Wielbłąd jednogarbny
| Wielbłąd jednogarbny | |
| Camelus dromedarius[1] | |
| Linnaeus, 1758 | |
 |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Gromada | ssaki |
| Podgromada | ssaki żyworodne |
| Infragromada | łożyskowce |
| Rząd | parzystokopytne |
| Rodzina | wielbłądowate |
| Rodzaj | Camelus |
| Gatunek | wielbłąd jednogarbny |
| Zasięg występowania | |
 |
|
 Systematyka w Wikispecies |
|
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|
 Hasło dromader w Wikisłowniku |
|
Wielbłąd jednogarbny, dromedar, dromader (Camelus dromedarius) – gatunek dużego, udomowionego ssaka lądowego z rodziny wielbłądowatych (Camelidae), blisko spokrewniony z wielbłądem dwugarbnym (baktrianem) oraz z gwanako i wigoniem. Jest wszechstronnie użytkowany: jako wierzchowiec, zwierzę juczne, źródło mleka, wełny, mięsa i skóry, a także do celów rozrywkowych. Wyhodowano liczne rasy.
Spis treści |
Etymologia [edytuj]
Właściwą dla tego gatunku nazwą w języku polskim jest dromedar, od nazwy naukowej dromedarius. Polska nazwa dromader nie ma uzasadnienia[2]. Pochodzi z czasów Stanisława Augusta, kiedy modne było używanie francuskiego dromadaire. Zarówno jednak w polskim piśmiennictwie zoologicznym, jak i w słownikach poprawnej polszczyzny nazwa dromader wyparła w praktyce nazwę dromedar[3].
Występowanie [edytuj]
Formy dzikie żyły prawdopodobnie w północnej Afryce i na Półwyspie Arabskim. Udomowienie nastąpiło prawdopodobnie na Półwyspie Arabskim około 6 tys. lat temu. Po udomowieniu wielbłąd jednogarbny został rozprzestrzeniony przez człowieka na całym świecie[3]. Podejmowano próby wprowadzenia go na tereny pustynne Ameryki Południowej i Australii[4].
Do warunków naturalnych wtórnie przystosowała się liczna populacja dromaderów introdukowanych w Australii, gdzie wykorzystywano je jako środek lokomocji na terenach pustynnych. W wyniku rozwoju motoryzacji wielbłądy przestały być potrzebne i pozostawiono je na wolności[3]. Porzucone zwierzęta utworzyły zdziczałą populację tzw. wielbłąda australijskiego (ang. Australian feral camel).
Budowa [edytuj]
Wielbłąd jednogarbny ma piaskowe ubarwienie, jest wyższy od baktriana, ale charakteryzuje się lżejszą budową, dłuższymi nogami, na grzbiecie ma tylko jeden garb, a jego owłosienie nie jest tak obfite jak u baktriana[4].
Dane liczbowe [edytuj]
- Długość tułowia: 300 cm
- Długość ogona: ok. 50 cm
- Wysokość w kłębie: 180–210 cm
- Masa ciała: 600-1000 kg
- Ciąża: trwa 12–13 miesięcy.
- Liczba młodych w miocie: 1
- Czas karmienia: 1 rok
- Długość życia: około 50 lat
Przystosowania [edytuj]
Wielbłądy wykazują bardzo dużą odporność na brak wody przy wysokiej temperaturze otoczenia, ponieważ ich organizmy wykształciły wiele przystosowań. Przed niekorzystnym nagrzewaniem ciała promieniami słonecznymi chronią je dwie warstwy stanowiące izolację termiczną: pierwsza to ok. 10-centymetrowa, wełnista warstwa futra, drugą tworzy nagromadzona w garbie warstwa tłuszczu. Różnorodne przystosowania fizjologiczne, etologiczne oraz sposób odżywiania się pozwalają tym zwierzętom oszczędnie gospodarować zasobami wody w organizmie[3].
Zobacz też [edytuj]
- birtugan (inaczej nar) – hybryda wielbłąda dwugarbnego z jednogarbnym
- cama – hybryda lamy i dromedara
Przypisy
- ↑ Camelus dromedarius w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
- ↑ Komosińska i Podsiadło, 2002, za: Łukaszewicz K., 1971. Zagadka "Okrętów pustyni". Wszechświat, Kraków, 12: 309–311.
- ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 Halina Komosińska, Elżbieta Podsiadło: Ssaki kopytne : przewodnik. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2002. ISBN 83-01-13806-8.
- ↑ 4,0 4,1 Mały słownik zoologiczny. Ssaki. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1978.
Bibliografia [edytuj]
- Halina Komosińska, Elżbieta Podsiadło: Ssaki kopytne : przewodnik. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2002. ISBN 83-01-13806-8.
