Przemyślany

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Przemyślany
Budynek w Przemyślanach
Budynek w Przemyślanach
Herb
Herb Przemyślan
Państwo  Ukraina
Obwód lwowski
Prawa miejskie 1623
Burmistrz Petro Buczok
Powierzchnia 4,65 km²
Populacja (2004)
• liczba ludności

7200
Nr kierunkowy +380 3263
Kod pocztowy 81203
Położenie na mapie obwodu lwowskiego
Mapa lokalizacyjna obwodu lwowskiego
Przemyślany
Przemyślany
Położenie na mapie Ukrainy
Mapa lokalizacyjna Ukrainy
Przemyślany
Przemyślany
Ziemia 49°40′N 24°33′E/49,666667 24,550000
Portal Portal Ukraina

Przemyślany (ukr. Перемишляни) – miasto na Ukrainie, nad Gniłą Lipą, w obwodzie lwowskim, siedziba rejonu przemyślańskiego, 46 km na południowy wschód od Lwowa, do 1945 miasto powiatowe w województwie tarnopolskim, siedziba powiatu przemyślańskiego II Rzeczypospolitej; 7 499 mieszk. (2004).

Pierwsza wzmianka o Przemyślanach jako wsi pochodzi z 1437. W 1623 otrzymały prawo magdeburskie. Do 1772 w województwie ruskim Korony w ramach Rzeczypospolitej, w latach 1772-1918 pod zaborem austriackim w kraju koronnym Galicji i Lodomerii.

Od 1 listopada 1918 do maja 1919 pod administracją Zachodnioukraińskiej Republiki Ludowej, od maja 1919 do 15 marca 1923 pod tymczasową administracją Polski, zatwierdzoną przez paryską konferencję pokojową 26 czerwca 1919. Suwerenność Polski nad terytorium Galicji Wschodniej Rada Ambasadorów uznała 15 marca 1923.

Od 15 marca 1923 do 16 sierpnia 1945 miasto powiatowe w województwie tarnopolskim w II Rzeczypospolitej. Po agresji ZSRR na Polskę 17 września 1939 pod okupacją Armii Czerwonej, anektowany przez ZSRR.

Po ataku III Rzeszy na ZSRR od czerwca 1941 do lipca 1944 pod okupacją Wehrmachtu, wcielony do Generalnego Gubernatorstwa w składzie Dystryktu Galicja. Od lipca 1944 do 16 sierpnia 1945 ponownie okupowany przez Armię Czerwoną.

Po konferencji jałtańskiej (4–11 lutego 1945), wyłoniony w konsekwencji jej ustaleń Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej podpisał 16 sierpnia 1945 umowę z ZSRR, uznając nieco zmodyfikowaną linię Curzona za wschodnią granicę Polski, w oparciu o porozumienie o granicy zawarte pomiędzy PKWN i rządem ZSRR 27 lipca 1944. W konsekwencji umowy województwo tarnopolskie (w tym Przemyślany) włączono do Ukraińskiej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej w składzie ZSRR, w której pozostawały do 1991.

Od 1991 na terytorium niepodległej Ukrainy.

Trzy dni po zajęciu miasta przez wojska niemieckie, 4 lipca 1941 roku nacjonaliści ukraińscy dokonali w Przemyślanach pogromu, podczas którego nieustaloną liczbę Żydów spalono w synagodze a także wielu innych pobito i ograbiono[1].

W Przemyślanach w 1831 urodził się Wojciech Filarski (Albert Filarski) – polski duchowny katolicki, teolog, profesor i rektor Uniwersytetu Lwowskiego, oraz Adam Daniel Rotfeld (w 1938 roku) – polski naukowiec i dyplomata, minister spraw zagranicznych w 2005, a także polski muzyk, kompozytor i dyrygent Leopold Kozłowski (1918), ostatni żyjący przedstawiciel autentycznych przedwojennych klezmerów w Polsce.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Холокост на территории СССР: Энциклопедия, Moskwa 2009, ISBN 978-5-8243-1296-6, s. 935

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Herb z czasów II RP