Miguel Primo de Rivera

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Miguel Primo de Rivera
Miguel Primo de Rivera (1930)
Miguel Primo de Rivera (1930)
Generał porucznik
Data urodzenia 8 stycznia 1870
Data śmierci 16 marca 1930
Przebieg służby
Lata służby 1884-1923
Siły zbrojne Armia Hiszpańska
Późniejsza praca 1923-1930
Premier Hiszpanii
Odznaczenia
Order św. Ferdynanda - Krzyż Wielki (Hiszpania) Order św. Hermenegilda - Krzyż Wielki (Hiszpania) Krzyż Wielki Zasługi Wojskowej z Odznaką Czerwoną (Hiszpania) Krzyż Wielki Zasługi Morskiej z Odznaką Czerwoną (Hiszpania) Krzyż Wielki Orderu Izabeli Katolickiej (Hiszpania) Krzyż Wielki Orderu Błogosławionego Piusa IX Kawaler Krzyża Wielkiego Orderu Świętych Maurycego i Łazarza (Królestwo Włoch) CHL Order of Merit of Chile - Grand Cross BAR.png Krzyż Wielki Królewskiego Orderu Rycerzy Pana Naszego Jezusa Chrystusa Krzyż Wielki Legii Honorowej (Francja) Order Orła Białego Krzyż Wielki Wojskowego Orderu Aviz (Portugalia) Krzyż Wielki Orderu Wieży i Miecza (Portugalia)

Miguel Primo de Rivera y Orbaneja (ur. 8 stycznia 1870, zm. 16 marca 1930) – hiszpański wojskowy, generał dywizji, dyktator Hiszpanii w latach 1923-1930. Ojciec José Antonia Prima de Rivery.

Pochodził z wojskowej rodziny, w szeregach armii hiszpańskiej walczył w Maroku, na Kubie i Filipinach. W 1921 odziedziczył po wuju tytuł markiza de Estella. W latach 1922-1923 był dowódcą okręgu wojskowego Katalonii, gdzie cieszył się dużym poparciem. Szybko rósł w siłę i zyskał poparcie armii oraz bogatego ziemiaństwa. 13 września 1923, po bezkrwawym zamachu stanu, król Alfons XIII mianował go premierem.

Po objęciu władzy Primo de Rivera wprowadził rządy silnej ręki, zaprowadził cenzurę i zdelegalizował wszystkie partie poza założoną przez niego Hiszpańską Unią Patriotyczną (Unión Patriótica Española). Zarazem jednak junta de Rivery okazała się stosunkowo liberalna i w rezultacie została poparta przez szereg partii lewicowych, w tym partię socjalistyczną (PSOE) oraz związki zawodowe, które utrzymywały swoje poparcie aż do czasu pogorszenia się wyników gospodarczych[1]. Rząd de Rivery walczył z bezrobociem, prowadząc szeroko zakrojony program robót publicznych, jednak szybki wzrost inflacji doprowadził do załamania się gospodarki.

Z powodu gospodarczej klęski i narastającej opozycji, 28 stycznia 1930 ustąpił ze stanowiska i wyjechał do Paryża. Zmarł tam na cukrzycę w dwa miesiące później[2].

Według amerykańskiego historyka Stanleya Payne'a rządy Primo de Rivery były najłagodniejsze i najbardziej liberalne ze wszystkich dyktatur dwudziestowiecznej Europy, "nie splamione ani jedną polityczną egzekucją"[3].

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Partie Socjaldemokratyczne Europy, Książka i Wiedza, 1982, s. 174
  2. Złota dyktatura (pol.). polityka.pl, 2013-11-26. [dostęp 2015-06-10].
  3. Historia Hiszpanii, T. Miłkowski, P. Machcewicz, 2002, s. 329.
  4. 4,0 4,1 4,2 Ana de Sagrera: Miguel Primo de Rivera: el hombre, el soldado y el politico. 1973, s. 90, 289
  5. Teodoro A. Agoncillo: Malolos. The Crisis of the Republic. 1960, s. 54]
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 6,4 6,5 6,6 6,7 ESPAGNE ET FRANCE Convention générale de navigation
  7. 7,0 7,1 Estrangeiros com Ordens Portuguesas: ORBANEJA Miguel Primo de Rivera (Primeiro-Ministro)
  8. Odznaczenie Primo de Rivery. „Gazeta Lwowska”, s. 6, Nr 132 z 12 czerwca 1929. 
  9. Kawalerowie i statuty Orderu Orła Białego 1705-2008, 2008, s. 301.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]