Zygmunt Mycielski
| Zygmunt Mycielski | |
| Data i miejsce urodzenia | 17 sierpnia 1907 Przeworsk |
| Data i miejsce śmierci | 5 sierpnia 1987 Warszawa |
| Miejsce spoczynku | Wiśniowa |
| Zawód | kompozytor, pisarz, publicysta, krytyk muzyczny |
| Odznaczenia | |
Zygmunt Mycielski, hrabia herbu Dołęga (ur. 17 sierpnia 1907 w Przeworsku, zm. 5 sierpnia 1987 w Warszawie) – kompozytor, publicysta, pisarz i krytyk muzyczny.
Spis treści |
[edytuj] Biografia
Szkołę średnią ukończył w Krakowie, gdzie uczył się muzyki u o. Bernardino Rizziego, włoskiego kompozytora, organisty i dyrygenta chórów. Od 1928, za radą Karola Szymanowskiego, kontynuował edukację muzyczną w École Normale de Musique w Paryżu u Paula Dukasa i Nadii Boulanger. W 1926 wstąpił do Association des Jeunes Musiciens Polonais (Stowarzyszenie Młodych Muzyków Polskich), stworzonego przez bardzo liczną w tych latach grupę polskich muzyków studiujących w stolicy Francji. W latach 1934-1936 był jego prezesem.
Brał udział w II wojnie światowej: w kampanii wrześniowej i działaniach we Francji w 1940. Jako żołnierz polskiej armii znalazł się w stalagu, następnie został skierowany do przymusowej pracy u niemieckiego rolnika. Po zakończeniu wojny powrócił do Polski.
W latach 1946-1948 i 1957-1959 współredagował "Ruch Muzyczny", a od 1960 do 1968 był redaktorem naczelnym tego pisma. Współredagował "Res Facta", "Rocznik Chopinowski" i "Chopin Studies". W 1955 opublikował w "Przeglądzie Kulturalnym" artykuł krytykujący izolację polskiej kultury od twórczości kompozytorów w świecie. Po wkroczeniu wojsk Układu Warszawskiego do Czechosłowacji opublikował w paryskiej "Kulturze" "List otwarty do muzyków czeskich i słowackich", za który spotkały go restrykcje ze strony władz PRL: zdjęcie z funkcji redaktora naczelnego "Ruchu Muzycznego", objęcie podmiotowym zapisem cenzury i zakaz wyjazdów zagranicznych. W 1974 podpisał wraz z innymi intelektualistami i artystami tzw. "list piętnastu", skierowany do władz PRL z żądaniem udostępnienia Polakom zamieszkałym w ZSRR kontaktu z polską kulturą oraz własnego szkolnictwa. W 1975 podpisał memoriał 59 intelektualistów do władz w związku z projektowanymi zmianami w konstytucji. W 1978 uczestniczył w założeniu nielegalnego Towarzystwa Kursów Naukowych, działającego w środowiskach studenckich. Mimo utrudnień stwarzanych mu przez władze w latach 70., jego utwory kilkakrotnie wykonywano na festiwalu Warszawska Jesień, a sam Mycielski wyjeżdżał zagranicę oraz publikował w "Ruchu Muzycznym", m.in. stałe felietony, które wydano (w niewielkim nakładzie) w wersji książkowej.
W latach 1947-1948 i 1952-1954 był wiceprezesem, a w okresie 1948-1949 prezesem Zarządu Głównego Związku Kompozytorów Polskich (ZKP). Od 1985 do 1987 był członkiem jego prezydium. W latach 1954-1957 i 1960-1983 znajdował się także w składzie Komisji Kwalifikacyjnej ZKP. Od 1983 był członkiem honorowym Związku.
Zmarł w Warszawie, lecz został pochowany w Wiśniowej nad Wisłokiem, gdzie w 1988 z inicjatywy Andrzeja Szypuły założono Towarzystwo im. Zygmunta Mycielskiego. W jego ramach powstało w 1990 czasopismo "Kamerton", koncentrujące się na dokumentacji oraz propagowaniu życia i twórczości kompozytora. Także w 1990 Telewizja Polska zrealizowała film: Zygmunt Mycielski - Szkic do portretu.
Decyzją Zygmunta Mycielskiego jego spuścizna twórcza została zdeponowana u Barbary Zwolskiej-Stęszewskiej i Jana Stęszewskiego w Warszawie. Archiwum zawiera m.in. szkice, rękopisy i wydania kompozycji, piśmiennictwo muzyczne i literackie, obfitą korespondencję oraz unikatowe dzienniki opublikowane w Dzienniku 1960-1969 (Iskry, Warszawa 2001), Dzienniku 1950-1959 (Iskry, Warszawa 1999) oraz Niby dzienniku (Iskry, Warszawa 1998). Dzienniki rzucają nowe światło na biografię Mycielskiego, ujawniając m.in. jego homoseksualizm[1].
[edytuj] Nagrody i odznaczenia
- 1952 Nagroda państwowa III stopnia za Symfonię nr 1 - "Symfonię polską"
- 1953 Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski
- 1954 i 1987 Nagroda Związku Kompozytorów Polskich
- 1955 Order Sztandaru Pracy II klasy
-
- Nagroda Ministra Kultury i Sztuki za Uwerturę śląską na orkiestrę i dwa fortepiany
- 1961 Nagroda specjalna Concours Musical Prince Rainier III de Monaco za II Symfonię oraz Ordre de Mérite Culturel[2] w Monako
- 1981 Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski
-
- Nagroda Ministra Kultury i Sztuki I stopnia
[edytuj] Kompozycje
Zygmunt Mycielski komponował symfonie, pieśni, balety (Zabawa w Lipinach), utwory kameralne i wokalno-instrumentalne. Jego twórczość muzyczna utrzymana jest głównie w stylistyce neoklasycystycznej.
|
|
[edytuj] Publikacje
- Dziennik 1960-1960, Iskry, Warszawa 2001
- Dziennik 1950-1959, Iskry, Warszawa 1999
- Niby-dziennik, Iskry, Warszawa 1998
- Postludia, PWM, Kraków 1977
- Szkice i wspomnienia, Biblioteka "Więzi", Warszawa 1999
- Notatki o muzyce i muzykach, PWM, Kraków 1961
- Ucieczki z pięciolinii, PIW, Warszawa 1957
Przypisy
- ↑ Krzysztof Tomasik: Kronikarz. O Zygmuncie Mycielskim, w: Homobiografie, Warszawa 2008, s. 124-135.
- ↑ Ordre de Mérite Culturel. [dostęp 2011-04-20].
|
|||||
- Absolwenci École Normale de Musique
- Członkowie honorowi Związku Kompozytorów Polskich
- Laureaci nagrody ministra kultury i sztuki (1944-1989)
- Laureaci nagrody państwowej (1944-1989)
- Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (1944-1989)
- Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski
- Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy II klasy
- Polscy kompozytorzy muzyki poważnej
- Polscy krytycy muzyczni
- Polscy publicyści
- Polscy teoretycy kultury
- Prezesi Związku Kompozytorów Polskich
- Ludzie związani z Przeworskiem
- Urodzeni w 1907
- Zmarli w 1987