Sąd Okręgowy w Warszawie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Sąd Okręgowy w Warszawie
Ilustracja
Gmach Sądu Okręgowego przy al. „Solidarności” 127
Państwo  Polska
Miejscowość Warszawa
Adres al. „Solidarności” 127
00-898 Warszawa
Architekt Bohdan Pniewski
Rozpoczęcie budowy 1934
Ukończenie budowy 1938
Położenie na mapie Warszawy
Mapa konturowa Warszawy, blisko centrum na lewo znajduje się punkt z opisem „Sąd Okręgowy w Warszawie”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Sąd Okręgowy w Warszawie”
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa konturowa województwa mazowieckiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Sąd Okręgowy w Warszawie”
Ziemia52°14′27″N 20°59′32″E/52,240833 20,992222
Gmach w latach 60.
Dziedziniec wewnętrzny
Hol główny

Sąd Okręgowy w Warszawie – organ wymiaru sprawiedliwości powołany do rozstrzygania spraw sądowych I instancji i II instancji, mieszczący się w Warszawie w budynku przy al. „Solidarności” 127[1][2] (adres przedwojenny ulica Leszno 53/55).

Status prawny[edytuj | edytuj kod]

Sąd Okręgowy w Warszawie obejmuje obszar właściwości sądów rejonowych w Grodzisku Mazowieckim, Pruszkowie, Piasecznie oraz dla Warszawy-Mokotowa, Warszawy-Śródmieścia, Warszawy-Woli, Warszawy-Żoliborza, dla m. st. Warszawy w Warszawie dla dzielnic: Ochota, Ursus i Włochy[3].

Historia gmachu[edytuj | edytuj kod]

Wzniesienie reprezentacyjnego gmachu sądów grodzkich na Lesznie (nazywanego zwyczajowo Sądami na Lesznie) powierzono prof. inż. arch. Bohdanowi Pniewskiemu. Budowę rozpoczęto w 1934 roku, trwała ona niespełna 4 lata i w 1938 została zakończona. Wiązała się ona z licznymi uwagami krytycznymi ze strony palestry, która utyskiwała na znaczne oddalenie gmachu od Sądu Okręgowego, Sądu Apelacyjnego i Sądu Najwyższego, które mieściły się przy placu Krasińskich. Gmach zaczął służyć warszawskiemu sądownictwu 30 czerwca 1939. Dostojność, monumentalne ukształtowanie bryły, staranne opracowanie detali to elementy charakteryzujące ten budynek. W charakterze dekoracji umieszczono nad wejściem głównym maksymę Sprawiedliwość jest ostoją mocy i trwałości Rzeczypospolitej, sformułowaną przez Andrzeja Frycza Modrzewskiego[4].

Mimo wybuchu II wojny światowej, Sądy Grodzkie nadal służyły polskiemu wymiarowi sprawiedliwości. Ich pracę przerwały dopiero naloty niemieckiego lotnictwa. W miarę upływu czasu życie okupowanej Warszawy wróciło do normy. 11 grudnia 1939 Sądy ponownie rozpoczęły swoją działalność, jednakże już pod ścisłą kontrolą i nadzorem niemieckim. Zajmowały część budynku od strony ul. Leszno, w pozostałej części Niemcy zorganizowali swój szpital. W Sądach Grodzkich sprawy rozpatrywali polscy sędziowie, jednak każdy wyrok musiał być zatwierdzony przez władze niemieckie. Spod kompetencji sądów polskich wyłączone były sprawy kryminalne, w których oskarżonym był Niemiec, jak również sprawy cywilne między Polakami a Niemcami.

Z uwagi na spełniane funkcje gmach Sądów nie został w listopadzie 1940 włączony do getta warszawskiego. Stał się miejscem spotkań ludzi z obu stron muru getta – dostęp do budynku mieli zarówno Żydzi (od strony ulicy Leszno), jak i Polacy (od strony ulicy Białej)[5]. Te wydarzenia od 2008 upamiętnia jeden z pomników granic getta u zbiegu ulic Chłodnej i Elektoralnej.

Po zakończeniu wojny, wraz z odbudową Warszawy, rozpoczął się również remont budynku Sądów. Gmach ocalał, ale piętra V i VI zostały spalone. W 1946 zakończono remont i do budynku przeniósł się Sąd Okręgowy z ul. Szerokiej, Ministerstwo Sprawiedliwości oraz Prokuratura.

W 1950 do budynku przeniósł się z Łodzi Sąd Najwyższy[6].

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 30 grudnia 1998 roku (Dz.U. z 1998 r. nr 166, poz. 1253) w sprawie utworzenia sądów apelacyjnych, sądów okręgowych i sądów rejonowych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości, z dniem 1 stycznia 1999 z Sądu Wojewódzkiego został utworzony Sąd Okręgowy w Warszawie. Ostatnie zmiany miały miejsce 1 maja 2005, kiedy to na mocy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 grudnia 2004 rozpoczął działalność Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie z siedzibą w gmachu przy al. „Solidarności” 127.

Struktury organizacyjne[edytuj | edytuj kod]

Sądy Okręgowe funkcjonują w strukturach sądów powszechnych, które rozstrzygają wszelkie sprawy z zakresu prawa karnego, cywilnego, rodzinnego i opiekuńczego oraz prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, które nie są zastrzeżone dla innych sądów.

W Sądzie Okręgowym w Warszawie utworzone zostały następujące wydziały[7]:

  • I Wydział Cywilny
  • II Wydział Cywilny
  • III Wydział Cywilny
  • IV Wydział Cywilny
  • V Wydział Cywilny Odwoławczy
  • VI Wydział Cywilny Rodzinny Odwoławczy
  • VII Wydział Cywilny Rejestrowy
  • VIII Wydział Karny
  • IX Wydział Karny Odwoławczy
  • X Wydział Karny Odwoławczy
  • XI Wydział Penitencjarny i Nadzoru nad Wykonywaniem Orzeczeń Karnych
  • XII Wydział Karny
  • XIII Wydział Ubezpieczeń Społecznych
  • XIV Wydział Ubezpieczeń Społecznych
  • XV Wydział Wykonywania Orzeczeń
  • XVI Wydział Gospodarczy
  • XVII Wydział – Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów
  • XVIII Wydział Karny
  • XIX Wydział Wizytacyjny
  • XX Wydział Gospodarczy
  • XXI Wydział Pracy
  • XXII Wydział Wspólnotowych Znaków Towarowych i Wzorów Przemysłowych
  • XXIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy
  • XXIV Wydział Cywilny
  • XXV Wydział Cywilny
  • XXVI Wydział Gospodarczy
  • XXVII Wydział Cywilny Odwoławczy

Prezesi Sądu[edytuj | edytuj kod]

 Ta sekcja jest niekompletna. Jeśli możesz, rozbuduj ją.
  • sędzia sądu okręgowego Beata Waś – od 8 sierpnia 2005 do 7 sierpnia 2011[8]
  • sędzia sądu okręgowego Małgorzata Kluziak – od 12 września 2011 do 11 września 2017[9][10]
  • sędzia sądu okręgowego Joanna Bitner – od 12 września 2017 do 16 listopada 2020 (rezygnacja)[11][12]
  • sędzia sądu apelacyjnego Piotr Schab – od 17 listopada 2020[13][14]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Galeria[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Strona Sądu Okręgowego w Warszawie.
  2. Lokalizacja siedzib Sądu Okręgowego w Warszawie.
  3. Lokalizacja Sądów Rejonowych w okręgu Sądu Okręgowego w Warszawie.
  4. Kamila Piętka-Rakowiecka, Warszawa – miasto sądów, „Architectus”, nr 3 (51), Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, 2017.
  5. Irena Birnbaum: Non omnis moriar. Pamiętnik z getta warszawskiego. Warszawa: Czytelnik, 1982, s. 52. ISBN 83-07-00745-3.
  6. Sąd Najwyższy Rzeczypospolitej Polskiej. Warszawa: Zespół Prasowy Sądu Najwyższego, 2014, s. 56.
  7. Wydziały Sądu Okręgowego w Warszawie.
  8. Powołanie Prezesa Sądu Okręgowego w Warszawie – Biuletyn Informacji Publicznej Sąd Okręgowy w Warszawie, bip.warszawa.so.gov.pl [dostęp 2020-11-17].
  9. Zapytanie nr 4419 – tekst odpowiedzi, www.sejm.gov.pl [dostęp 2020-11-17].
  10. Zakończenie kadencji Prezesa Sądu Okręgowego w Warszawie – Biuletyn Informacji Publicznej Sąd Okręgowy w Warszawie, bip.warszawa.so.gov.pl [dostęp 2020-11-16].
  11. l, Joanna Bitner nowym prezesem Sądu Okręgowego w Warszawie, Prawo.pl, 14 września 2017 [dostęp 2020-11-16] (pol.).
  12. Joanna Bitner złożyła rezygnację z funkcji prezesa Sądu Okręgowego w Warszawie, www.rp.pl [dostęp 2020-11-16] (pol.).
  13. Rzecznik dyscyplinarny Piotr Schab prezesem Sądu Okręgowego w Warszawie, www.rp.pl [dostęp 2020-11-16] (pol.).
  14. Sędzia Piotr Schab powołany na prezesa Sądu Okręgowego w Warszawie, www.rmf24.pl [dostęp 2020-11-16] (pol.).