Czo Oju

Czo Oju
Czo Oju
Państwo	Nepal Chiny
Pasmo	Himalaje Wysokie, Himalaje
Wysokość	8201 m n.p.m.
Wybitność	2340 m
Pierwsze wejście	19 października 1954 H. Tichy, S. Jöchler, Pasang Dawa Lama
• zimowe	12 lutego 1985 M. Berbeka, M. Pawlikowski
Położenie na mapie Wyżyny Tybetańskiej Czo Oju
Położenie na mapie Azji Czo Oju
28°06′N 86°39′E
Multimedia w Wikimedia Commons

Położenie Czo Oju

Czo Oju (chiń.: 卓奧有山, pinyin: Zhuó'àoyǒu Shān; tyb.: ཇོ་བོ་དབུ་ཡ, Wylie: jo bo dbu yag, ZWPY: Qowowuyag; nep.: चो यु – trb. Ćo Ju, trl. Co Yū, चो ओयु – trb. Ćo Oju, trl. Co Ojū; ang.: nieof. Cho Oyu; 8201 m n.p.m.) – ośmiotysięcznik w głównej grani Himalajów Wysokich, na północny zachód od Mount Everestu, na granicy chińsko-nepalskiej.

Indyjska Służba Topograficzna, mimo wykonania przez Brytyjczyków ogromu prac geodezyjnych podczas pomiarów Indii, nie przypisała Czo Oju żadnego numeru. Wydawało się bowiem, że góra ta jest niższa w porównaniu z gigantami widniejącymi na horyzoncie Nepalu od Makalu aż po Dhaulagiri. Później szczyt ten oznaczono numerem T45. Jest najłatwiejszym technicznie do zdobycia ze wszystkich czternastu ośmiotysięczników. Także odsetek wypadków śmiertelnych jest na nim najniższy że wszystkich gór ośmiotysięcznych.

Historia zdobycia

Pierwszymi zdobywcami Czo Oju byli Austriacy Herbert Tichy i Sepp Jöchler oraz Pasang Dawa Lama z Nepalu, którzy weszli na szczyt 19 października 1954. Pierwsze wejście kobiece miało miejsce 13 maja 1984, a dokonały go Vera Komárkova i Dina Stěrbova z Czechosłowacji.

Zimą szczyt zdobyto po raz pierwszy 12 lutego 1985, kiedy Maciej Berbeka i Maciej Pawlikowski dokonali pierwszego wejścia polskiego w ramach wyprawy polsko-kanadyjskiej pod kierownictwem Andrzeja Zawady (nową drogą, południowo-wschodnim filarem). Trzy dni później na wierzchołku stanęli także Andrzej Heinrich i Jerzy Kukuczka.

Pierwsze przejścia innych dróg na szczyt:

• lewe żebro południowo-zachodniej ściany: Ryszard Gajewski, Maciej Pawlikowski oraz Konopka, Danielak, Osika, 1986
• ściana północna: Victor Grošelj, Blaz Jereb, Rado Navesnik, Marko Prezelj, Roman Róbas, Jože Rozman, Iztok Tomazin, 2-9 listopada 1988
• ściana południowo-zachodnia: Wojciech Kurtyka, Erhard Loretan, Jean Troillet, 1990

Wejścia Polaków

• 12 lutego 1985 – Maciej Berbeka, Maciej Pawlikowski
• 15 lutego 1985 – Zygmunt Andrzej Heinrich, Jerzy Kukuczka
• 1986 – Ryszard Gajewski, Maciej Pawlikowski, Piotr Konopka, Marek Danielak, Andrzej Osika
• 16 października 1988 – Piotr Henschke
• 21 września 1990 – Wojciech Kurtyka
• 26 września 1991 – Wanda Rutkiewicz
• 1993 – Krzysztof Wielicki
• 24 września 1993 – Piotr Pustelnik
• 5 października 2000 – Ryszard Pawłowski, Eugeniusz Chomczyk i Dariusz Załuski
• 23 września 2003 - Sylwia Bukowicka
• 5 października 2003 – Kinga Baranowska, Marcin Miotk
• 24 września 2004 – Tomasz Kobielski, Janusz Adamski
• 30 września 2004 – Bogusław Magrel, Olaf Jarzemski, Bogusław Ogrodnik
• 28 września 2005 – Anna Barańska, Piotr Barabaś
• 24 kwietnia 2006 – Piotr Morawski
• 1 października 2006 – Szymon Nałudka, Wojciech Sarna, Ireneusz Wolanin, Dariusz Wylezol
• 2 października 2006 – Marian Hudek, Krzysztof Apanasewicz, Grzegorz Siemieniec, Arkadiusz Grządziel, Andrzej Piłatowski
• 8 października 2006 – Paweł Michalski
• 4 maja 2007 – Piotr Ślęczkowski
• 24 września 2009 – Renata Piszczek
• 13 maja 2011 – Kamil Grudzień
• 17 maja 2011 – Piotr Tomala
• 1 października 2011 – Łukasz Stebelski

Bibliografia

1. Janusz Kurczab: Leksykon polskiego himalaizmu. Warszawa: Agora SA – Biblioteka Gazety Wyborczej, 2008, s. 28-29, seria: Polskie Himalaje. ISBN 978-83-7552-383-6.