Kwas propionowy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kwas propionowy
Kwas propionowy
Kwas propionowy
Nazewnictwo
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny C3H6O2
Inne wzory C2H5COOH
Masa molowa 74,08 g/mol
Wygląd oleista ciecz[2]
Identyfikacja
Numer CAS 79-09-4
PubChem 1032[3]
DrugBank DB03766[4]
Podobne związki
Pochodne kwas mlekowy
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą
stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)

Kwas propionowy (kwas propanowy według obecnej nomenklatury IUPAC) – organiczny związek chemiczny z grupy kwasów karboksylowych.

W temperaturze pokojowej jest to bezbarwna ciecz rozpuszczalna w wodzie, o nieprzyjemnym ostrym zapachu, stosowana przy wyrobie rozcieńczalników oraz substancji zapachowych. Występuje w mleku i jest wytwarzany w przewodzie pokarmowym zwierząt.

Jest stosowany w przemyśle spożywczym jako środek do konserwacji żywności o symbolu E-280. Dodawany do chleba paczkowanego krojonego i chleba żytniego oraz do wyrobów ciastkarskich. Maksymalna dawka 3000 mg/kg. Dodawany jest również do pasz zwierzęcych jako środek przeciwpleśniowy.

Bakterie propionowe należące do rodzaju Propionibacterium wytwarzają kwas propionowy w fermentacji propionowej i mają zdolność rozkładu cukrów, błonnika i pektyn. Guma guar oraz pektyny są znacznie szybciej metabolizowane przez bakterie jelita grubego. Wytwarzany w tym procesie kwas propionowy i kwas masłowy, korzystnie oddziałuje na organizm człowieka. Kwas propionowy sprzyja hamowaniu syntezy cholesterolu, a kwas masłowy może być stymulatorem jelitowego systemu odpornościowego.

Dane przeciwpożarowe[edytuj | edytuj kod]

Kwas propionowy jest palną cieczą. Pary tworzą z powietrzem mieszaniny wybuchowe. Gromadzą się w dolnych partiach pomieszczeń i w zagłębieniach terenu.

Parametry:

  • temperatura zapłonu: 54 °C
  • temperatura samozapłonu: 475-515 °C
  • klasa wybuchowości – IIA
  • klasa niebezpieczeństwa pożarowego – 2
  • granice wybuchowości: 2,9-12,1%

Oddziaływanie na człowieka i działania uboczne[edytuj | edytuj kod]

Kwas propionowy jest wchłaniany do organizmu człowieka przez drogi oddechowe, skórę i przewód pokarmowy. Wdychane pary kwasu drażnią śluzówkę jamy ustnej, oczu, nosa, górnych dróg oddechowych. Działanie kwasu propionowego może spowodować łzawienie, nieżyt nosa, kaszel, bóle w klatce piersiowej, nieżyt żołądka. Kwas propionowy w kontakcie ze skórą powoduje oparzenia. Oparzenia oczu mogą doprowadzić do utraty wzroku bez możliwości wyleczenia.

Przypisy

  1. Kwas propionowy (pol.). European Chemical Substances Information System.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 Polskie Towarzystwo Farmaceutyczne: Farmakopea Polska X. Warszawa: Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, 2014, s. 4276. ISBN 978-83-63724-47-7.
  3. Kwas propionowy – podsumowanie (ang.). PubChem Public Chemical Database.
  4. Kwas propionowy – karta substancji aktywnej (DB03766) (ang.). DrugBank.