Kwas pelargonowy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kwas pelargonowy
Kwas pelargonowy
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny C9H18O2
Inne wzory C8H17COOH
Masa molowa 158,24 g/mol
Identyfikacja
Numer CAS 112-05-0
PubChem 8158[1]
Podobne związki
Pochodne kwas aminoketopelargonowy, kwas diaminopelargonowy
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą
stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)

Kwas pelargonowy (kwas nonanowy) – organiczny związek chemiczny z grupy nasyconych kwasów tłuszczowych. Ma postać bezbarwnej lub żółtawej oleistej cieczy o charakterystycznym zapachu. W obniżonej temperaturze ma postać bezbarwnych kryształów o blaszkowatym kształcie. W przyrodzie kwas pelargonowy występuje w postaci estrów w olejku eterycznym otrzymywanym z pelargonii[11].

Właściwości[edytuj | edytuj kod]

Właściwości fizyczne[edytuj | edytuj kod]

Właściwości chemiczne[edytuj | edytuj kod]

Otrzymywanie[edytuj | edytuj kod]

Kwas pelargonowy jest produktem ubocznym procesu otrzymywania kwasu brasylowego (C13H24O4) metodą ozonolizy. Powstaje w wyniku rozerwania łańcucha węglowego[14][15].

Kwas pelargonowy można otrzymać również w reakcji Sn2 1-bromoheptanu ze świeżo przedestylowanym malonianem dietylu w roztworze butanolanu sodu w butanolu w 80-90 °C, po hydrolizie wodorotlenkiem potasu i dekarboksylacji w temp. 180 °C[16].

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Wartość wyznaczona w fazie ciekłej z możliwym dużym błędem wskutek asocjacji.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Kwas pelargonowy – podsumowanie (ang.). PubChem Public Chemical Database.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Lide 2009 ↓, s. 3-398.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 Kwas pelargonowy (pol.). Karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich dla Polski. [dostęp 2015-08-19].
  4. Lide 2009 ↓, s. 8-49.
  5. Lide 2009 ↓, s. 8-112.
  6. 6,0 6,1 Lide 2009 ↓, s. 6-65.
  7. Lide 2009 ↓, s. 6-179.
  8. Lide 2009 ↓, s. 9-57.
  9. 9,0 9,1 Informacje o klasyfikacji i oznakowaniu substancji według Rozporządzenia (WE) nr 1272/2008, zał. VI, z uwzględnieniem Rozporządzeń ATP: Kwas pelargonowy (pol.) w Wykazie klasyfikacji i oznakowania Europejskiej Agencji Chemikaliów. [dostęp 2015-08-18].
  10. Kwas pelargonowy (ang.). Karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich dla Stanów Zjednoczonych. [dostęp 2015-08-19].
  11. Encyclopedia of chemistry (ang.).
  12. Ciężar właściwy w temp. 20 °C w odniesieniu do wody o temp. 4 °C.
  13. Współczynnik refrakcji w temp. 20 °C.
  14. Chemical Land (ang.).
  15. Urząd Patentowy PRL.
  16. Arthur Vogel: Preparatyka organiczna. Wyd. drugie. s. 419-420.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]