Lambert Wilson

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Lambert Wilson
Lambert Wilson
Data
i miejsce urodzenia
3 sierpnia 1958
Francja Neuilly-sur-Seine, Francja
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Lambert Wilson (ur. 3 sierpnia 1958 w Neuilly-sur-Seine) – francuski aktor filmowy, teatralny, radiowy i telewizyjny, piosenkarz.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Jeden z dwóch synów francuskiego aktora, Georges'a Wilsona, i fotomodelki, Nicole. Ma pochodzenie irlandzkie. Wychowywał się dosłownie w cieniu sceny, wśród przyjaciół-aktorów. Pierwsze kroki aktorskie stawiał na scenie Théâtre National Populaire w 1974 roku. W latach 1974-78 studiował w Drama Center w Londynie. Debiutował w niewielkiej ekranowej roli u boku takich sław jak Jane Fonda, Vanessa Redgrave i Meryl Streep w dramacie Julia (1977) Freda Zinnemanna, u którego zagrał po pięciu latach efektowną postać wysokogórskiego przewodnika w dramacie Pięć dni pewnego lata (Five Days One Summer, 1982) z Seanem Connerym. Jego ostre rysy twarzy i orli nos sprawiły, że obsadzony został w roli heroicznego romantyka, mesmeryzującego pustynnego szejka Jaffara w niezależnym dramacie przygodowym Sahara (1983) z Brooke Shields.

Na liście jego filmowych sukcesów i nominacji do nagrody Cezara są takie kreacje jak: rola szalonego terrorysty w dramacie Andrzeja Żuławskiego Kobieta publiczna (La Femme publique, 1984) z Valérie Kaprisky, postać desperackiego współlokatora agenta nieruchomośći w melodramacie Spotkanie (Rendez-vous, 1985) z Juliette Binoche i Wadeckiem Stanczakiem, uduchowionego księdza w dramacie biograficznym Zima 54 – ksiądz Pierre (Hiver 54, l'abbé Pierre, 1989) z Claudią Cardinale, Marc Duveyrier w komedii muzycznej Znamy tę piosenkę (On connaît la chanson, 1997) z Sabine Azémą i Jane Birkin oraz Arthus de Poulignac w komedii Wielki świat (Jet Set, 2000) z udziałem Samuela Le Bihana i Ornelli Muti. Imponował wszechstronnością jako zimny i cyniczny Mikołaj Stawrogin w ekranizacji powieści Fiodora Dostojewskiego Biesy (Les Possédés, 1988) w reżyserii Andrzeja Wajdy. W 1990 roku w Paryżu odebrał honorową nagrodę im. Jeana Gabina.

Komercyjnym sukcesem światowym była kreacja Merowinga w kasowej hollywoodkiej produkcji sci-fi Matrix Reaktywacja (The Matrix Reloaded, 2003) i sequelu Matrix Rewolucje (The Matrix Revolutions, 2003). Pojawił się jako czarny charakter cyniczny miliarder w adaptacji powieści Clive'a Cusslera Sahara (2005) z Matthew McConaughey'em. Jednak za rolę bezwzględnego szefa imperium finansowego koncernu kosmetycznego "Hedare Beauty" w nieudanym hollywoodzkim filmie sensacyjnym Kobieta-Kot (Catwoman, 2004) z Halle Berry i Sharon Stone zdobył nominację do nagrody Złotej Maliny dla najgorszego aktora drugoplanowego.

Ekranową karierę znakomicie łączył z karierą sceniczną. Grał w przedstawieniach: Ostatni (Les Derniers) Maksima Gorkiego (1978), Teatr Graal (Graal théâtre) Florence Delay (1981), Miłość miłości (L'Amour de L'Amour) Jeana-Louisa Barraulta (1984), Leokadia (Léocadia) Jeana Anouilha (1986), Maszyna piekelna (La Machine infernale) Jeana Cocteau (1986), Celestyna (La Célestine) Fernando de Rojasa (1989), Eurydyka (Eurydice) Jeana Anouilha (1991) w reż. jego ojca, Ruy Blas Victora Hugo (1992) w reż. jego ojca, Pigmalion. Romans w pięciu aktach (1993) G.B. Shawa, Z prochu powstałeś (Ashes to Ashes) Harolda Pintera (1998) i Debata w Valladolid (La Controverse de Valladolid) Jeana-Claude'a Carrière (1999). Wystąpił także w dwóch wyreżyserowanych przez siebie sztukach – Kaprysy Marianny (Les Caprices de Marianne) Alfreda de Musseta (1994) i Berenika (Bérénice) Jeana Baptiste Racine (2001) prezentowanym na festiwalu teatralnym w Awinionie i Chaillot National Theatre w Paryżu. Pojawił się również w musicalach: Lambert Wilson Chante (1990), Uroczystość nauk humanistycznych (Lettres à Gala) Paula Éluarda (1995), Mała nocna muzyka (A Little Night Music) z Judi Dench na londyńskiej scenie Royal National Theater (1996), Demony cudów (Démons et merveilles) Françoise d'Eaubonne (1997), Męczeństwo Św. Sebastiana (Le Martyre de Saint-Sébastien) Claude Debussya i Gabriele d'Annunzio (1998), Noce (Les Nuits) Alfreda de Musseta (2001), Amerykańska noc (La Nuit américaine) w reż. Hélène Vincent (2005) i Dobrze! Teraz zatańczmy (Eh bien ! Dansez maintenant) Vladimira Cosmy (2006).

W 1989 roku sprawdził się także jako piosenkarz (baryton), debiutując albumem Musicals (wyd. EMI) z piosenkami wielkich musicali amerykańskich, a roku 1996 wydał płytę Démons et merveilles (wyd. Virgin Classics) z klasycznymi piosenkami ze złotego okresu kinematografii francuskiej. A jako narrator współpracował z najsławniejszymi dyrygentami takimi jak Mścisław Rostropowicz, Prêtre Mazur, Charles Dutoit i Seiji Ozawa, brał udział w rejestracji Le Martyre de Saint Sebastien Claude Debussy'ego, Lelio Hectora Berlioza, L'Histoire du Soledat Igora Strawinskiego i Manfred Roberta Schumanna. W 2004 roku nagrał płytę Musicals (wyd. EMI) z orkiestrą filharmonii w Monte Carlo pod dyrygenturą Johns McGlinnsa, gdzie znalazły się takie piosenki jak Maria z West Side Story, There But For You Go I z Brigadoon Lernera i Loewe'a, The Cafe Song z musicalu Nędznicy, Johanna z Sweeney Todd Stephena Sondheima, Love Song z Miłosne życie (Love Life) Kurta Weilla i Alana Jaya Lernera, It Must Be So z Candide Leonarda Bernsteina, i Silly People z Mała nocna muzyka (A Little Night Music) Sondheima, Finishing the Hat z Niedziela w parku z Jerzym (Sunday in the Park with George), You Do Something to Me z Pięćdziesięcio milionowy Francuz (Fifty Million Frenchmen) Cole Portera, Never Will I Marry z Greenwillow Franka Loessera.

Ciekawostki[edytuj | edytuj kod]

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

filmy kinowe[edytuj | edytuj kod]

  • 2010: Ludzie Boga (Des hommes et des dieux) jako Christian
  • 2008: Baby Love (Comme les autres) jako Manu
  • 2008: Nowe życie (The Lazarus Project) jako Avery
  • 2008: Duże alibi (Le Grand alibi) jako Pierre
  • 2008: Babylon A.D.
  • 2008: Niebiański projekt (The Heaven Project)
  • 2008: Dante 01 jako św. Jerzy
  • 2007: L'Étrange monsieur Trip
  • 2007: Lucky Luke na Dzikim Zachodzie (Tous à l'Ouest: Une nouvelle aventure de Lucky Luke) jako Lucky Luke (głos)
  • 2007: Bez skazy (Flawless) jako Finch
  • 2006: Prywatne lęki w miejscach publicznych (Coeurs) jako Dan
  • 2005: Mort a l'écran jako Daniel Brullmann
  • 2005: L'Anniversaire jako Raphaël
  • 2005: Gentille jako Philippe
  • 2005: Królową być (Palais royal!) jako Książę Arnaud
  • 2005: Sahara jako Yves Massarde
  • 2004: Kobieta-Kot (Catwoman) jako George Hedare
  • 2004: Wielki świat 2 (People) jako Frère Arthus
  • 2003: Nie na ustach (Pas sur la bouche) jako Eric Thomson
  • 2003: Granice czasu (Timeline) jako Lord Arnaut
  • 2003: Matrix Rewolucje (The Matrix Revolutions) jako Merowing
  • 2003: Labirynt (Dédales) jako Brennac
  • 2003: Matrix Reaktywacja (The Matrix Reloaded) jako Merowing
  • 2003: To jest lżejsze dla wielbłąda (Il est plus facile pour un chameau...) jako Aurelio
  • 2002: Grobowiec (Les Tombales) jako Joseph
  • 2001: HS – hors service jako Francis
  • 2001: Z daleka od Chin (Far From China) jako Jean-Pierre
  • 2000: Miłość zerwana we śnie (Combat d'amour en songe) jako Sebatol
  • 2000: Wielki świat (Jet Set) jako Arthus de Poulignac
  • 1999: Ostatni wrzesień(The Last September) jako Hugo
  • 1998: Zbyt wiele (małej) miłości (Trop (peu) d'amour) jako Paul
  • 1997: Znamy tę piosenkę (On connait la chanson) jako Marc Duveyrier
  • 1997: Markiza (Marquise) jako Racine
  • 1996: Gwiazdor (The Leading Man) jako Felix Webb
  • 1996: Kapryśna rzeka (Les Caprices d'un fleuve) jako Pan Malène
  • 1995: Jefferson w Paryżu (Jefferson in Paris) jako Comte de Lafayette
  • 1994: Une qui promet jako Ferdinand
  • 1994: Kaprysy Marianny (Les Caprices de Marianne) jako Octave
  • 1993: Boża iskra (L' Instinct de l'ange) jako Henry
  • 1992: Tragarz puchu (Warszawa. Annee 5703) jako Alek
  • 1991: Shuttlecock jako John Prentis
  • 1991: Un homme et deux femmes jako Dr Paul Baudoin
  • 1991: Obcy (Strangers) jako Facet
  • 1989: Zima 54: Ojciec Piotr (Hiver 54, l'abbé Pierre) jako Opat Pierre
  • 1989: Suivez cet avion jako Rémi Cerneaux
  • 1989: Żmija (La Voiivre) jako Arsene Muselier
  • 1988: El Dorado jako Ursúa
  • 1988: Szuani! (Chouans!) jako Tarquin
  • 1988: Biesy (Les Possédés) jako Mikołaj Stawrogin
  • 1987: Brzuch architekta (The Belly of an Architect) jako Caspasian Speckler
  • 1986: La Forêt noire
  • 1986: Corps et biens jako Michel Sauvage
  • 1986: Błękitne jak piekło (Bleu comme l'enfer) jako Ned
  • 1985: L'Homme aux yeux d'argent jako Villain
  • 1985: Rouge baiser jako Stéphane
  • 1985: Rendez-vous jako Quentin
  • 1985: Abandons
  • 1984: Kobieta publiczna (La Femme publique) jako Milan Mliska
  • 1984: Cudza krew (Le Sang des autres) jako Paul
  • 1983: Sahara jako Jaffar
  • 1982: Ce fut un bel été jako Antoine
  • 1982: Na skraju przepaści (Five Days One Summer) jako Johann Biari
  • 1982: Prywatka 2 (La Boum 2) jako Felix
  • 1982: Pięć dni pewnego lata (Five Days One Summer) jako Johann Biari
  • 1981: Chanel – Samotność nr 5 (Chanel Solitaire)
  • 1979: Lady Oscar – Róża Wersalu (Lady Oscar) jako wojak
  • 1979: Żandarm i kosmici (Le Gendarme et les extra-terrestres) jako kosmita z Beaupied
  • 1979: Z piekła do zwycięstwa (Contro quattro bandiere)
  • 1979: Nowe pokolenie (New Generation)
  • 1977: Julia

filmy TV[edytuj | edytuj kod]

  • 2005: Nuit américaine
  • 2001: Święte dziecko (Le Divin enfant) jako Marc Aubray
  • 2000: Don Kiszot z La Manczy (Don Quixote) jako książę
  • 1997: Quand le chat sourit
  • 1996: Tajemnica Iris (Le Secret d'Iris) jako Pierrot
  • 1995: Pour une vie ou deux jako Noël Gregorio
  • 1992: Frankenstein jako Clerval
  • 1986: Opowieść (La Storia) jako Carlo Davide
  • 1982: Ce fut un bel été jako Antoine
  • 1981: Ostania noc Marie Stuart (La Dernière nuit) jako pomocnik biurowy
  • 1981: Histoire contemporaine jako Henri de Brèce
  • 1981: Quatre femmes, quatre vies: La maison bleue jako Jean-Paul Taillandier
  • 1980: Giraudoux – Wojny trojańskiej nie będzie (La Guerre de Troie n'aura pas lieu) jako Paris
  • 1980: Au feu le préfet jako Patrick Callaghan
  • 1980: L'Inconnu d'Arras jako Dziadek (1870)
  • 1980: Córki Adama (Les Filles d'Adam) jako Gilbert

seriale TV[edytuj | edytuj kod]

  • 2004: Colette (Colette, une femme libre) jako Henry de Jouvenel
  • 2000: Les Globulyss jako narrator
  • 1978: Gaston Phoebus (Gaston Phébus) jako Yvain

filmy dokumentalne[edytuj | edytuj kod]

gry komputerowe[edytuj | edytuj kod]

  • 2005: Matrix Online (The Matrix Online) jako The Merovingian (głos)
  • 2003: Wejdź do Matriksa (Enter the Matrix) jako Merovingian (głos)

Dyskografia[edytuj | edytuj kod]

  • 2007: Poulenc: Orchestral & Choral Works z National Orchestra of France (CD-wyd. Decca) – narrator
  • 2006: Nuit Americaine (wyd. CDM, Variety)
  • 2005: La Nuit américaine (wyd. Le Chant du Monde)
  • 2005: Ibsen – Peer Gynt (wyd. Aeon)
  • 2004: Musicals (wyd. EMI)
  • 2004: Honegger – La Danse des Morts/Milhaud – L'Homme et son désir op.48 (wyd. Calliope)
  • 2003: Honegger – Le Roi David (wyd. Cascavelle)
  • 2001: A l'ombre des jeunes filles en fleurs (wyd. Theleme Eds)
  • 2001: Jean Racine – Musique pour les intermèdes d'Athalie (wyd. Calliope)
  • 2001: Lélio (wyd. Decca)
  • 2000: Rédemption (wyd. EMI)
  • 1997: L'Education sentimentale (wyd. Auvidis)
  • 1996: Démons et merveilles (wyd. Virgins Classics)
  • 1996: A Little Night Music (wyd. Ed. du National Theater)
  • 1993: Pierre et le loup (wyd. EMI)
  • 1993: Stavinsky – Oedipus Rex (wyd. EMI)
  • 1990: Lambert Wilson Chante (wyd. Trema)
  • 1989: Le Gendarme incompris (wyd. Decca)
  • 1989: Musicals (wyd. EMI)

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]