżej linii grzebieniastej, są pokryte nabłonkiem wielowarstwowym płaskim

W zależności od rozmiarów wyróżnia się 4 stopnie powiększenia guzków:

  1. Powiększenie guzków bez ich wypadania na zewnątrz;
  2. Guzki wypadają na zewnątrz w czasie wypróżniania się, lecz cofają się samoistnie;
  3. Guzki wypadają w czasie wypróżnienia i muszą być odprowadzone ręcznie;
  4. Guzki utrzymują się na zewnątrz, nie zmniejszają się i ulegają zakrzepicy.

Patogeneza[edytuj | edytuj kod]

Hemoroidy są konsekwencją niewydolności żylnej, która może być spowodowana czynnikami genetycznymi lub stylem życia. Do czynników sprzyjających powstawaniu żylaków zalicza się:

Objawy[edytuj | edytuj kod]

  • uczucie niecałkowitego wypróżnienia
  • świąd i pieczenie w okolicach odbytu
  • niewielkie krwawienia podczas oddawania stolca – krew w stolcu pochodząca z żylaków odbytu jest świeża, jasnoczerwona. Obecność częściowo strawionej, ciemnej (czarnej lub prawie czarnej) krwi wskazuje na inne, z reguły poważniejsze choroby.
  • wypadanie żylaków (objaw bardziej zaawansowanej choroby)
  • ból, podrażnienie, dyskomfort w okolicach odbytu
  • wysięk, śluz w odbycie

Leczenie[edytuj | edytuj kod]

Pacjentom zaleca się zmianę stylu życia, unikanie przedłużonego parcia na stolec poprzez: np. odstąpienie od zwyczaju czytania w toalecie oraz unikanie zaparć (zwiększenie podaży błonnika, wypijanie przynajmniej 1,5 litra wody, zwiększenie ilości ruchu, redukcję masy ciała lub stosowanie łagodnych środków przeczyszczających, szczególnie zmiękczających i pęczniejących).

W leczeniu i zapobieganiu hemoroidom istotną rolę odgrywa również higiena, zaleca się mycie okolic odbytu po każdym wypróżnieniu, zamiast używania papieru toaletowego, ewentualnie używanie miękkiego papieru toaletowego oraz noszenie naturalnej, przewiewnej bielizny.

Żylaki we wczesnym stadium można leczyć farmakologicznie, przy czym jest to wyłącznie leczenie objawowe.

Większe żylaki odbytu można leczyć operacyjnie.

Leczenie objawowe[edytuj | edytuj kod]

Operacyjne usunięcie żylaków[edytuj | edytuj kod]

Metod jest wiele, najpopularniejsza to zabieg Milligana-Morgana. Wszystkie klasyczne metody operacyjne są bardzo bolesne i mało skuteczne. Wśród metod operacyjnych na największą uwagę zasługuje zabieg Morinagi (DGHAL) polegający na odszukaniu specjalną sondą ultrasonograficzną naczyń doprowadzających krew do guzków krwawniczych i ich podkłucie. W zasadzie jest to jedyna „bezbolesna” metoda w tej grupie i jednocześnie bardzo skuteczna, jednak droga i mało dostępna.

Chirurgiczne metody małoinwazyjne[edytuj | edytuj kod]

Metoda Barrona, tzw. „gumki” – bardzo popularna szczególnie w połączeniu z wymrażaniem lub fotokoagulacją. Sklerotyzacja naczyń tworzących guzki, wymrażanie, fotokoagulacja, fotokoagulacja laserowa, „Liga Sure”, koagulacja bipolarna – to kolejne metody małoinwazyjne. Za najmniej inwazyjną uważa się koagulację jednobiegunową, znaną pod nazwą ULTROID w USA i HEMORON w Europie. Dwie ostatnie metody różnią się od siebie w nieistotnych szczegółach, obie są niezwykle skuteczne, tanie i coraz bardziej dostępne.

Hemoroidy w ciąży[edytuj | edytuj kod]

Główną przyczyną powstawania hemoroidów w czasie ciąży są częste problemy z regularnym wypróżnianiem się oraz ucisk macicy na jelita. Zwiększeniu zaparć sprzyjają stosowane w leczeniu niedokrwistości ciężarnych preparaty żelaza. W czasie porodu występuje również bardzo duże ciśnienie w miednicy mniejszej, które może doprowadzić do powstania oraz przemieszczania się hemoroidów. Niestety niewskazane jest stosowanie niektórych leków na hemoroidy w czasie ciąży, dlatego bardzo ważne jest aby zasięgnąć porady lekarza specjalisty. W zapobieganiu hemoroidom ważne jest regularne wypróżnianie się oraz aktywność fizyczna. Warto również stosować dietę bogatą w błonnik, a także jak najmniej czasu spędzać w pozycji siedzącej.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Dr hab. Piotr Wałęga: Choroba hemoroidalna ,

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.