Kasinka Mała

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kasinka Mała
Kasinka Mała i widok na Szczebel
Kasinka Mała i widok na Szczebel
Państwo  Polska
Województwo małopolskie
Powiat limanowski
Gmina Mszana Dolna
Sołectwo Dolna Wieś, Górna Wieś
Wysokość 360-600[1]. m n.p.m.
Liczba ludności (2006) 3388[2]
Strefa numeracyjna (+48) 18
Kod pocztowy 34-734[3]
Tablice rejestracyjne KLI
SIMC 0451429
Położenie na mapie gminy wiejskiej Mszana Dolna
Mapa lokalizacyjna gminy wiejskiej Mszana Dolna
Kasinka Mała
Kasinka Mała
Położenie na mapie powiatu limanowskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu limanowskiego
Kasinka Mała
Kasinka Mała
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Kasinka Mała
Kasinka Mała
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kasinka Mała
Kasinka Mała
Ziemia49°42′25″N 20°01′58″E/49,706944 20,032778

Kasinka Maławieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie limanowskim, w gminie Mszana Dolna.

Podział Kasinki Małej wg osiedli[4][5][edytuj | edytuj kod]

  • Dolna Wieś:

osiedla Bednarzówka, Brzegi, Barany, Chowańce, Czarnoty, Daniele, Do Szewca, Do Młyna, Do Nawary, Dwór, Dyzmy, Dziergonie, Farganusy, Gawrony, Gliniki, Gocałki, Górki, :Górnie, Grochale, Grzesiaki, Hyrb, Jędrzkowce, Kalety, Kazamaty, Kopcie, Kotarby, Krupy, Ksiki, Kulówka, Kuśnierze, Łabuzy, Łęg, Miasto, Niedośpiały, Pod Groblą, Podleśniaki, Podświątkówka, Pokuta, Pulkówka, Pyrze, Raje, Siekacze, Snoza, Stożki, Świątkówka, Widzisze Górne, Widzisze Niżne, Woźniaki, Wróble, Wysoka, Zadworze, Zagroda, Zapotocze, Zarabie

  • Górna Wieś:

osiedla Babiarze, Bartoszki, Bolsęgi, Bydłonie, Cieżaki, Cieże, Cyrki, Kanie, Kowale, Kuce, Lachy, Lipienie, Łabuzy, Łopuszne (w tym Brzany, Jakubiaki, Juszczaki, :Karczmarczyki, Pod Niebo, Rażne, Zagrzebniaki, Żądły), Michalaki, Muchówka, Muchy, Płoskonki, Potok, Seusy, Szarki, Szczypki, Zagródźce (w tym Chąsiówka, Do Krzysztofka, Filipiaki, Majeranówka, Mirki, Podchąsiówka, Podgródek, Żabówka, Żądłówka)

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Wieś położona między trzema szczytami Beskidu Wyspowego: Szczeblem, Lubogoszczą i Kiczorą. Zajmuje oba brzegi Raby a także dolinę potoku Kasinianka[6].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Początki istnienia wsi sięgają 1360 roku – była to wówczas własność zakonu Cystersów ze Szczyrzyca[7]. Pierwsza wzmianka o Kasince Małej pochodzi z 1448. Wieś znana była wówczas jako osada Ogonówka, posiadała prężnie działający młyn i wchodziła w skład dóbr królewskich pod zarządem szlacheckim[8].

Wieś nie miała szczęścia do zarządców – kolejni szlachcice nakładali na chłopów dodatkowe powinności i opłaty, ograniczali handel zbożem, oraz oddawali się hulaszczym praktykom. Nic więc dziwnego, że wieś stała się ośrodkiem ruchu antyfeudalnego. Na czele buntu chłopskiego w latach 1649-1654 stanęli bracia Sebastian i Filip Bolisęgowie. Kolejny bunt przeciw pańszczyźnie wzniecili chłopi w 1812, a w 1846 napadli na miejscowy dwór[8].

Ludność Kasinki przyłączyła się również do wielkiego strajku chłopskiego w 1937, zorganizowanego przez działaczy Stronnictwa Ludowego. W czasie tego strajku na roli Szczypkowej zginęło 9 protestujących po tym, jak policja otwarła ogień do tłumu. Wydarzenie to upamiętniono w 1967 poprzez odsłonięcie tablicy pamiątkowej przez delegację władz Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej z Władysławem Gomułką na czele[8].

W 1987 roku wieś odznaczona została Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski[9].

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

Turystyka[edytuj | edytuj kod]

Atrakcje turystyczne
  • W murowanym kościele Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny z 1913 roku znajduje się cenny ołtarz barokowo-neogotycki oraz barokowe posągi z XVIII wieku[8].
  • Na górze Lubogoszcz znajduje się również ośrodek rekreacyjno-wypoczynkowy YMCA.
  • XIX-wieczna kaplica z obrazem Matki Bożej Częstochowskiej, słynącym łaskami w okolicy[8].
  • Kapliczka z przełomu XIX i XX wieku na granicy z Mszaną Dolną. Znajduje się w niej murowana rzeźba, przedstawiająca trzeci upadek Chrystusa[8].
  • Willa Szczepańskich, znajdująca się na stoku Lubogoszczy[8].
Szlaki turystyczne
szlak turystyczny czarny – czarny szlak turystyczny z Lubnia poprzez Szczebel i Kasinkę Małą na Lubogoszcz.

Sport[edytuj | edytuj kod]

W miejscowości działa klub sportowy „LKS Zenit Kasinka Mała”. założony w 1974 r. Drużyna ta znajduje się aktualnie w klasie A (Limanowski Podokręg PN).

Religia[edytuj | edytuj kod]

Na terenie Kasinki znajduje się parafia Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny[10]. Funkcję kościoła parafialnego pełni murowany Kościół Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny, wybudowany w latach 1912-1913 na podstawie projektu Jana Sasa-Zubrzyckiego[11].

Kasinka Mała w literaturze[edytuj | edytuj kod]

Akcja następujących dzieł literackich związana jest z Kasinką Małą:

Urodzeni w Kasince Małej[edytuj | edytuj kod]

  • Stanisław Fijałek – ksiądz kanonik, proboszcz, budowniczy kościoła i kurhanu w Karniowicach.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. „Beskid Myślenicki...”. s. 267
  2. http://www.wrotamalopolski.pl/NR/rdonlyres/78954CC4-1992-4DD3-A953-2759A37C3664/332268/StrategiaRozwojuGminyMszanaDolnapoprawiona.pdf
  3. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2014–03–09]. s. według wyboru.
  4. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  5. TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 18.11.2015].
  6. Jerzy Kondracki: Geografia regionalna Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 1998. ISBN 83-01-12479-2.
  7. „Parafie...”. s. 226
  8. a b c d e f g „Beskid Myślenicki...”. s. 268
  9. M.P. z 1987 r. Nr 22, poz. 188
  10. „Parafie...”. s. 225
  11. Ł. Stożek. Kościół parafialny w Kasince Małej – zapomniane dzieło Jana Sasa-Zubrzyckiego. „Wiadomości Konserwatorskie”. Nr 47, s. 80-86, 2016. 

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Piotr Skoczek: Parafie Ziemi Limanowskiej. Proszówki: Prowincjonalna Oficyna Wydawnicza, 2009, s. 225-230. ISBN 978-83-88383-43-4.
  2. Dariusz Dyląg, Piotr Sadowski: Beskid Myślenicki: przewodnik. Pruszków: Oficyna Wydawnicza „Rewasz”, 2005, s. 267-269. ISBN 83-89188-41-4. [dostęp 2011-06-30].
  3. Ł. Stożek, Kościół parafialny w Kasince Małej – zapomniane dzieło Jana Sasa-Zubrzyckiego, „Wiadomości Konserwatorskie” 2016, Nr 47, s. 80-86.