Molo w Sopocie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Molo spacerowe w Sopocie
Obiekt zabytkowy nr rej. 864 z 1 kwietnia 1982
Molo spacerowe w Sopocie
Państwo  Polska
Województwo  pomorskie
Miejscowość Sopot
Ukończenie budowy przełom XIX/XX, lata 30. XX w.
Położenie na mapie Sopotu
Mapa lokalizacyjna Sopotu
Molo spacerowe w Sopocie
Molo spacerowe w Sopocie
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Molo spacerowe w Sopocie
Molo spacerowe w Sopocie
Ziemia 54°26′52″N 18°34′34″E/54,447778 18,576111Na mapach: 54°26′52″N 18°34′34″E/54,447778 18,576111
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Molo w Sopocie im. Jana Pawła II – najdłuższe molo nad Morzem Bałtyckim[1]. Ma około pół kilometra długości — część spacerowa ma 511,5 m, z czego 458 m wchodzi w głąb Zatoki Gdańskiej. Jest jedną z największych atrakcji miasta.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Molo w Sopocie, ostatnia dekada XIX w.

Pierwszy pomost, mierzący 31,5 metra, zbudowany został w 1827 przez doktora Jerzego Haffnera. Następnie, do końca XIX, molo wydłużone zostało do 150 m, a w 1910 do 315 m. Obecnie istniejące molo zostało zbudowane w 1928 – przebudowano wtedy też Skwer Kuracyjny. Była to największa przebudowa w historii mola – okazją było 25-lecie Sopotu oraz 100-lecie budowy pomostu. W latach 90. XX dobudowano żelbetową głowicę, ochraniającą pomost główny, a na początku XXI w. prowadzono prace konserwacyjne tegoż pomostu.

Obiekt początkowo spełniał funkcję lokalnej przystani, dopiero po pewnym czasie (po rozbudowie uzdrowiska) uzyskał funkcję rekreacyjną. Z mola podziwiać można widok na Grand Hotel, Port Gdański oraz Kępę Redłowską.

W 2005 obszar mola został określony jako przystań morska "Molo"[2].

W lipcu 2011 firma Hydrobudowa zakończyła budowę mariny przy molo, na końcu pomostu.

W latach 1961-1963 przed wejściem na molo funkcjonował klub muzyki młodzieżowej Non Stop.

Promenada nadmorska i molo, widok z latarni, maj 2013
Promenada nadmorska i molo, widok z latarni, maj 2013

Molo przystanią[edytuj | edytuj kod]

Początki żeglugi przybrzeżnej[edytuj | edytuj kod]

W 1888 uruchomiono pierwszą regularną linię żeglugową, łączącą Sopot z Gdańskiem. W 1922 Towarzystwo Żeglugi Morskiej Gryf otworzyło linię żeglugową na trasie: Gdańsk-Sopot-Gdynia-Puck-Hel obsługiwaną przez małe stateczki "Abdank", "Ajaks", "Gryf", "Jadwiga", "Kaszuba", "Monika" i "Straż". W 1929 PP Żegluga Polska pływała do Gdyni i na Hel statkami "Gdańsk", "Gdynia", "Hanka", "Jadwiga" i "Wanda".

Molo "portem"[edytuj | edytuj kod]

Mapa rejsów Seedienst Ostpreußen z 1936

Molo pełniło też, zwłaszcza w okresie międzywojennym, funkcję przystani dla dużych statków pasażerskich. W rzeczywistości statki cumowały w pewnym oddaleniu od mola, do którego pasażerowie byli przewożeni łodziami. M.in. można było odnotować zawinięcia jednostek następujących armatorów:

  • angielskich
    • Blue Star Line – "Arrandora" (12.838 t),
    • Canadian Pacific Line - "Empress of Australia" (21.498) - w dniu 2 lipca 1935, "Montcalm" (16.418),
    • Cunard Line - "Franconia" (20.158), Lancastria" (16.243) - w dniu 4 lipca 1935,
    • Lamport and Holt Line – "Voltaire" (13.248),
    • Orient Steam Navigation Company - "Orcades" (23.456 t), "Orion" (23.371), "Orontes" (20.097),
    • P&O Line (Peninsular & Oriental Steam Navigation Company) – "Viceroy of India" (19.648), "Moldavien" (16.436),
    • Royal Mail Lines Ltd – "Atlantis" (15.620),
  • belgijskiego Lloyd Royal (Compagnie Maritime Belge) – "Leopoldville" (11.256),
  • francuskiej French Line (Compagnie Générale Transatlantique) – "Colombie" (13.391),
  • holenderskiej Royal Netherlands Steamship Co. (Koninklijke Nederlandsche Stoomboot Maatschappij - KNSM) – "Columbia" (10,782), "Costa Rica" (8.672),
  • niemieckich
    • Hamburg America Line - "Reliance" (19.618), "Milwaukee" (16.699), "Ozeana" (7.859) - w dniu 1 lipca 1935,
    • North German Lloyd Company (Nord-deutscher Lloyd - NDL Bremen) – "Columbus" (32.364) - w dniu 3 lipca 1935, "General v. Steuben" (13.325),
  • norweskiej Norse American Line (Det Norsk Amerikanske Dampskibsselskab) – "Bergensfjord" (10.699),
  • szwedzkiej Swedish America Line (Svenska Amerika Linien - SAL) - "Gripsholm" (20.000) - w czerwcu 1935, "Drottningholm" (11.182), "Marieholm" (1.162).

Dla porównania można odnotować, iż jednostka największa z nich "Columbus" (32.364 t) była około dwa razy większa od naszych flagowych jednostek - "Batorego" (14.287) i "Stefana Batorego" (15.024) które regularnie zawijały do pobliskiej Gdyni.

W okresie 1920-1939 Sopot obsługiwał serwis żeglugowy Prus Wschodnich - Seedienst Ostpreußen, np. w sezonie letnim 1939 komunikując drogą morską Sopot z Kilonią, Travemünde, Świnoujściem, Pilawą (Bałtijskiem), Memelem (Kłajpedą), Rygą i Helsinkami. Rejsy obsługiwały jednostki następujących armatorów: Norddeutscher Lloyd z Bremy, Hapag z Hamburga oraz Braeunlich ze Szczecina. Z chwilą wkroczenia Niemców do Polski, serwis zlikwidowano.

Mało znane są dwa epizody:

  • z 21 października 1947, kiedy na pokładzie brytyjskiego frachtowca "Baltavia" opuścił Polskę Stanisław Mikołajczyk,
  • oraz z grudnia 1970, kiedy przy sopockim molu wyokrętowano przybyłych z Montrealu pasażerów transatlantyka "Stefan Batory"[3].

Od 1946 żeglugę przybrzeżną realizuje Żegluga Gdańska.

Epizod lotniczy[edytuj | edytuj kod]

Do 1927 w pobliżu lądowały również hydroplany, utrzymujące komunikację z Niemcami. Budynek odpraw celnych znajdował się nieopodal Łazienek Południowych.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Sopot. W: Encyklopedia Powszechna PWN. T. 4. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1976, s. 237.
  2. Zarządzenie Nr 18 Dyrektora Urzędu Morskiego w Gdyni z dnia 10 sierpnia 2005 r. ws. określenia granicy dla morskiej przystani „Molo” w Sopocie (Dz. Urz. Woj. Pomorskiego z 2005 r. Nr 88, poz. 1807)
  3. Wojciech Fułek, Roman Stinzing-Wojnarowski: Kurort w cieniu PRL-u Sopot 1945-1989, L@L Gdańsk 2007, s. 204

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]