Kwas pelargonowy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kwas pelargonowy
Niepodpisana grafika związku chemicznego; prawdopodobnie struktura chemiczna bądź trójwymiarowy model cząsteczki
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny C9H18O2
Inne wzory C8H17COOH
Masa molowa 158,24 g/mol
Identyfikacja
Numer CAS 112-05-0
PubChem 8158
Podobne związki
Pochodne kwas aminoketopelargonowy, kwas diaminopelargonowy
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą
stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)

Kwas pelargonowy (kwas nonanowy) – organiczny związek chemiczny z grupy nasyconych kwasów tłuszczowych. Ma postać bezbarwnej lub żółtawej oleistej cieczy o charakterystycznym zapachu. W obniżonej temperaturze ma postać bezbarwnych kryształów o blaszkowatym kształcie. W przyrodzie kwas pelargonowy występuje w postaci estrów w olejku eterycznym otrzymywanym z pelargonii[10].

Otrzymywanie[edytuj | edytuj kod]

Kwas pelargonowy jest produktem ubocznym procesu otrzymywania kwasu brasylowego (C13H24O4) metodą ozonolizy. Powstaje w wyniku rozerwania łańcucha węglowego[11][12].

Kwas pelargonowy można otrzymać również w reakcji SN2 1-bromoheptanu z malonianem dietylu w roztworze butanolanu sodu w butanolu w 80-90 °C i następczej hydrolizie wodorotlenkiem potasu i dekarboksylacji w temp. 180 °C[13].

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Wartość wyznaczona w fazie ciekłej z możliwym dużym błędem wskutek asocjacji.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e Lide 2009 ↓, s. 3-398.
  2. a b c d e f Kwas pelargonowy (nr N5502) – karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck KGaA) na obszar Polski. [dostęp 2015-08-19]. (przeczytaj, jeśli nie wyświetla się prawidłowa wersja karty charakterystyki)
  3. Lide 2009 ↓, s. 8-49.
  4. Lide 2009 ↓, s. 8-112.
  5. a b Lide 2009 ↓, s. 6-65.
  6. Lide 2009 ↓, s. 6-179.
  7. Lide 2009 ↓, s. 9-57.
  8. a b Kwas pelargonowy (ang.) w wykazie klasyfikacji i oznakowania Europejskiej Agencji Chemikaliów. [dostęp 2015-08-18].
  9. Kwas pelargonowy (nr N5502) (ang.) – karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck KGaA) na obszar Stanów Zjednoczonych. [dostęp 2015-08-19]. (przeczytaj, jeśli nie wyświetla się prawidłowa wersja karty charakterystyki)
  10. Encyclopedia of chemistry (ang.).
  11. Chemical Land (ang.).
  12. Maria Bełdowicz, Jerzy Cechnicki, Sposób otrzymywania czystego kwasu brasylowego, Urząd Patentowy PRL, 1971 [dostęp 2018-06-01]..
  13. Arthur Vogel: Preparatyka organiczna. Wyd. drugie. s. 419-420.
  14. Nonanoic (Pelargonic) acid, National Site for the Regional IPM Centers [dostęp 2018-06-01].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]