Leopold Kozłowski
| Leopold Kozłowski | |
| Data i miejsce urodzenia | 26 listopada 1918 w Przemyślanach |
Leopold Kozłowski, jid. לעאָפּאָלד קאָזלאָװסקי (ur. 26 listopada 1918[1] w Przemyślanach pod Lwowem) – muzyk-pianista, kompozytor, dyrygent; ostatni żyjący przedstawiciel autentycznych przedwojennych klezmerów w Polsce, zwany ostatnim klezmerem Galicji.
[edytuj] Życiorys
Podczas Holokaustu stracił oboje rodziców. W obozie pracy w Kurowicach należał do obozowej orkiestry. Uratował się wraz z bratem Adolfem dzięki ucieczce. Trafił do żydowskiego oddziału partyzanckiego Abrama Bauma "Bunia".
W 1944 wziął udział w obronie Hanaczowa przed UPA. W trakcie jednego z napadów Ukraińcy zamordowali jego brata. Oddział, którego był członkiem, wszedł z czasem w struktury AK. Po wyzwoleniu wstąpił do LWP, gdzie dosłużył się stopnia podporucznika.
Ukończył lwowskie konserwatorium w klasie fortepianu (1941) i dyrygenturę w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Krakowie. Założył i przez 23 lata kierował Zespołem Pieśni i Tańca Krakowskiego i Warszawskiego Okręgu Wojskowego. Był kierownikiem muzycznym Teatru Żydowskiego w Warszawie i cygańskiego zespołu Roma oraz konsultantem muzycznym zespołu Rzeszowiacy.
Skomponował muzykę do filmów: Austeria w reż. Jerzego Kawalerowicza (1983), I skrzypce przestały grać (1988) i Skrzypce Rotszylda (1988); jako aktor zagrał w Liście Schindlera Stevena Spielberga, gdzie był także konsultantem muzyki gettowej, twórca opracowania muzycznego do polskiej sekwencji filmu "Wichry wojny" w reżyserii Dana Curtisa z Ali MacGraw i Robertem Mitchumem, autor ilustracji muzycznej do sekwencji cygańskiej filmu Jerzego Skolimowskiego "Wiosenne wody" z Nastassią Kinski.
Opracował muzycznie sześć polskich wersji musicalu Skrzypek na dachu. Wielokrotnie koncertował w całej Europie, Stanach Zjednoczonych i Izraelu.
Jest wnukiem Pejsacha Brandweina, który wraz z tuzinem swoich muzykujących synów założył najsłynniejszą w Galicji kapelę klezmerską. Wszyscy mieli profesjonalne wykształcenie muzyczne. Kapela braci Brandweinów grała nawet u marszałka Józefa Piłsudskiego i na dworze cesarza Franciszka Józefa. Jeden z wujów Leopolda Kozłowskiego – klarnecista Naftule Brandwein – uważany był w Ameryce za "króla" muzyki klezmerskiej.
Przypisy
- ↑ "Musica Galiciana: kultura muzyczna Galicji w kontekście stosunków polsko-ukraińskich (od doby piastowsko-książęcej do roku 1945)" 2008, t. 10, (str. 42).
[edytuj] Źródła
- Wywiad z Leopoldem Kozłowskim. [dostęp 3 grudnia 2009].
- Muzyka, która ratuje życie. [dostęp 3 grudnia 2009].
- Jacek Cygan, KLEZMER. Opowieść o życiu Leopolda Kozłowskiego-Kleinmana, Wydawnictwo Austeria, Kraków, Budapeszt 2009
- "Musica Galiciana: kultura muzyczna Galicji w kontekście stosunków polsko-ukraińskich (od doby piastowsko-książęcej do roku 1945)" 2008, t. 10.