McDonnell Douglas DC-9

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
McDonnell Douglas DC-9
McDonnell Douglas DC-9
Dane podstawowe
Państwo  Stany Zjednoczone
Producent Douglas Aircraft Company
McDonnell Douglas
Typ samolot pasażerski
Konstrukcja płatowa, 2 silniki z tyłu kadłuba
Załoga 2-3
Historia
Data oblotu 25 lutego 1965
Lata produkcji 1965-1982
Egzemplarze 976
Liczba wypadków
 • w tym katastrof
177
101
Dane techniczne
Napęd dwuprzepływowe Pratt & Whitney JT8D-17
Ciąg 7257 KG
Wymiary
Rozpiętość 24,4 m
Długość 37,8 m
Wysokość 8,9 m (ze statecznikiem)
Powierzchnia nośna 93 m²
Masa
Własna 31674 kg
Startowa 49895 kg / 54885 kg
Paliwa 11162 kg / 13381 kg
Osiągi
Prędkość maks. 811 km/h
Prędkość przelotowa 806 km/h
Pułap max. 11295 m
Zasięg 2645 km / 3815 km
Dane operacyjne
Liczba miejsc
106 miejsc, tylko 2 klasa
Przestrzeń ładunkowa
26,5 m²
Wyposażenie dodatkowe
ekrany LCD, rozkładane fotele (1 klasa)
Użytkownicy
AirTran, JAL, American, Midwest, Avianca, Swiss, USAF i inne
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

McDonnell Douglas DC-9 to wąskokadłubowy odrzutowy samolot pasażerski średniego zasięgu. Jest to pierwszy model z dużej rodziny tych samolotów stworzonych przez firmę McDonnell Douglas przejętą później przez Boeing Company.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Tuż po połączeniu Douglas Aircraft Company z McDonnel Aircraft Corporation w 1963 roku firma uruchomiła projekt. Celem było stworzenie samolotu pasażerskiego średniego zasięgu, mniejszego niż poprzedni czterosilnikowy DC-8. Pierwszego oblotu dokonano drugiego lutego 1965 roku. Pierwszym odbiorcą nowego samolotu były linie lotnicze Delta Airlines. DC-9 produkowany był w sześciu wersjach:

  • DC-9-10
  • DC-9-15 - najwcześniejsze i najmniejsze (wraz z DC-9-10) ze wszystkich modeli; miały 27 metrów długości i maksymalną masę 41 ton oraz silniki Pratt & Whitney JT8D.
  • DC-9-20 - charakteryzowały się ulepszonymi skrzydłami i silnikami o zwiększonej mocy; wyprodukowano niewiele egzemplarzy.
  • DC-9-30 - weszły do użytku w 1967 roku; miały dłuższą o 4,5 m powierzchnię kadłuba, wyprodukowano 662 egzemplarze DC-9-30, w 2002 roku około 380 wycofano z komercyjnego użycia przerabiając je na wojskowe samoloty do transportu rannych C-9 Nightingale.
    • VC-9 - specjalna wersja DC-9-30 przeznaczona do transportu VIP-ów służąca w USAF od 1976 roku.
  • DC-9-40 - weszły do służby w skandynawskich liniach lotniczych (Scandinavian Airlines System - SAS) w marcu 1968; miały kadłub większy o 2 m w stosunku do poprzednich wersji, który mógł pomieścić 125 pasażerów, wyprodukowano razem 71 sztuk z czego 40 miało wymienione silniki na Pratt & Whitney o podniesionej mocy.
  • DC-9-50 - największe z floty DC-9; dzięki kadłubowi zwiększonemu o 2,5 m mogły zabrać 139 pasażerów, do eksploatacji weszły w sierpniu 1975 roku.

Wojskowi operatorzy DC-9[edytuj | edytuj kod]

Włochy, Kuwejt, Stany Zjednoczone (Air Force, Marine Corps, Navy).

Niektórzy cywilni operatorzy DC-9[edytuj | edytuj kod]

DHL, Northwest, USA jet, Aero california, Aeropostal, Aserca, Dinar Lineas Aeras, 1 time, Legend airlines, TWA, Olympia Aviation, UM Air, Iberia, Ameristar Air Cargo, AMC Airlines (Egypt), Centralwings PL.

Produkcja[edytuj | edytuj kod]

Następcy konstrukcji DC-9 to jedyne samoloty, których produkcja została utrzymana po przejęciu firmy przez Boeinga. Model oznaczony MD-95 był produkowany pod nazwą Boeing 717 w fabryce Boeinga w Long Beach do 2006 roku.

Dostawy[1]
Wersja Suma 1982 1981 1980 1979 1978 1977 1976 1975 1974 1973 1972 1971 1970 1969 1968 1967 1966 1965
DC-9-10 113 10 29 69 5
DC-9-10C 24 4 20
DC-9-20 10 9 1
DC-9-30 585 8 10 13 24 1 12 16 21 21 17 42 41 97 161 101
DC-9-30C 30 1 6 4 1 3 5 7 3
DC-9-30F 6 4 2
DC-9-40 71 5 6 3 2 4 27 3 2 7 2 10
DC-9-50 96 5 5 10 15 18 28 15
C-9A 21 8 1 5 7
C-9B 17 2 1 2 4 8
VC-9C 3 3
Suma 976 10 16 18 39 22 22 50 42 48 29 32 46 51 122 202 153 69 5

Modele[edytuj | edytuj kod]

MD-83
  • DC-9
  • MD-80
  • MD-81
  • MD-82
  • MD-83
  • MD-87
  • MD-88
  • MD-90
  • MD-95/Boeing 717

Dane modeli[edytuj | edytuj kod]

DC-9-10 DC-9-21 DC-9-30 DC-9-40 DC-9-50
Liczba pasażerów
(1 klasa)
90 90 115 125 139
Masa startowa 41 100 kg 44 500 kg 49 900 kg 51 700 kg 54 900 kg
Zasięg 2 340 km (1 265 Mm) 3 430 km (1 850 Mm) 3 030 km (1 635 Mm) 3 120 km (1 685 Mm) 3 030 km (1 635 Mm)
Prędkość przelotowa 903 km/h (561 Mm/h) 896 km/h (557 Mm/h) 917 km/h (570 Mm/h) 917 km/h (561 Mm/h) 898 km/h (558 Mm/h)
Długość 31,82 m 31,82 m 36,37 m 38,28 m 40,72 m
Rozpiętość
skrzydeł
27.25 m 28,47 m 28,47 m 28,47 m 28,47 m
Wysokość 8,38 m
Typ silnika Pratt & Whitney JT8D-5 Pratt & Whitney JT8D-9 Pratt & Whitney JT8D-15 Pratt & Whitney JT8D-15 Pratt & Whitney JT8D-17
MD-81 MD-82/-88 MD-83 MD-87 MD-90-30ER
Liczba pasażerów
(1 klasa)
172 172 172 139 172
Masa startowa 140 000 lb (64 000 kg) 149 500 lb (67 800 kg) 160 000 lb (72 600 kg) 140 000 lb (64 000 kg) 166 000 lb (70 760 kg)
Zasięg 2 900 km (1 570 Mm) 3 800 km (2 050 Mm) 4 600 km (2 500 Mm) 4 400 km (2 400 Mm) 4 425 km (2 750 Mm)
Prędkość przelotowa 811 km/h (504 Mm\h) 811 km/h (504 Mm\h) 811 km/h (504 Mm\h) 811 km/h (504 Mm\h) 812 km/h (504 Mm\h)
Długość 45,1 m (147 ft 8 in) 45,1 m 45,1 m 39,7 m 46,5 m
Rozpiętość
skrzydeł
32,8 m 32,8 m 32,8 m 32,8 m 32,87 m
Wysokość 9,05 m 9,05 m 9,05 m 9,3 m 9,4 m
Typ silnika Pratt & Whitney JT8D-209 Pratt & Whitney JT8D-217A/C Pratt & Whitney JT8D-219 Pratt & Whitney JT8D-217C International Aero Engines V2500

MD-80[edytuj | edytuj kod]

Wnętrze samolotu MD-82 (I-DACS) linii Alitalia

MD-80 to następna generacja rodziny DC-9:MD-80/81/82/83/88 i skrócona wersja MD-87. Oryginalnie zaprojektowana jako DC-9 Super 80. Pierwsze modele z serii MD-80 powstały na początku lat osiemdziesiątych. Odbiorcami były głównie American Airlines, Alitalia i Delta AirLines. Produkcja serii MD-80 została zakończona w 1999 roku.

Information icon.svg Osobny artykuł: McDonnell Douglas MD-80.

MD-95[edytuj | edytuj kod]

MD-95/Boeing 717

McDonnell Douglas po raz pierwszy poinformował o MD-95 na Paryskich Pokazach Lotniczych w czerwcu 1991 roku. W tym czasie firma zakładała początek programu na koniec 1991 roku i pierwszy lot w czerwcu 1994 roku. Plan ten okazał się niemożliwy do zrealizowania i program ruszył dopiero w październiku 1995 roku, kiedy to linia ValuJet (później AirTran Airlines, obecnie część Southwest Airlines) zamówiła 50 sztuk z opcją zakupu kolejnych 50 egzemplarzy.

Boeing 717[edytuj | edytuj kod]

W styczniu 1998 (już po przejęciu McDonnell Douglas w 1997 roku) Boeing Company zaprezentował model 717-200, którego pierwszy lot odbył się 2 września 1998 roku. Maszyna uzyskała certyfikat 1 września 1999 roku i wkrótce potem 23 września dostarczono pierwsze egzemplarze do AirTran Airlines.

C-9 Nightingale

Comac ARJ21[edytuj | edytuj kod]

Comac ARJ21 jest odrzutowcem produkowanym w Chinach, w oparciu o maszyny wykorzystywane do budowy DC-9.

COMAC ARJ21-700

.[2][3][4]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy