Christopher Reeve

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Christopher Reeve
Ilustracja
Christopher Reeve (1985)
Imię i nazwisko Christopher D'Olier Reeve
Data i miejsce urodzenia 25 września 1952
Nowy Jork, USA
Data i miejsce śmierci 10 października 2004
Mount Kisco, Nowy Jork (stan), USA
Zawód aktor, reżyser, producent filmowy, scenarzysta, pisarz
Współmałżonek Dana Morosini
(1992-2004; jego śmierć)
Lata aktywności 1974−2004
Strona internetowa

Christopher D'Olier Reeve[1][2] (ur. 25 września 1952 w Nowym Jorku, zm. 10 października 2004 w Mount Kisco) – amerykański aktor, producent filmowy, reżyser, scenarzysta i pisarz angielskiego pochodzenia[3].

Życiorys[edytuj]

Wczesne lata[edytuj]

Urodził się jako starszy syn dziennikarki Barbary Pitney (z domu Lamb) i nauczyciela, powieściopisarza, poety i uczonego Franklina D’Oliera Reeve'a[3][4]. Miał młodszego brata Benjamina (ur. 1953) – sędziego. W 1956 roku jego rodzice rozwiedli się[5]. Matka w 1959 roku wyszła ponownie za mąż za maklera giełdowego Tristama B. Johnsona.

Mając dziesięć lat, przyłączył się do amatorskiej grupy teatralnej The Yeomen of the Guard w McCarter Theater w Princeton[6]. Latem 1968 roku, w wieku piętnastu lat, został przyjęty jako praktykant Williamstown Theatre Festival w stanie Massachusetts, gdzie zachwycił swoim występem aktorkę Olympię Dukakis w przedstawieniu Widok z mostu (A View from the Bridge). Grał rosyjskiego marynarza w sztuce Zakładnik (The Hostage) i Beljajewa w spektaklu Miesiąc na wsi (A Month in the Country). W 1970 roku ukończył prywatną szkołę Princeton Country Day, gdzie został honorowym uczniem i grał w piłkę nożną, baseball, tenis i hokej.

Kariera[edytuj]

W 1974 roku otrzymał licencjat Cornell University w Ithaca, w stanie Nowego Jorku i studiował dramat w prestiżowej Juilliard School of Performing Arts z Robinem Williamsem.

Po epizodycznej roli oficera w dramacie telewizyjnym PBS Wrogowie (Enemies, 1974), pojawił się w operze mydlanej CBS Miłość życia (Love of Live, 1974–76)[7] jako Ben Harper, antagonistyczny charakter z poligamistycznym stylem życia i przeszłością karną. Grywał na broadwayowskiej scenie w sztukach: Sprawa Gravity (A Matter of Gravity, 1976) w roli Nicky'ego u boku Katharine Hepburn, Urodzony czwartego lipca (Fifth of July, 1980–82) jako Ken Talley Jr. z Jeffem Danielsem i Swoosie Kurtz oraz Wesele Figara (The Marriage of Figaro, 1985) jako hrabia Almaviva z Mary Elizabeth Mastrantonio. Międzynarodowy rozgłos przyniosła mu kreacja Clarka Kenta/Supermana w filmie sci-fi Richarda Donnera Superman (1978), za którą otrzymał nagrodę Brytyjskiej Akademii Sztuk Filmowych i Telewizyjnych (BAFTA) i nominację do nagrody Saturna. Sukces kasowy filmu sprawił, że powstały cztery sequele w 1980 (nominacja do Saturna), 1983 (nominacja do Saturna) i 1987 roku.

Za rolę scenarzysty Richarda Colliera w melodramacie fantasy Gdzieś w czasie (Somewhere in Time, 1980) z Jane Seymour odebrał nagrodę na Fantafestival w Rzymie i był nominowany do nagrody Saturna. Jednak postać magnata przemysłowego, zakochanego w sobie Blaine'a Binghama w czarnej komedii Za kamerą (Switching Channels, 1988) u boku Burta Reynoldsa i Kathleen Turner przyniosła mu nominację do Złotej Maliny dla najgorszego aktora drugoplanowego.

27 maja 1995 roku na planie filmowym spłoszony koń zrzucił go z siodła. W wyniku upadku aktor skręcił kark i doznał paraliżu. Trafił do Kessler Rehabilitation Center w West Orange, w stanie New Jersey. Złamanie kręgosłupa i inne obrażenia były tak poważne, że nie był w stanie samodzielnie oddychać. Odtąd żył podłączony do respiratora. Ciekawostką może być fakt, że tydzień przed tym zdarzeniem telewizja wyemitowała dreszczowiec Poza podejrzeniem (Above Suspicion, 1995), w którym Reeve gra policjanta sparaliżowanego od pasa w dół.

Zagrał uhonorowaną nagrodą Screen Actors Guild i nominowaną do Złotego Globu rolę sparaliżowanego architekta Jasona Kempa w telewizyjnym Dreszczowiec Hallmark/ABC Okno na podwórze (Rear Window, 1998), remake'u filmu Alfreda Hitchcocka, z Daryl Hannah, którego był również producentem. Rok później wyreżyserował dramat telewizyjny HBO Przed zmierzchem (In the Gloaming) z udziałem Glenn Close, Bridget Fonda, Whoopi Goldberg, Roberta Seana Leonarda i Davida Strathairna.

Został przewodniczącym Rady Dyrektorów Amerykańskiego Stowarzyszenia Sparaliżowanych, która uświadamia ludzi jak ważne są badania dotyczące paraliżu. Po wypadku zaangażował się także w politykę, był zwolennikiem demokratów. Stał się głośnym rzecznikiem ludzi niepełnosprawnych. Zgodził się testować na sobie nowe metody terapii, mające naprawić uszkodzony rdzeń kręgowy. Był w związku z tym zwolennikiem dopuszczenia terapii z użyciem komórek macierzystych pobranych z ludzkich płodów.

W 1998 roku ukazała się jego autobiografia Still Me, która stała się bestsellerem.

Życie prywatne[edytuj]

Z nieformalnego związku z modelką Gae Exton urodził się syn Matthew (ur. 1979) i córka Alexandra (ur. 1983). W dniu 11 kwietnia 1992 roku poślubił Danę Morosini (ur. 1961, zm. 2006 na raka płuc)[8]. Mieli syna Willa (ur. 1992). Wraz z żoną Daną otworzył w Short Hills, w stanie New Jersey, pierwszy ośrodek, w którym ludzi sparaliżowanych uczono normalnego życia. Jego żona była założycielką i dyrektorem fundacji im. Christophera Reeve, która wspierała badania nad leczeniem skutków paraliżu.

W przebiegu ogólnoustrojowego zakażenia mającego źródło w odleżynach aktor zapadł w śpiączkę 9 października 2004 roku, a dzień później zmarł w Mount Kisco w wieku 52. lat[9][10].

Filmografia[edytuj]

filmy fabularne[edytuj]

Rok Tytuł Rola Reżyser
1978 Tragedia Neptuna (Gray Lady Down) Phillips David Greene
Superman Superman / Clark Kent / Kal-El Richard Donner
1979 Muppety jadą do Hollywood (The Muppets Go Hollywood) w roli samego siebie Stan Harris
1980 Superman II Superman / Clark Kent / Kal-El Richard Lester, Richard Donner
Gdzieś w czasie (Somewhere in Time) Richard Collier Jeannot Szwarc
1982 Śmiertelna pułapka (Deathtrap) Clifford Anderson Sidney Lumet
Monsignor ks. John Flaherty Frank Perry
1983 Superman III Superman / Zły Superman / Clark Kent / Kal-El Richard Lester
1984 Bostończycy (The Bostonians) Basil Ransome James Ivory
1985 Lotnik (The Aviator) Edgar Anscombe George T. Miller
Anna Karenina (TV) hrabia Wroński Simon Langton
1987 Superman IV (Superman IV: The Quest for Peace) Superman / Clark Kent / Kal-El Sidney J. Furie
Cwaniak (Street Smart) Jonathan Fisher Jerry Schatzberg
1988 Za kamerą (Switching Channels) Blaine Bingham Ted Kotcheff
Wielka ucieczka 2: Nieopowiedziana historia (The Great Escape II: The Untold Story, TV) major John Dodge Paul Wendkos, Jud Taylor
1990 Róża i szakal (The Rose and the Jackal, TV) Allan Pinkerton Jack Gold
Święto ziemi urodzinowe (Earthday Birthday, TV) It Zwibble Michael Sporn (głos)
1991 Mroczna przemoc (Bump in the Night, TV) Lawrence Muller Karen Arthur
Śmiertelne sny (Death Dreams, TV) George Westfield Martin Donovan
1992 Poza sceną (Noises Off...) Frederick Dallas / Philip Brent Peter Bogdanovich
Koszmar w biały dzień (Nightmare in the Daylight, TV) Sean Farrell Lou Antonio
Śmiertelne grzechy (Mortal Sins, TV) ks. Thomas Cusack Bradford May
1993 Wilk morski (The Sea Wolf, TV) Humphrey Van Weyden Michael Anderson
Tożsamość Willa (Morning Glory, TV) Will Parker Steven Hilliard Stern
Okruchy dnia (The Remains of the Day) kongresmen Jack Lewis James Ivory
1994 Miłosne wybory (Speechless) Bob 'Baghdad' Freed Ron Underwood
1995 Poza podejrzeniem (Above Suspicion, TV) Dempsey Cain Steven Schachter
Wioska przeklętych (Village of the Damned) dr Alan Chaffee John Carpenter
Czarny Lis (Black Fox', TV) Alan Johnson Steven Hilliard Stern
Czarny Lis: Dobry i zły (Black Fox: Good Men and Bad, TV) Alan Johnson Steven Hilliard Stern
Czarny Lis: Cena spokoju (Black Fox: The Price of Peace, TV) Alan Johnson Steven Hilliard Stern
1996 Krok w kierunku do jutra (A Step Toward Tomorrow) Denny Gabriel Deborah Reinisch
Bez współczucia: Film o zdolnościach (Without Pity: A Film About Abilities, TV) narrator Michael Mierendorf
1997 Przed zmierzchem (In the Gloaming, TV) - Christopher Reeve
1998 Okno na podwórze (Rear Window, TV) Jason Kemp Jeff Bleckner
2004 Historia Brooke Ellison (The Brooke Ellison Story, TV) - Christopher Reeve
2006 I ty możesz zostać bohaterem (Everyone's Hero) - Christopher Reeve, Colin Brady, Dan St. Pierre
Superman II (Superman II: The Richard Donner Cut) Superman / Clark Kent / Kal-El Richard Lester, Richard Donner
2007 Christopher Reeve: Hope in Motion w roli samego siebie Matthew Reeve

seriale TV[edytuj]

  • 1974: Great Performances - odc. Wrogowie (Enemies) jako oficer
  • 1974–76: Miłość życia (Love of Life) jako Ben Harper
  • 1975: Szeroke światowe misterium (Wide World Mystery)
  • 1980: Muppet Show (The Muppet Show) gość programu
  • 1981: Saturday Night Live w roli samego siebie
  • 1983: Śpiąca królewna (Faerie Tale Theatre – odc. Sleeping Beauty) jako książę
  • 1985: Saturday Night Live w roli samego siebie
  • 1985: Saturday Night Live jako gospodarz
  • 1991: Carol i spółka (Carol & Company) jako Bob
  • 1992: Droga do Avonlea (Road to Avonlea) jako Robert Rutherford
  • 1992: Opowieści z krypty (Tales from the Crypt) jako Fred
  • 1993: Frasier jako Leonard (głos)
  • 1994: Nieprzyjemny świat Penna i Tellera (The Unpleasant World of Penn & Teller)
  • 2003: Tajemnice Smallville (Smallville) jako dr Virgil Swann
  • 2003: Kancelaria adwokacka (The Practice) jako Kevin Healy
  • 2004: Tajemnice Smallville (Smallville) jako dr Virgil Swann

Bibliografia[edytuj]

Przypisy

  1. Christopher Reeve (ang.). Listal. [dostęp 2017-04-06].
  2. Christopher Reeve - Sztárlexikon (węg.). Starity.hu. [dostęp 2017-04-06].
  3. a b Christopher Reeve — What Nationality Ancestry (ang.). Ethnicity of Celebs. [dostęp 2017-04-06].
  4. Christopher Reeve Biography (1952-) (ang.). Film Reference. [dostęp 2017-04-06].
  5. Christopher Reeve (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2017-04-06].
  6. Christopher Reeve (1952-2004) (ang.). Find A Grave Memorial. [dostęp 2017-04-06].
  7. Christopher Reeve (wł.). MYmovies.it. [dostęp 2017-04-06].
  8. Dana Morosini Reeve (1961-2006) (ang.). Find A Grave Memorial. [dostęp 2017-04-06].
  9. Christopher Reeve (hiszp.). SensaCine.com. [dostęp 2017-04-06].
  10. Personalidade: Christopher Reeve (EUA) (port.). InterFilmes.com. [dostęp 2017-04-06].

Linki zewnętrzne[edytuj]