Sziszapangma

Sziszapangma
Państwo	Chiny
Pasmo	Himalaje Wysokie, Himalaje
Wysokość	8013 m n.p.m.
Wybitność	2897 m
Pierwsze wejście	2 maja 1964 Chen S., Cheng T., Wang F., Wu Z., Xu J., Zhang J., Dorje, Mima Zaxi, Sodnam Dorje, Yungden
• zimowe	14 stycznia 2005 P. Morawski, S. Moro
Położenie na mapie Wyżyny Tybetańskiej Sziszapangma
Położenie na mapie Azji Sziszapangma
28°21′N 85°47′E

Sziszapangma (chin.: 希夏邦马峰, pinyin: Xīxiàbāngmǎ Fēng; tybet.: ཤི་ཤ་སྦང་མ, Wylie: Shi-sha-sbang-ma, ZWPY: Xixabangma; ang.: Shisha Pangma) – 8013 m n.p.m. (lub 8027, 8046 w różnych źródłach), ośmiotysięcznik na terytorium Tybetu w Himalajach Wysokich, ok. 120 km na północny zachód od grupy Mount Everestu. W oznaczeniu Indyjskiej Służby Topograficznej otrzymała numer XXIII, przez wiele lat znana była pod sanskrycką nazwą Gosainthan, co oznacza Miejsce Świętych. Tybetańska nazwa Shi-sha-sbang-ma oznacza Grań nad Trawiastą Równiną. Szczyt tworzy potężny masyw, pokryty wiecznymi śniegami i lodowcami. Na północnym skłonie ma źródła rzeka Arun, należąca do dorzecza Gangesu.

Shisha Pangma oprócz wierzchołka głównego (main summit) posiada również dwa inne wierzchołki: wierzchołek środkowy (middle summit) oraz wierzchołek centralny (central summit). Na tych wierzchołkach o podawanej wysokości od 7996 m do 8006 m, leżących bardziej na zachód, kończy wspinaczkę wielu alpinistów, nie dochodząc do głównego szczytu.

Historia podboju

Po raz pierwszy wierzchołek został zmierzony jedynie z dwóch nizinnych stacji i dlatego otrzymana wysokość 8013 m nie była pewna. Późniejsze pomiary chińskie wykazały jednak minimalną tylko rozbieżność w stosunku do pomiaru angielskiego. W 1945 rekonesansu dokonali niemieccy wspinacze Peter Aufschneitner i Heinrich Harrer, opisując wspomnienia w książce "Siedem lat w Tybecie". W 1963 wyprawa chińska dotarła na wysokość 7130 m n.p.m., a rok później, w 1964, dwustuosobowa wyprawa chińska rozpoczęła uwieńczony sukcesem szturm Sziszapangmy. Kilkuosobowa grupa wspinaczy prawdopodobnie zdobyła główny wierzchołek.

Jest najniższym i równocześnie najpóźniej zdobytym ze wszystkich szczytów ośmiotysięcznych.

Zdobywcy

Pierwsze wejście:

• 2 maja 1964 – Chen Shan, Cheng Tianliang, Wang Fuzhou, Wu Zongyue, Xu Jing, Zhang Junyan, Dorje, Mima Zhaxi, Sodnam Dorje, Yungden (Chiny)
• 1980 – wyprawa niemiecka – na wierzchołku stają Michael Dacher, Wolfgang Schaffer, Fritz Zintl, Sigi Hupffauer, Manfred Sturm

Pierwsze wejście zimą:

• 14 stycznia 2005 – Polak Piotr Morawski i Włoch Simone Moro [1]

Polskie wejścia

• 18 września 1987 – Wanda Rutkiewicz, Ryszard Warecki (droga normalna), a także Artur Hajzer, Jerzy Kukuczka (nową drogą)
• 2 października 1991 – Wojciech Kurtyka (nowa droga na południowej ścianie, bez wejścia na wierzchołek)
• 6 i 7 października 1993 – Piotr Pustelnik, a także Krzysztof Wielicki (nową drogą)
• 2 maja 1994 – Ewa Panejko-Pankiewicz (wierzchołek środkowy)
• 11 października 1996 – Jacek Berbeka
• 21 i 22 kwietnia 1999 – Krzysztof Tarasewicz, Jerzy Kawiak, Marcin Miotk, Robert Wieczkowski, Jan Szulc, Piotr Henschke (wierzchołek środkowy)
• 6 października 2000 – Anna Czerwińska (wierzchołek środkowy)
• 1 października 2001 – Ryszard Pawłowski (wierzchołek środkowy)
• 10 października 2001 – Robert Porzycki (wierzchołek środkowy)
• 14 stycznia 2005 – Piotr Morawski z Włochem Simone Moro – pierwsze wejście zimowe
• 4 października 2005 – Bogusław Magrel i Adam Sikora (wierzchołek środkowy)

Na Sziszapangmę zanotowano do 2000 roku 167 wejść, podczas zdobywania szczytu zginęło 21 osób.

Linki zewnętrzne

• Sziszapangma na Peakware
• Sziszapangma na SummitPost